''ਕੈਮਰਾ ਇੱਕ ਧਾਤੂ ਦਾ ਟੁਕੜਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਛੇਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਤਸਵੀਰ ਸਿੱਧਿਆਂ ਤੁਹਾਡੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਉਤਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਤੁਹਾਡਾ ਇਰਾਦਾ ਹੀ ਹੈ ਜੋ ਸਮੱਗਰੀ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ''
ਪੀ. ਸਾਈਨਾਥ
ਝੁਕਣਾ, ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਾਉਣਾ, ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਨਾ, ਭਾਰ ਚੁੱਕਣਾ, ਝਾੜੂ ਫੇਰਨ, ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣਾ, ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ਼ ਕਰਨਾ, ਪਸ਼ੂ ਚਰਾਉਣਾ, ਪੜ੍ਹਨਾ, ਲਿਖਣਾ, ਬੁਣਨਾ, ਸੰਗੀਤ ਵਜਾਉਣਾ, ਗਾਉਣਾ, ਨੱਚਣਾ ਅਤੇ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਣਾ ... ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਫ਼ੋਟੋਆਂ ਦਾ ਆਪਣਾ ਹੀ ਸਥਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਪੇਂਡੂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕੰਮਾਂ ਬਾਰੇ ਸਮਝਣ ਅਤੇ ਸਮਝਾਉਣ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਨਾਲ਼ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਪਾਰੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ੋਟੋਆਂ ਸਮੂਹਿਕ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਦੇ ਵਿਜ਼ੂਅਲ ਦਸਤਾਵੇਜ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਯਤਨ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ਦਾ ਉਦਾਸੀਨ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਨਹੀਂ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਅਸੀਂ ਰਹਿੰਦੇ ਹਾਂ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਤਾਂ ਸਾਡੇ ਆਲ਼ੇ-ਦੁਆਲ਼ੇ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਨਾਲ਼ ਜੁੜਨ ਦੀ ਇੱਕ ਡਿਓੜੀ ਹਨ। ਫ਼ੋਟੋਆਂ ਦਾ ਸਾਡਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਉਹ ਕਹਾਣੀਆਂ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਦੇ ਮੀਡੀਆ ਨੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੱਸੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਤਸਵੀਰਾਂ ਹਾਸ਼ੀਏ 'ਤੇ ਪਏ ਲੋਕਾਂ, ਸਥਾਨਾਂ, ਜ਼ਮੀਨਾਂ, ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਅਤੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੱਸਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਹ ਤਸਵੀਰਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਅਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦੇ ਨਾਲ਼-ਨਾਲ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਖੁਸ਼ੀਆਂ, ਸੁੰਦਰਤਾ, ਖੇੜਿਆਂ, ਦੁੱਖ-ਦਰਦਾਂ, ਡਰ ਅਤੇ ਭਿਆਨਕ ਸੱਚਾਈਆਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਸਿਰਫ਼ ਫ਼ੋਟੋ ਖਿੱਚਣ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਤਸਵੀਰ ਵਿਚਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਨਾਮ ਜਾਣਨ ਨਾਲ਼ ਸੰਵੇਦਨਾ ਦਾ ਜਨਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇੱਕ ਇਕੱਲੀ ਕਹਾਣੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਮਹਾਨ ਸੱਚਾਈਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਪਰ ਜੇ ਅਜਿਹੀ ਤਸਵੀਰ ਲੈਣੀ ਹੈ ਤਾਂ ਫ਼ੋਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਅਤੇ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿਚਕਾਰ ਅਪਣਤ ਦਾ ਜੁੜਾਅ ਹੋਣਾ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਅਸੀਂ ਉਸ ਵੇਲ਼ੇ ਉਸ ਦੀ ਫ਼ੋਟੋ ਖਿੱਚਣ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਲਈਏ ਜਦੋਂ ਉਹ ਦਰਦ ਅਕਹਿ ਤੇ ਅਸਹਿ ਦੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ। ਅਸੀਂ ਸਮਾਜ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਹਾਸ਼ੀਏ 'ਤੇ ਪਏ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਗੌਰਵ ਨੂੰ ਛੇੜੇ ਬਗੈਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਫ਼ੋਟੋ ਕਿਵੇਂ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਾਂ? ਅਸੀਂ ਕਿਹੜੇ ਸੰਦਰਭ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਰੱਖ ਕੇ ਵਿਅਕਤੀ ਜਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਫ਼ੋਟੋਆਂ ਲੈ ਰਹੇ ਹਾਂ? ਆਮ ਆਦਮੀ ਦੇ ਰੋਜ਼ਮੱਰਾ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਬਣਾਉਣ ਪਿੱਛੇ ਕੀ ਮਕਸਦ ਹੈ?
ਇਹ ਉਹ ਅਹਿਮ ਸਵਾਲ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ਼ ਸਾਡੇ ਫ਼ੋਟੋਗ੍ਰਾਫਰਾਂ ਨੂੰ ਜੂਝਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਚਾਹੇ ਉਹ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਜਾਂ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਵਕਫੇ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋਣ, ਮਸ਼ਹੂਰ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਫਿਲਮਾਉਣਾ ਹੋਵੇ, ਆਦਿਵਾਸੀ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਨੂੰ, ਕਿਸਾਨਾਂ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਹੋਵੇ।
ਵਿਸ਼ਵ ਫ਼ੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਦਿਵਸ 'ਤੇ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਪਾਰੀ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਾਸਤੇ ਫ਼ੋਟੋਗ੍ਰਾਫਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਖਿੱਚੀਆਂ ਫ਼ੋਟੋਆਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਲਿਆਏ ਹਾਂ। ਇੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪੋ-ਆਪਣੀ ਉਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਬਾਰੇ ਵੀ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫ਼ੋਟੋਆਂ ਖਿੱਚੀਆਂ ਹਨ। ਫ਼ੋਟੋਗ੍ਰਾਫਰਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਰਣਮਾਲਾ ਦੇ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ:
