ગ્રામીણ ભારતમાં અપંગ જીવવું

દિવ્યાંગ લોકો માટે મતદાન માટે સુવિધા ઊભી કરવાના રાજ્ય સરકારના નિયમો હોવા છતાં, બબલુ કૈબ્રતા જેવા કેટલાક દિવ્યાંગ લોકો 2024ની સામાન્ય ચૂંટણીઓમાં ચૂંટણી પ્રક્રિયામાં ભાગ લેવા અંગે અસમંજસમાં છે

આ શિક્ષક દિવસે, પારી દિવ્યાંગ બાળકોને ભણાવતા વિશેષ શિક્ષકોને બિરદાવે છે. તેઓ દર્શાવે છે કે કેવી રીતે ધીરજ અને દૃઢતા સાથે તેમના વિશેષ મિત્રો માટે અપાર પ્રેમ એ તમામ સારા શિક્ષણનો પાયાનો છે

બે વર્ષ પછી શાળામાં પાછા ફરેલા અને એ દરમિયાન શીખેલું ઘણુંબધું ભૂલી ચૂકેલા બૌદ્ધિક વિકલાંગ વિદ્યાર્થીઓ જૂની દિનચર્યામાં ફરીથી ગોઠવાવા માટે સંઘર્ષ કરે છે

ત્રણ દિવ્યચક્ષુ બાળકોનાં માતા, સરન્યા તેમની સાથે શાળાએ જાય છે. એકલા હાથે મા-બાપ બંનેની જવાબદારી ઉઠાવતા એમણે ગુમડીપુંડીથી ચેન્નાઈ સુધીની 100 કિલોમીટરની મુસાફરી દરરોજ કરવી પડે છે

મુતુરાજાનો હાથ ચિત્રાના ખભા પર છે, ચિત્રા મુતુરાજાને દોરીને લઈ જાય છે - મદુરાઈમાં આ પતિ-પત્નીની જોડી જિંદગીના તમામ પડકારોનો સાથે મળીને સામનો કરે છે. પરંતુ ગરીબી, નબળું સ્વાસ્થ્ય અને શારીરિક વિકલાંગતા તેમનું રોજિંદુ જીવન મુશ્કેલ બનાવે છે

રખ-એ-અર્થ પુનર્વસવાટ કોલોની, શ્રીનગરમાં સ્થળાંતર કર્યા પછી, અખુન પરિવારે તેમના સેરેબ્રલ પાલ્સીથી પીડાતા દીકરા માટે સ્વાસ્થ્ય સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ કરવામાં અને છૂટક કામ મેળવવામાં ઘણી તકલીફો નો સામનો કરવો પડ્યો.

મહારાષ્ટ્રના અહમદનગર જિલ્લાના ખેડૂત પરિવારોમાં, બૌદ્ધિક વિકલાંગ વિદ્યાર્થીઓ માટે ઓનલાઇન વર્ગોના વિકલ્પ વિના, બાળકોની પરિસ્થિતિ વણસી છે અને તેમના માતાપિતાની ચિંતા વધી રહી છે

માછીમાર પ્રકાશ ભગતના ગામ, પારગાંવના લોકો કૃષિ કાયદાઓનો વિરોધ કરી રહેલા ખેડૂતોને ટેકો આપવા નાસિકથી દિલ્હી તરફ વાહન મોરચો લઈ જઈ રહ્યા છે. પગની તકલીફ હોવા છતાં પ્રકાશ ભગત મોરચા દરમિયાન એ લોકો માટે રસોઈ બનાવે છે

ગયા વર્ષે ગેંગ્રીન થતા પ્રતિભા હિલિમે ચારે ય અવયવો (બંને હાથ અને બંને પગ) ગુમાવ્યા. પરંતુ મહારાષ્ટ્રના પાલઘરના આ આદિવાસી શિક્ષિકા હિંમત હાર્યા વિના જે વિદ્યાર્થીઓ માટે 'ઓનલાઇન શિક્ષણ' ની શક્યતા નહિવત છે તેમને પોતાને ઘેર જ ભણાવી રહ્યા છે

વિમલ અને નરેશ ઠાકરે, બંને દૃષ્ટિહીન છે અને મુંબઈની લોકલ ટ્રેનોમાં રૂમાલ વેચતાં હતાં. લોકડાઉને તેમને અને અન્ય ઘણા લોકોને આવક વિના, સરકારી ટેકા વિના અંધકારમય ભવિષ્યમાં છોડી દીધા છે

આખું જીવન જાતજાતની બીમારીઓ, ગર્ભાશય કઢાવી નાખવા સહિતની કેટલીય શસ્ત્રક્રિયાઓ સહન કરતાં કરતાં પૂના જિલ્લાના હાડાશી ગામની બીબાબાઈ લોયારે કેડેથી વાંકી વળી ગઈ છે. સાવ કંતાઈ ગયેલા શરીર સાથે પણ એ ખેતરનું કામ કર્યા કરે છે અને એના લકવાગ્રસ્ત પતિની સંભાળ પણ રાખે છે.

ગર્ભાશય દૂર કરવાની પરાણે કરવામાં આવતી શસ્ત્રક્રિયાને કારણે માનસિક રીતે વિકલાંગ સ્ત્રીઓના જાતીય અને પ્રજનન સ્વાસ્થ્ય વિષયક હકોનો અવારનવાર ભંગ થાય છે. જો કે મહારાષ્ટ્રના વાડી ગામની માલન મોરે નસીબદાર છે કે એને એની માતાનો સાથ મળ્યો છે.

કેટલાક વર્ષો પહેલાં અકસ્માતમાં પોતાનો એક પગ ગુમાવનારા બિમલેશ જયસ્વાલે લોકડાઉન દરમિયાન મહારાષ્ટ્રના પનવેલથી મધ્ય પ્રદેશના રિવા સુધી તેમના ગીયરલેસ સ્કૂટર પર તેમનાં પત્ની અને ત્રણ વર્ષની પુત્રી સાથે 1,200 કિલોમીટરનો પ્રવાસ ખેડ્યો હતો

મિઝોરમના રાજીવ નગરના એક દૃષ્ટિહીન કારીગર, દેબહાલ છેલ્લાં 50 વર્ષથી યાદશક્તિ અને સ્પર્શના માધ્યમથી જટિલ ટોપલીઓ બનાવીને જીવનનિર્વાહ કરી રહ્યા છે, અને કહે છે કે તેઓ હવે વાંસનું ઘર પણ બનાવી શકે છે

શું આધાર કાર્ડ હોવાથી તમામ સરકારી યોજનાઓની પહોંચ મેળવવી સરળ બની જાય છે? યુપીના અલ્હાબાદ જિલ્લાના એક ગામમાં ભૂખમરાથી થયેલું મૃત્યુ દર્શાવે છે કે કોઈપણ કાર્ડ મેળવવાની પ્રક્રિયા ગરીબો માટે જીવલેણ સાબિત થઈ શકે છે

રક્તપિત્તને કારણે પાર્વતી દેવીની આંગળીઓને નુકસાન થયું છે. તેથી, લખનૌમાં કચરો ઉપાડતાં આ સફાઈ કર્મચારી — અને કદાચ આ રોગથી પીડાતા હજારો અન્ય લોકો — ને આધાર કાર્ડ મળી શકતું નહીં; અને તેના વિના, તેઓ અપંગતા પેન્શન અથવા રેશન પણ મેળવી શકતાં નથી

છેલ્લી અડધી સદીથી ઝારખંડના પૂર્વ સિંઘભૂમ જિલ્લામાં યુરેનિયમની ખાણો નજીકના ગામડાઓના રહેવાસીઓ, જેમાં જાદુગોડા ખાણ પણ સામેલ છે, રેડિઓએક્ટિવ (કિરણોત્સર્ગી) ગળતર અને ઝેરી તળાવોના નજીહ હોવાથી ભારે કિંમત ચૂકવી રહ્યા છે

મરાઠવાડામાં વારંવાર આવતા દુષ્કાળને કારણે સાવરખેડ જેવાં ગામડાંમાં લોકો બોરવેલનું ફ્લોરાઈડ યુક્ત ભૂગર્ભજળ પીવા માટે મજબૂર બન્યા છે, જેના કારણે ઘણાંનાં હાડકાં કમજોર થઈ ગયાં છે

પારીના સ્વયંસેવક સંકેત જૈન સમગ્ર ભારતમાં 300 ગામડાઓમાં ફરવાનું લક્ષ્ય રાખે છે અને અન્ય વાર્તાઓ સાથે, આ વાર્તા પૂરી પાડે છે: ગ્રામીણ પરિદૃશ્ય અથવા ઘટનાની તસવીતો અને તે તસવીરોનું રેખાચિત્ર. પારી પરની શ્રેણીમાં આ છઠ્ઠી આવૃત્તિ છે. સંપૂર્ણ તસવીર અથવા રેખાચિત્રને જોવા માટે કોઈપણ દિશામાં સ્લાઇડરને ખેંચો