“ਮੈਂ ਸੁਨਹਿਰੀ ਬਾਰਡਰ ਲਾਵਾਂਗੀ ਤੇ ਕੁਝ ਪਲੀਟਾਂ ਪਾਵਾਂਗੀ। ਬਾਹਵਾਂ ’ਤੇ ਕੁਝ ਕੱਟ ਵੀ ਪਾ ਸਕਦੇ ਹਾਂ, ਪਰ ਉਹਦੇ 30 ਰੁਪਏ ਹੋਰ ਲੱਗਣਗੇ।”
ਇਹ ਆਮ ਗੱਲਾਂ ਹਨ ਜੋ ਸ਼ਾਰਦਾ ਮਕਵਾਣਾ ਆਪਣੇ ਗਾਹਕਾਂ ਨਾਲ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਬਾਹਵਾਂ ਦੀ ਲੰਬਾਈ, ਲੈਸ ਦੀ ਕਿਸਮ ਅਤੇ ਪਿੱਛੋਂ ਡੂੰਘੇ ਗਲੇ ਵਾਲੇ ਸਾੜ੍ਹੀ ਦੇ ਬਲਾਊਜ਼ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹਣ ਵਾਲੀ ਲੜੀ ਨਾਲ ਲਾਏ ਫੁੰਮ੍ਹਣਾਂ ਦੇ ਭਾਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਖ਼ਾਸ ਫਰਮਾਇਸ਼ਾਂ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। “ਮੈਂ ਕੱਪੜੇ ਦੇ ਫੁੱਲ ਬਣਾ ਕੇ ਵੀ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਲਾ ਸਕਦੀ ਹਾਂ,” ਆਪਣੀ ਕਲਾ ’ਤੇ ਮਾਣ ਕਰਦਿਆਂ ਉਹਨੇ ਕਿਹਾ, ਤੇ ਫੇਰ ਅਜਿਹਾ ਕਰਕੇ ਵੀ ਦਿਖਾਇਆ।
ਸ਼ਾਰਦਾ ਅਤੇ ਸਾੜ੍ਹੀ ਦੇ ਬਲਾਊਜ਼ ਸਿਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਉਹਦੇ ਵਰਗੀਆਂ ਹੋਰ ਦਰਜ਼ੀ ਕੁਸ਼ਲਗੜ੍ਹ ਦੀਆਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਮਨਪਸੰਦ ਫੈਸ਼ਨ ਸਲਾਹਕਾਰ ਹਨ। ਆਖਰ ਨੂੰ ਸਾੜ੍ਹੀ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲੀਆਂ ਤਕਰੀਬਨ ਸਾਰੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਅਤੇ ਹਰ ਉਮਰ ਦੀਆਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਨੇ 80 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਦਾ ਉਹ (ਬਲਾਊਜ਼ ਦਾ) ਕੱਪੜਾ ਸਵਾਉਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਜਿਸ ਰੱਜ ਕੇ ਪਿੱਤਰਸੱਤ੍ਹਕ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਆਮ ਆਵਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕੱਢ ਸਕਦੀਆਂ, ਤੇ (ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਰਿਵਾਰ ਸਿਹਤ ਸਰਵੇ, NFHS-5 ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ) ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ 1,000 ਮਰਦਾਂ ਪਿੱਛੇ 879 ਹੈ, ਆਪਣੇ ਕੱਪੜਿਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਮਰਜ਼ੀ ਚੱਲਣੀ ਕੁਝ ਕੁ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ।
ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਬਾਂਸਵਾੜਾ ਦਾ ਇਹ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਕਸਬਾ ਦਰਜ਼ੀਆਂ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਪਿਆ ਹੈ। ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਦੇ ਦਰਜ਼ੀ ਦੋ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਇੱਕ ਉਹ ਜੋ ਪੈਂਟ ਤੇ ਕਮੀਜ਼ ਸਿਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਉਹ ਜੋ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹਾਂ ਲਈ ਲਾੜਿਆਂ ਲਈ ਵਿਆਹ ਵਾਲੇ ਜੋੜੇ ਜਿਵੇਂ ਕੁੜ੍ਹਤੇ ਅਤੇ ਕੋਟ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਫਿੱਕੇ ਜਿਹੇ ਕੰਮ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰੰਗ ਆਮ ਕਰਕੇ ਫਿੱਕੇ ਗੁਲਾਬੀ ਜਾਂ ਲਾਲ ਤੋਂ ਪਰ੍ਹੇ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ।
