ಲೋಖಿಕಾಂತೋ ಮಹತೋ ಅವರಿಗೆ ಈಗ 97 ವರ್ಷ. ಅವರ ಧ್ವನಿ ಇಂದಿಗೂ ಒಬ್ಬ ಉತ್ತಮ ಗಾಯಕನ ದನಿಯಂತೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಿದೆ. ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಸುಂದರ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾದ ಅವರನ್ನು ಕಂಡರೆ ನಿಮಗೆ ಒಮ್ಮೆ ರವೀಂದ್ರನಾಥ ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಅವರ ನೆನಪಾಗದೇ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.
ನಾವು ಲೋಖಿಯವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಿದ್ದು 2022ರಲ್ಲಿ. ಅಂದು ಅವರು ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದ ಪಿರ್ರಾ ಎನ್ನುವ ಊರಿನ ಒಂದು ಕೋಣೆಯ ಮುರುಕು ಮನೆಯೊಂದರ ಮುಂದೆ ತಮ್ಮ ಆತ್ಮೀಯ ಸ್ನೇಹಿತ ಠೇಲು ಮಹತೋ ಅವರೊಡನೆ ಚಾರ್ಪಾಯ್ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿದ್ದರು.
ಆಗ ಠೇಲು ಮಹತೋ ಅವರಿಗೆ 103 ವರ್ಷವಾಗಿತ್ತು. ಅವರು 2023ರಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು. ಓದಿ: ಠೇಲು ಮಹತೋ ತೋಡಿದ ಬಾವಿ
ಠೇಲು ದಾದು (ಅಜ್ಜ) ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿರುವ ಕೊನೆಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು. ಎಂಬತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಅವರು ಪುರುಲಿಯಾ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಗೆ ಮೆರವಣಿಗೆಯನ್ನು ಒಯ್ದಿದ್ದರು. ಇದು ನಡೆದಿದ್ದು 1942ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಈ ಮೆರವಣಿಗೆ ಕ್ವಿಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಚಳವಳಿಯ ಸ್ಥಳೀಯ ಅಧ್ಯಾಯದ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.
ಅಂದು ನಡೆದ ಈ ಠಾಣೆ ಮುತ್ತಿಗೆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ 17 ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಚಿಕ್ಕವರು ಭಾಗವಹಿಸದಂತೆ ಹೋರಾಟಗಾರರು ಹೇಳಿದ್ದ ಕಾರಣ ಆಗ ಚಿಕ್ಕವರಾಗಿದ್ದ ಲೋಖಿ ಈ ಪೊಲೀಸ್ ಮುತ್ತಿಗೆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಭಾಗವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ.
ಠೇಲು ಮತ್ತು ಲೋಖಿ ಮಹತೋ ಅವರ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟವು ಸ್ಟೀರಿಯೋ ಟೈಪ್ ಮಾದರಿಯದ್ದಲ್ಲ. ಹಾಗೂ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಗಣ್ಯ ವಕ್ತಿಗಳು ಗುರುತಿಸಿದ್ದ ಮಾದರಿಯದ್ದೂ ಅಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೇ ಅವರು ಕೇವಲ ಲೆಕ್ಕ ಭರ್ತಿಗೆ ಹೋರಾಟಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದವರೂ ಅಲ್ಲ. ಇಬ್ಬರಿಗೂ ತಾವು ಮಾತನಾಡುವ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ಜ್ಞಾನವಿದೆ. ಕೃಷಿ ಹಾಗೂ ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಇತಿಹಾಸದ ಕುರಿತು ಠೇಲು ಮಹತೋ ನಿಖರವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಿದರೆ, ಲೋಖಿಯವರು ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಕುರಿತಾಗಿ ಮಾತನಾಡಬಲ್ಲರು.


