ਮਨੀਪੁਰ ਦੇ ਚੂਰਾਚਾਂਦਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦੇ ਲੰਘਜ਼ਾ ਪਿੰਡ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਹੀ ਖੁਮਾ ਥੀਕ ਨੂੰ ਧੁਰ ਅੰਦਰ ਤੱਕ ਝਿੰਜੋੜ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ 64 ਸਾਲਾ ਕਿਸਾਨ ਪਿਛਲੇ 30 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਲੰਘਜ਼ਾ ਵਿਖੇ ਰਹਿੰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਉਹ ਨਿੱਘ ਭਰੀ ਅਤੇ ਜਾਣੀ-ਪਛਾਣੀ ਜਗ੍ਹਾ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਡੇਵਿਡ ਨੂੰ ਪਾਲ ਕੇ ਵੱਡਾ ਕੀਤਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਕੂਲ ਲਈ ਖਾਣਾ ਤਿਆਰ ਕਰ ਕੇ ਦਿੰਦੇ ਰਹੇ, ਅਤੇ ਜਿਥੇ ਉਹ ਦੋਨੋਂ ਆਪਣੇ ਝੋਨੇ ਦੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। ਇਹ ਉਹੀ ਜਗ੍ਹਾ ਹੈ ਜਿਥੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਉਹ ਦਾਦਾ ਜੀ ਬਣੇ। ਲੰਗਜ਼ਾ ਖੁਮਾ ਦਾ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਸੀ। ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਜਿਥੇ ਉਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਸਨ।
2 ਜੁਲਾਈ 2023 ਤੱਕ ।
ਉਸ ਦਿਨ ਨੇ ਖੁਮਾ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਭਰ ਦੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਿਟਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਤਸਵੀਰ ਜਿਸਨੂੰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢਣ ’ਚ ਅਸਮਰਥ ਹਨ। ਅਜਿਹੀ ਤਸਵੀਰ ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਤਾਂ ਸੌਣ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਜਾਗਣ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਲੰਗਜ਼ਾ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ ’ਤੇ ਬਾਂਸ ਦੀ ਵਾੜ ’ਤੇ ਟੰਗੇ ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਸਿਰ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਭਾਗ ਦੇ ਮਨੀਪੁਰ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਖੁਮਾ ਦਾ ਘਰ 3 ਮਈ 2023 ਤੋਂ ਇੱਕ ਨਸਲੀ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਉਲਝਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਮਾਰਚ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਮਨੀਪੁਰ ਦੀ ਉੱਚ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਮੀਤੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨੂੰ ਇੱਕ “ਕਬਾਇਲੀ ਭਾਈਚਾਰੇ” ਦਾ ਦਰਜਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿੱਤੀ ਲਾਭ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਟਾ ਮਿਲਦਾ। ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਹਾੜੀ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜ਼ਮੀਨ ਖ਼ਰੀਦਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੰਦਾ ਜਿੱਥੇ ਕੁਕੀ ਭਾਈਚਾਰਾ ਕਾਬਜ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸਰਵ-ਉੱਚ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ ’ਤੇ ਰੋਕ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ।
ਕੁਕੀ ਭਾਈਚਾਰਾ, ਜੋ ਕਿ ਰਾਜ ਦੀ ਅਬਾਦੀ ਦਾ 28 ਫੀਸਦ ਹਿੱਸਾ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਮੰਨਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਮੀਤੀ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਹੋਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੇਗਾ ਜੋ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਰਾਜ ਦੀ ਕੁੱਲ ਅਬਾਦੀ ਦਾ 53 ਫੀਸਦ ਹਿੱਸਾ ਹਨ।
