"ਬੀਤੀ ਰਾਤ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਅਤੇ ਮੇਰਾ ਇਸੇ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਝਗੜਾ ਹੋਇਆ ਸੀ," 21 ਸਾਲਾ ਆਸ਼ਾ ਬੱਸੀ ਕਹਿੰਦੀ ਹਨ। "ਪਿਛਲੇ ਸਾਢੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਈ ਛੱਡ ਕੇ ਘਰ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ," ਉਹ ਦੱਸਦੀ ਹਨ।
ਯਵਤਮਾਲਨਗਰ ਦੇ ਸਾਵਿਤਰੀ ਜੋਤੀਰਾਓ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਸੋਸ਼ਲ ਵਰਕ ਦੀ ਅੰਤਿਮ ਸਾਲ ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥਣ, ਆਸ਼ਾ ਸੋਸ਼ਲ ਵਰਕ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰ ਰਹੀ ਹਨ। ਉਹ ਰਸਮੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲ਼ੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਪਹਿਲੀ ਹਨ। "ਜੋ ਕੁੜੀਆਂ ਛੇਤੀ ਵਿਆਹ ਵਾਸਤੇ ਮੰਨ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਖੱਟਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ ਮੈਂ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ। ਅਜ਼ਾਦੀ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦਾ ਇਹੀ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਹੈ," ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹਨ।
ਆਸ਼ਾ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਯਵਤਮਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਜੇਵਾਲ਼ੀ ਪਿੰਡ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲ਼ੀ ਹਨ ਅਤੇ ਮਥੁਰਾ ਲਾਭਨ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨਾਲ਼ ਸਬੰਧਤ ਹਨ। ਇਸ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੀ ਪਛਾਣ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਨੋਟੀਫਾਈਡ ਕਬੀਲੇ (ਵਿਮੁਕਤ ਜਾਤੀ) ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਪੇ ਕਿਸਾਨ ਹਨ ਜੋ ਜੇਵਾਲ਼ੀ ਵਿਖੇ ਆਪਣੀ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਸੋਇਆ, ਕਪਾਹ, ਕਣਕ ਅਤੇ ਰਾਗੀ ਉਗਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਪਰਿਵਾਰ ਆਪਣੇ ਚਾਰ ਬੱਚਿਆਂ – ਤਿੰਨ ਧੀਆਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਕਰਨ ਲਈ ਖੇਤੀਬਾੜੀ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਆਸ਼ਾ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਵੱਡਾ ਬੱਚਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਾਮੇ-ਮਾਮੀ ਕੋਲ਼ ਰਹਿ ਕੇ ਯਵਤਮਾਲ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕਰ ਰਹੀ ਹਨ।
ਆਸ਼ਾ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਕੁਝ ਸਥਾਨਕ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇਣ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਧੀ ਨੂੰ 7 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਘਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ (ਜੀਪੀ) ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉੱਥੇ ਤੀਜੀ ਜਮਾਤ ਤੱਕ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਫਿਰ ਜੇਵਾਲ਼ੀ ਤੋਂ 112 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਯਵਤਮਾਲ ਸ਼ਹਿਰ ਚਲੇ ਗਏ। ਉੱਥੇ ਆਸ਼ਾ ਨੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜ ਬੋਰਡ ਨਾਲ਼ ਜੁੜੇ ਇੱਕ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਅਖ਼ੀਰ ਨੇੜਲੇ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਈ।
