જ્યારે અમે માજુલીના એક નાના શહેર ગરમુરમાં, નવેમ્બરમાં એક સુખદ બપોરે રસ્તા પર ફરતા હોઈએ છીએ ત્યારે પાર્થ પ્રતિમ બરુઆ મને કહે છે, “મારામાં ભણવા માટે વધારે ધીરજ નથી વધી. હું જાણું છું કે હું ભણીશ તો પણ મને નોકરી મળવાની નથી.” આ 16 વર્ષીય યુવક આસામ જિલ્લાના ગરામુર સારુ હાત્રના યુવાન ગાયન-બાયનોમાંથી એક છે.
હત્રિયા સંસ્કૃતિનું એક મહત્ત્વપૂર્ણ પાસું છે ગાયન-બાયન, જે મુખ્યત્વે આસામના હત્રો (વૈષ્ણવ મઠો) માં કરવામાં આવતું ધાર્મિક લોક પ્રદર્શન છે. આ લોક પ્રદર્શન કરનારા ગાયકોને ગાયનો કહેવામાં આવે છે જેઓ તાલ (ઝાંઝ) પણ વગાડે છે, જ્યારે ખોલ ડ્રમ અને વાંસળી વગાડતા વાદ્યવાદકોને બાયન કહેવામાં આવે છે. માજુલીમાં, ગાયન અથવા બાયન બનવું એ કોઈ વ્યવસાય નથી પરંતુ લોકો આ કામ કરીને ગર્વ અનુભવે છે અને તેને તેમની ઓળખનો એક ભાગ માને છે.
પાર્થ સીધો સવાલ કરે છે, “જો મને શાળાનો અભ્યાસ કર્યા પછી પણ નોકરી ન મળે, જો તે મારા નસીબમાં જ ન હોય તો હું શું કરીશ?” તેઓ 12મા ધોરણની પરીક્ષા પછી વ્યાવસાયિક રીતે સંગીતનો અભ્યાસ કરવા માંગે છે. તેમનાં મોટી બહેન પહેલેથી જ ઉત્તર પ્રદેશના એક ગામમાં સંગીત શિક્ષક તરીકે ફરજ બજાવી રહ્યાં છે.
તેઓ કહે છે, “મારા માતા-પિતાએ પણ [ગુવાહાટીની સંગીત શાળામાં પ્રવેશ મેળવવાના] વિચારને ટેકો આપ્યો છે. તેમનો ટેકો ખૂબ મહત્ત્વનો છે. તેના વગર હું સંગીતને કેવી રીતે આગળ ધપાવી શકીશ?” તેમના પિતા ચોખા અને બળતણનું લાકડું વેચવાના નાના વ્યવસાયના માલિક છે. તેઓ આ વિચાર સાથે સંમત તો થયા છે પરંતુ તેમનાં માતા તેનાથી વધુ ખુશ નથી. પાર્થ તેના અભ્યાસ માટે ઘરથી દૂર જાય તેનો વિચાર સુધ્ધા તેમને પસંદ નથી.
જ્યારે પ્રદર્શનનો સમય આવે છે, ત્યારે એક કલાકાર તરીકે પાર્થ પરંપરાગત સફેદ કુર્તો, ધોતી અને પાગ તરીકે ઓળખાતી પાઘડી પહેરે છે અને આખા શરીરમાં સેલેંગ નામનું કાપડ લપેટે છે. કલાકારો મોટામોની મણકાની દોરી પણ પહેરે છે અને તેમના કપાળ પર ચંદનનું તિલક લગાવવામાં આવે છે.
પાર્થ એ એવા ઘણા યુવાન કલાકારોમાંથી એક છે જેમનું હું તેમના એક પ્રદર્શન દરમિયાન ઇન્ટરવ્યુ લઈ રહ્યો છું. મંચના પાછળના ભાગમાં, પાગ બાંધતી વખતે અને પિનની મદદથી સલેંગને ઠીક કરવામાં એકબીજાને મદદ કરતી વખતે તેઓ આત્મવિશ્વાસથી ભરેલા દેખાય છે.
