'ಒಬ್ಬ ಹುಡುಗಿಗೆ ಪದೇ ಪದೇ ಪರೀಕ್ಷೆ ಬರೆಯಲು ಯಾರು ಬಿಡುತ್ತಾರೆ'

“ಪರೀಕ್ಷೆ ಓದಿ ಸಿದ್ಧರಾಗುವುದು ನಮ್ಮ ಜವಾಬ್ದಾರಿ. ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ ಸೋರಿಕೆಯಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಪ್ರಾಧಿಕಾರಗಳ ಜವಾಬ್ದಾರಿ” ಎಂದ ಅನ್ಶು ಕುಮಾರಿಯವರ ಮುಖದಲ್ಲಿ ಸಿಟ್ಟು ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.

ಈ 24 ವರ್ಷದ ಯುವತಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಎಷ್ಟು ಒತ್ತಡ ತರುತ್ತವೆ ಎನ್ನವುದು ಬಹಳ ಚೆನ್ನಾಗಿಯೇ ಗೊತ್ತಿದೆ. ಈಗ ಶಾಲೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿ ದುಡಿಯುತ್ತಿರುವ ಅವರು, ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಗಿಟ್ಟಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಅವರು ಕೇಂದ್ರ ಶಿಕ್ಷಕರ ಅರ್ಹತಾ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ (ಸಿಟಿಇಟಿ) ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸುತ್ತಲೇ, ಓಪನ್‌ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ಮೂಲಕ ಬಿಎಡ್‌ ಪದವಿಯನ್ನೂ ಓದುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

2023 ಮತ್ತು 2024ರಲ್ಲಿ ಅನ್ಶು ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್‌ ನೇಮಕಾತಿ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಮೂಲಕ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಕೆಲಸ ಹೊಂದುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಅಂತಹದ್ದೇನೂ ಆಗಿಲ್ಲ. ಕೊನೆಗೆ ಶಿಕ್ಷಕಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರಿಕೊಂಡ ಅವರು ರಾತ್ರಿಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರಿ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ತಯಾರಾಗುವುದರಲ್ಲಿ ಕಳೆಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಬಿಹಾರದ ಬೇಗೂಸರಾಯ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಅನ್ಶು ಅವರ ಕುಟುಂಬವು 2000ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಫರೀದಾಬಾದ್‌ಗೆ ವಲಸೆ ಬಂದಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರ ತಂದೆಗೆ ಪ್ರಿಂಟಿಂಗ್ ಪ್ರೆಸ್‌ ಒಂದರಲ್ಲಿ ಕೂಲಿ ಕೆಲಸ ಸಿಕ್ಕಿತ್ತು.

ಇತ್ತೀಚಿಗೆ ನಡೆದ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ ಸೋರಿಕೆ ಅವರಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ಕುರಿತು ತೀವ್ರ ನಿರಾಶೆ ಮತ್ತು ಆಕ್ರೋಶ ಹುಟ್ಟಿಸಿದೆ. "ಅವರಿಂದ ಇದನ್ನು [ಸೋರಿಕೆ ತಡೆಯುವುದು] ಮಾಡಲು ಆಗದೆ ಹೋದರೆ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಏನು ಮಾಡಬೇಕು?" ಎಂದು ಅನ್ಶು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು.

"ನಿಮ್ಮಿಂದ [ಸರ್ಕಾರದಿಂದ] ಇದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲವೆಂದಾದರೆ, ಅಧಿಕಾರ ಬಿಟ್ಟು ಕೆಳಗಿಳಿಯಿರಿ" ಎಂದು ನಮ್ಮ ಮಾತುಕತೆಯನ್ನು ಆಲಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸಾಧನಾ ಜಾದೌನ್‌ ಹೇಳಿದರು.

ಹರಿಯಾಣದ ಖಾಸಗಿ ಶಾಲೆಯೊಂದರ ಪ್ರಾಂಶುಪಾಲರಾಗಿರುವ ಸಾಧನಾ, ಸತತವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ ಸೋರಿಕೆ ವಿರುದ್ಧ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯಕರ್ತ ಸೋನಮ್ ವಾಂಗ್ಚುಕ್ ಮತ್ತು ಕಾಕ್ರೋಚ್ ಜನತಾ ಪಾರ್ಟಿ (ಸಿಜೆಪಿ) ಆರಂಭಿಸಿದ್ದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ಇಂತಹ ಘಟನೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಸರ್ಕಾರ, ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೇಲೆ ಜನರಿಗೆ ನಂಬಿಕೆ ಹೋಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು. ಜಂತರ್ ಮಂತರ್‌ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ತಿಂಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲದಿಂದ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಈ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗೆ 2026ರ ಜುಲೈ 25ರಂದು ಮೊದಲ ಜಯ ಸಿಕ್ಕಿತು; ಅಂದು ಕೇಂದ್ರ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವ ಧರ್ಮೇಂದ್ರ ಪ್ರಧಾನ್ ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದರು.

ನಮ್ಮಂತಹ ಕಡಿಮೆ ಆದಾಯದ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಉದ್ಯೋಗವೆನ್ನುವುದು ಬಹಳ ದೊಡ್ಡ ಭರವಸೆ ಎಂದು ಈ ಶಿಕ್ಷಕಿಯರು ಪಾರಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದರು. ಅದರಲ್ಲೂ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಔಪಚಾರಿಕ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಸಿಗುವುದೇ ಕಡಿಮೆ, ಅದರಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಕೆಲಸಗಳೂ ಸೇರಿವೆ.

"ಯಾವ ಹೆಣ್ಣುಮಗಳಿಗೆ ತಾನೇ ಪದೇ ಪದೇ ಪರೀಕ್ಷೆ ಬರೆಯೋಕೆ ಅವಕಾಶ ಸಿಗುತ್ತೆ ಹೇಳಿ?" ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು ಸಾಧನಾ. ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಆಗ್ರಾದವರಾದ ಇವರಿಗೆ 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಮದುವೆ ಮಾಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಪ್ರಸ್ತುತ 35 ವರ್ಷದ ಅವರು, ಒಂದಾನೊಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸುತ್ತಲೇ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸಿದ್ದರು – ಸ್ಟಾಫ್ ಸೆಲೆಕ್ಷನ್ ಕಮಿಷನ್ (ಎಸ್‌ಎಸ್‌ಸಿ) ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಎರಡು ಬಾರಿ ಕುಳಿತಿದ್ದರು. "ಎರಡೂ ಬಾರಿಯೂ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಾದ ಕೋಮು ಗಲಭೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಪರೀಕ್ಷೆ ರದ್ದಾಯ್ತು" ಎಂದು ಅವರು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.

ಆದರೆ ಹಟ ಬಿಡದ ಸಾಧನಾ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಶಿಕ್ಷಕರ ಅರ್ಹತಾ ಪರೀಕ್ಷೆ (ಯುಪಿಟಿಇಟಿ) ಮೇಲೆ ಕಣ್ಣಿಟ್ಟು ಬ್ಯಾಚುಲರ್ ಆಫ್ ಎಜುಕೇಶನ್ (ಬಿಎಡ್) ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ಇದೇ ರೀತಿಯ ಅಶಾಂತಿಯ ನಡುವೆ ಒಂದು ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಶ್ನೆ ಪತ್ರಿಕೆ ಸೋರಿಕೆಯಾದ ನಂತರ ಇನ್ನೊಂದನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಲಾಯಿತು.

ಮೂರನೇ ಬಾರಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆ ಪರೀಕ್ಷೆ ಬರೆದಾಗ ಅವರ ಪಾಲಿಗೆ ಇನ್ನೂ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ನೋವು ಮತ್ತು ನಿರಾಶೆ ಕಾದಿತ್ತು. ಸಾಧನಾ ಅರ್ಧಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಭಾಗದಷ್ಟು ಪರೀಕ್ಷೆ ಬರೆದು ಮುಗಿಸುವ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಪರೀಕ್ಷೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಕೋಣೆಗೆ ಬಂದು ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆಗಳುನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯಲು ಶುರುಮಾಡಿದ್ದರು.

“ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತೆ ಸೋರಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು” ಎನ್ನುವಾಗ ಅವರ ದನಿ ನಡುಗುತ್ತಿತ್ತು. “ನನಗೆ ಆ ನೋವನ್ನು ಪದಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಅಳುತ್ತಲೇ ಹೇಳಿದರು. ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ನಿಂತು ನಮ್ಮ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಆಲಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರ ಯುವಕನೊಬ್ಬ ಅವರಿಗೆ ನೀರಿನ ಬಾಟಲಿಯನ್ನು ನೀಡಿದನು.

ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಎದುರಾದ ಹಿನ್ನೆಡೆ ಅವರ ಪಾಲಿಗೆ ಬಹಳ ತೊಡಕನ್ನು ತಂದೊಡ್ಡಿದ್ದವು. ಏಕೆಂದರೆ ಮದುವೆಯ ನಂತರ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆಯುವುದು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳ ಪಾಲಿಗೆ ಹೋರಾಟವೇ ಹೌದು.

“ಇಂದು ನಾವಿಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಇದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಅನುಭವಿಸಿ ಬದುಕಿದ್ದೇವೆ. ನಾನೇನೋ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಗೆ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿಲ್ಲ ಹಾಗೆಂದು ಮುಂದೆ ನನ್ನ ಮಕ್ಕಳು ಸಹ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ, ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಅವರು ಪಾರಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದರು.

ಸಂಧ್ಯಾ, ಸಾಧನಾ, ಅನ್ಶು ಮತ್ತು ಪ್ರಿಯಾಂಕ ಫರಿದಾಬಾದ್‌ ನಗರದಿಂದ ಆಟೋ ಹಿಡಿದು ಪ್ರತಿಭಟನಾ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದರು. ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಜಂತರ್‌ ಮಂತರ್‌ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಎಲ್ಲಾ ಬಗೆಯ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆ ಸೇವೆಯನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು.

ಇವರ್ಯಾರೂ ತಾವು ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಹೋಗುತ್ತಿರುವುದಾಗಿ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಿ ಬಂದಿರಲಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲರೂ ತಮ್ಮ ಶಾಲೆಗಳಿಂದ ನೇರ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದರು. “ಪ್ರತಿಭಟನೆಲ್ಲಿ ಪೊಲೀಸರು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳನ್ನು ಪೊಲೀಸರು ಎಳೆದಾಡುತ್ತಿರುವುದು ಮತ್ತು ಅವರ ಮೇಲೆ ಕೈ ಮಾಡುವಂತಹ ಘಟನೆಗಳು ಟಿವಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾಗುತ್ತಿರುವಾಗ ಯಾವ ಮನೆಯವರು ತಾನೆ ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳನ್ನು ಇಂತಹ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳಿಗೆ ಕಳಿಸುತ್ತಾರೆ?” ಎಂದು ಕೇಳುತ್ತಾರೆ ಅನ್ಶು. “ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲು ಒಪ್ಪಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಪಾಲಿಗೆ ನಮ್ಮ ಸುರಕ್ಷತೆಯೇ ಎಲ್ಲ. ಆದರೆ ಒಳ್ಳೆಯ ವಿದ್ಯೆ ಪಡೆಯದೆ ಉತ್ತಮ ಭವಿಷ್ಯ ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದು ನಮ್ಮ ನಂಬಿಕೆ.”

ಶಾಲೆಯ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲ್‌ ಆಗಿರುವ ಸಾಧನಾ ಇವರೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಕರೆತಂದಿದ್ದರು. “ಇಂದು ನಾವು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರದೇ ಹೋಗಿದ್ದರೆ ನಾವು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿರುವ ನೋವಿನ ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡುವ ಅವಕಾಶ ಸಿಕ್ಕಾಗಲೂ ಮಾತನಾಡದೆ ಉಳಿದಿದ್ದೆವು ಎನ್ನುವ ಪಾಪಪ್ರಜ್ಞೆ ಉಳಿದುಹೋಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಮಗೆ ಕಡೇ ಪಕ್ಷ ನಮ್ಮೊಳಗಿರುವ ಆಕ್ರೋಶವನ್ನಾದರೂ ಹೊರಹಾಕಬೇಕಿತ್ತು” ಎಂದು ಸಾಧನಾ ಪಾರಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದರು.

ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ಮೂಲಕ ಸರ್ಕಾರಿ ಕೆಲಸ ಗಿಟ್ಟಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದೊಂದೇ ಸಂಧ್ಯಾ ಮತ್ತು ಅವರ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಬಡತನದಿಂದ ಹೊರಬರಲು ಇರುವ ದಾರಿ. "ನಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಎಲ್ಲಾ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳು ನನ್ನ ಮೇಲೆಯೇ ಇವೆ. ನಾನು ಓದು ಮುಗಿಸಿ ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ಸರ್ಕಾರಿ ಕೆಲಸ ಗಿಟ್ಟಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಅನ್ನೋದೇ ಅವರ ಕನಸು. ನನ್ನ ಗುರಿ ಏನಿದ್ದರೂ ಸರ್ಕಾರಿ ಕೆಲಸ ಪಡೆಯುವುದಷ್ಟೇ" ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ 23 ವರ್ಷದ ಸಂಧ್ಯಾ. ನಾಲ್ಕು ಜನ ಒಡಹುಟ್ಟಿದವರಲ್ಲಿ, ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆ ಬರೆದು ಸರ್ಕಾರಿ ಕೆಲಸ ಗಿಟ್ಟಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸವಾಲಿನ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ದಿಟ್ಟತನದಿಂದ ನಿಂತಿರುವುದು ಅವರೊಬ್ಬರೇ.

ಸಂಧ್ಯಾ, ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಇಟಾವಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ ತುಳಸೀಪುರ ಗ್ರಾಮದ ಸಣ್ಣ ರೈತ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರು. ಆ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಎರಡು ಬಿಘಾಕ್ಕಿಂತಲೂ ಕಡಿಮೆ (ಅಂದರೆ ಸುಮಾರು 1.2 ಎಕರೆಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ) ಜಮೀನಿದೆ, ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರು ಗೋಧಿ ಮತ್ತು ಬತ್ತವನ್ನು ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ಈ ಬೆಳೆಯಿಂದಲೇ ಅವರ ಮನೆ ಸಾಗುತ್ತಿದೆ. ಬಡತನದ ನಡುವೆ ಸಂಸಾರ ನಡೆಸುವ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಯಿಂದಾಗಿ ಅವರ ತಮ್ಮ ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಹೋಗಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಆದರೆ ಸಂಧ್ಯಾ ತಮ್ಮ ಓದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. ಇನ್ನು ಅವರ ಅಣ್ಣಂದಿರಿಗೆಲ್ಲ ಮದುವೆಯಾಗಿದೆ.

ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಸಂಧ್ಯಾರ ಕುಟುಂಬ ಹರಿಯಾಣದ ಫರೀದಾಬಾದ್‌ ನಗರಕ್ಕೆ ಬಾಡಿಗೆ ಕೊಠಡಿಯೊಂದಕ್ಕೆ ವಾಸಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು. ಇಂದು ಸಂಧ್ಯಾ ಖಾಸಗಿ ಶಾಲೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ತರಗತಿಯ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಪಾಠ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇತ್ತ ತಮ್ಮ ಔಷಧಗಳ ಡೆಲಿವರಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇಬ್ಬರೂ ಸೇರಿ ತಿಂಗಳಿಗೆ ಸುಮಾರು 22 ಸಾವಿರ ರೂಪಾಯಿ ಸಂಪಾದಿಸುತ್ತಾರೆ, ಅದರ ನಾಲ್ಕನೇ ಒಂದು ಭಾಗ ಮನೆ ಬಾಡಿಗೆಗೇ ಹೊರಟುಹೋಗುತ್ತದೆ.

ಆದರೆ ಸಂಧ್ಯಾರ ಗುರಿ ಖಾಸಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಸ್ವಾವಲಂಬಿಯಾಗಿ ಬದುಕಲು ಮತ್ತು ಮನೆಯ ಖರ್ಚುಗಳನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಲುವಾಗಿಯಷ್ಟೇ ತಾನು ಈ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದಾಗಿ ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಅವರು ಸತತವಾಗಿ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಾ ಸರ್ಕಾರಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೂ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

2022ರಲ್ಲಿ ಸಂಧ್ಯಾ ಮೊದಲ ಬಾರಿ ಯುಪಿ ಪೊಲೀಸ್ ಪರೀಕ್ಷೆ ಬರೆದಿದ್ದರು. ಆ ಪರೀಕ್ಷೆ ಕ್ಲಿಯರ್ ಕೂಡ ಆಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ಪೇಪರ್ ಲೀಕ್ ಆಯಿತು. “ಅದು ನನ್ನ ಮೊದಲ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿತ್ತು. ನನ್ನ ಕುಟುಂಬದವರು ಸಾಂತ್ವನ ಹೇಳಿದರು, ಬೆಂಬಲವಾಗಿ ನಿಂತರು ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಬಾರಿ ಆಗುತ್ತದೆ, ಮುಂದಿನ ಬಾರಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸು ಎಂದು ಧೈರ್ಯ ಹೇಳಿದರು."

2023ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಎಸ್‌ಎಸ್‌ಸಿ ಪರೀಕ್ಷೆ ಬರೆದರು, ಆದರೆ ಕಟ್‌-ಆಫ್ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದ ಕಾರಣ ಆ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲೂ ಉತ್ತೀರ್ಣರಾಗಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಈ ವರ್ಷ ಅವರು ಯುಪಿ ಪೊಲೀಸ್ ಕಾನ್‌ಸ್ಟೇಬಲ್ ಪರೀಕ್ಷೆ ಬರೆದಿದ್ದು, ಪ್ರಸ್ತುತ ಕ್ಲರ್ಕ್‌ ತರಹದ ಗ್ರೂಪ್ ಸಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಪ್ರಿಲಿಮಿನರಿ ಎಲಿಜಿಬಿಲಿಟಿ ಟೆಸ್ಟ್ (ಪಿಇಟಿ) ಸಿದ್ಧತೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದಾರೆ.

ವೈಶಾಲಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ 31 ವರ್ಷದ ಪ್ರಿಯಾಂಕಾ ಯಾದವ್ 2015ರಲ್ಲಿ ಮದುವೆಯ ನಂತರ ಫರೀದಾಬಾದ್‌ ತಲುಪಿದರು. ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದ ತಕ್ಷಣ ಅವರು ತಮ್ಮ ಬಿ.ಎಡ್. ವ್ಯಾಸಂಗವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು. ಮುಂದೆ ಹಲವು ಬಾರಿ ಕೇಂದ್ರೀಯ ಶಿಕ್ಷಕರ ಅರ್ಹತಾ ಪರೀಕ್ಷೆ (ಸಿಟಿಇಟಿ) ಬರೆದ ಅವರು, ಕೊನೆಗೂ ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತೀರ್ಣರಾದರು. ಬಿಹಾರ ಸರ್ಕಾರವು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಹುದ್ದೆಗಳ ನೇಮಕಾತಿಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಅವರು ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಕಿ ಹುದ್ದೆಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿದ್ದರು. ಆದರೆ ನೇಮಕಾತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಇನ್ನಷ್ಟೇ ಆರಂಭವಾಗಬೇಕಿದೆ.

"ನಾವು ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತೇವೆ, ಕಾಯುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತೇವೆ, ಆದರೆ ನೇಮಕಾತಿ ಆದೇಶ ಮಾತ್ರ ಹೊರಬರುವುದೇ ಇಲ್ಲ" ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಅವರು. ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆಯ ಶಿಕ್ಷಕಿಯಾಗಿರುವ ಪ್ರಿಯಾಂಕಾ, ಹಲವು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹತ್ತಿರದಿಂದ ಕಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಬಿಹಾರದಿಂದ ವಲಸೆ ಬಂದು ದೆಹಲಿ ಎನ್‌ಸಿಆರ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸುವ ಅನೇಕ ಕುಟುಂಬಗಳು, ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಶಿಕ್ಷಣದ ಅವಕಾಶಗಳು ಸಿಗಲಿ ಎನ್ನುವುದನ್ನಷ್ಟೇ ದೊಡ್ಡ ಆಸೆಯಾಗಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುತ್ತವೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

"ಸರ್ಕಾರವಾಗಲಿ, ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಲಿ ನನಗೊಂದು ಅವಕಾಶ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ. ಕೊನೆಗೆ ನಾನೇ ನನಗೊಂದು ಅವಕಾಶ ಸೃಷ್ಟಿಸಿಕೊಂಡೆ . ನನ್ನಲ್ಲೂ ಪ್ರತಿಭೆಯಿದೆ ಆದರೆ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅದಕ್ಕೆ ಕೊಡಬೇಕಾದ ಬೆಲೆ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ತೋರಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಇದನ್ನು ಮಾಡಿದೆ. ನಾನು ನನ್ನದೇ ಸ್ವಂತ ಶಾಲೆಯನ್ನು ತೆರೆದೆ" ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಸಾಧನಾ.

ಇತ್ತ ಸಾಧನಾ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ದನಿಯನ್ನೂ ದಾಖಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಅತ್ತ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರಲಾಗದ ಶಿಕ್ಷಕಿಯರು ಅಲ್ಲಿ ಶಾಲೆಯನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರತಿಭಟನೆಗೆ ಹೊರಡುವ ಮೊದಲು ಸಾಧನಾ ಶಿಕ್ಷಕಿಯರ ಬಳಿ "ನೀವಿಲ್ಲಿ ಶಾಲೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಿ ನಾವು ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆ" ಎಂದು ಹೇಳಿ ಬಂದಿದ್ದರು.

ಕೇಂದ್ರ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವರು ತಮ್ಮ ಹುದ್ದೆಗೆ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದಾಗ, ಅವರ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿ ಸಂಧ್ಯಾ ಹೇಳಿದ್ದು ಇಷ್ಟೇ: "ಇದು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ನಮಗೆ ಸಿಕ್ಕ ಜಯ ಹೌದು, ಆದರೆ ನಾನು ಇದರ ಸಂಭ್ರಮಾಚರಣೆ ಮಾಡುತ್ತಿಲ್ಲ." ಪಾರಿಯೊಂದಿಗೆ ಫೋನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಅವರು ಮಾತು ಮುಂದುವರೆಸುತ್ತಾ, "ಇನ್ಮುಂದೆ ಪೇಪರ್ ಲೀಕ್ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ ಅನ್ನೋದಕ್ಕೆ ಏನು ಗ್ಯಾರಂಟಿ? ಇಡೀ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನೇ ಸುಧಾರಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ" ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

ಈ ಕತೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿ ಎರಡೂ ಬಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾಗಿತ್ತು.