‘ಈ ಕೊರೈ ಹೊಲಗಳು ನನ್ನ ಎರಡನೆಯ ಮನೆಯಿದ್ದಂತೆ’

ಕೊರೈ ಕತ್ತರಿಸುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ನುರಿತವರು, ಹದಿನೈದು ಸೆಕೆಂಡುಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಗಿಡವನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ, ಅರ್ಧ ನಿಮಿಷದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಝಾಡಿಸಿ, ಕೆಲವೇ ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ಕಂತೆ ಕಟ್ಟುತ್ತಾರೆ. ಹುಲ್ಲಿನಂತಿರುವ ಗಿಡವು ಅವರಿಗಿಂತಲೂ ಎತ್ತರವಿದ್ದು, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಂತೆಯೂ ಸುಮಾರು ಐದು ಕೆ.ಜಿ.ಯಷ್ಟು ತೂಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ಕಂತೆಗೆ ಕೇವಲ ಎರಡು ರೂ.ಗಳನ್ನು ಗಳಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ, ಒಂದು ಬಾರಿಗೆ 12-15 ಕಟ್ಟುಗಳನ್ನು ತಲೆಯ ಮೇಲೆಹೊತ್ತು, ಸುಡುವ ಬಿಸಿಲಿನಲ್ಲಿ ಅರ್ಧ ಕಿ.ಮೀ. ನಡೆಯುವ ಇವರು ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಅನಾಯಾಸವಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆಯೋ ಅನಿಸುತ್ತದೆ.

ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ದಿನದ ಕೊನೆಗೆ ಕೊರೈನ ಸುಮಾರು ನೂರೈವತ್ತು ಕಂತೆಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಕರೂರ್‌ ಜಿಲ್ಲೆಯ ನದಿಯ ದಡದ ಜಮೀನುಗಳಲ್ಲಿ ಹೇರಳವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ.

ಕರೂರ್‌ನ ಮನವಾಸಿ ಹಳ್ಳಿಯ ನಾಥಮೇಡು ಕೊಪ್ಪಲಿನ ಕಾವೇರಿ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿ ಕೊರೈ ಅನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವ ಬಹುತೇಕರು ಮಹಿಳೆಯರು. ದಿನಕ್ಕೆ ಎಂಟು ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ವಿರಾಮವಿಲ್ಲದೆ ಇವರು ದುಡಿಯುತ್ತಾರೆ. ನಡು ಬಗ್ಗಿಸಿ ದಟ್ಟವಾಗಿ ಬೆಳೆದ ಎಲೆಗೊಂಚಲನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ, ಬರಿ ಕೈಗಳಿಂದ ಕಾಂಡಗಳನ್ನು ಝಾಡಿಸಿದ ನಂತರ ಕಟ್ಟಿದ ಕಂತೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಣಾ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ತಲುಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಶ್ರಮದಾಯಕ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಪರಿಣತಿ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಯು ಅವಶ್ಯ.

ಬಹುತೇಕರು ಬಾಲಕಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಿನಿಂದಲೂ ಕೊರೈಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಐವತ್ತೊಂಬತ್ತು ವರ್ಷದ ಎ. ಸೌಭಾಗ್ಯಮ್‌, ಹೀಗೆನ್ನುತ್ತಾರೆ: “ಹುಟ್ಟಿದಾರಭ್ಯ ಕೊರೈ ಕಾಡೇ ನನ್ನ ಪ್ರಪಂಚವೆನಿಸಿದೆ. ಹತ್ತು ವರ್ಷದವಳಿದ್ದಾಗ ಹೊಲಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ನಾನು, ದಿನವೊಂದಕ್ಕೆ ಮೂರು ರೂ.ಗಳನ್ನು ಗಳಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ. ಈ ಗಳಿಕೆಯು ಅವರ ಪರಿವಾರದ ಐವರನ್ನು ಈಗ ಸಲಹುತ್ತಿದೆ.”

33ರ ಎಂ. ಮಾಗೇಶ್ವರಿ ವಿಧವೆ. ಈಕೆಗೆ ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗುವ ಇಬ್ಬರು ಗಂಡುಮಕ್ಕಳಿದ್ದಾರೆ. ಹಸುಗಳನ್ನು ಮೇಯಿಸಿ, ಕೊರೈ ಅನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಲು ತಂದೆಯು ನನ್ನನ್ನು ಕಳುಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆಂದು ಆಕೆ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. “ನಾನು ಶಾಲೆಗೆ ಕಾಲಿಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಈ ಹೊಲಗಳು ನನ್ನ ಎರಡನೆಯ ಮನೆಯಂತೆ” ಎನ್ನುತ್ತಾರವರು. 39ರ ಆರ್‌. ಸೆಲ್ವಿ, ತಾಯಿಯನ್ನೇ ಅನುಸರಿಸಿದರು. “ಆಕೆಯು ಸಹ ಕೊರೈ ಅನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನಿಂದಲೇ ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದೆ” ಎಂದರವರು.

ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಮುತ್ತರೈಯರ್‌ ಸಮುದಾಯದ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗದ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇವರೆಲ್ಲರೂ ತಿರುಚಿರಾಪಳ್ಳಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಅಮೂರಿನವರು. ನಾಥಮೇಡುವಿನಿಂದ ಮೂವತ್ತು ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದ ಮುಸಿರಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿರುವ ಗ್ರಾಮವು ಕಾವೇರಿ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿನ ಮರಳು ಗಣಿಗಾರಿಕೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಅಮೂರಿನಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಕೊರತೆಯಿದೆ. “ಕಾಲುವೆ(ನದಿ)ಯಲ್ಲಿ ನೀರಿದ್ದಾಗ ನಮ್ಮ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಕೊರೈ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪವೇ ನೀರಿದ್ದು, ಕೆಲಸಕ್ಕಾಗಿ ನಾವು ಬಹು ದೂರದವರೆಗೂ ಪ್ರಯಾಣಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ” ಎಂದರು ಮಾಗೇಶ್ವರಿ.

ಹೀಗಾಗಿ, ಅಮೂರಿನ ನಿವಾಸಿಗಳು ನೆರೆಯ ಕರೂರ್‌ ಜಿಲ್ಲೆಯ ನೀರಾವರಿ ಹೊಲಗಳಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಾರೆ. ದಿನಂಪ್ರತಿ ಸುಮಾರು ಮುನ್ನೂರು ರೂ.ಗಳ ಗಳಿಕೆಗಾಗಿ ಬಸ್ಸು ಹಾಗೂ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಲಾರಿಯ ಮೂಲಕ, ಅಲ್ಲಿಗೆ ತೆರಳುವ ಇವರು ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ತಮ್ಮದೇ ಹಣವನ್ನು ವ್ಯಯಿಸುತ್ತಾರೆ. 42ರ ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿ ಕೆ. ಅಕ್ಕಂಡಿಯ ಜೊತೆ ಕೊರೈಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವ 47ರ ವಿ. ಎಂ ಕಣ್ಣನ್‌, ವ್ಯಂಗ್ಯವಾಗಿ ಹೀಗೆಂದರು: “ಸ್ಥಳೀಯರು ನೀರಿಗಾಗಿ ಹೆಣಗುತ್ತಿರುವಾಗ, ಇತರರಿಗಾಗಿ ಕಾವೇರಿ ನೀರನ್ನು ಹೀರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.”

ತಮ್ಮ ಹದಿನೈದನೇ ವಯಸ್ಸಿನಿಂದಲೂ ಕೊರೈಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುತ್ತಿರುವ 47ರ ಎ. ಮರಿಯಾಯಿ, “ಆಗ ನಾವು ದಿನವೊಂದಕ್ಕೆ ನೂರು ಕಂತೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತಿದ್ದೆವು. ಈಗ, ಮುನ್ನೂರು ರೂ.ಗಳ ಗಳಿಕೆಗಾಗಿ ಕನಿಷ್ಠ ನೂರೈವತ್ತು ಕಂತೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತೇವೆ. ಮೊದಲಿಗೆ, ಕೂಲಿಯು ಬಹಳ ಕಡಿಮೆಯಿದ್ದು, ಕಂತೆಗೆ ಕೇವಲ ಅರವತ್ತು ಪೈಸೆ ದೊರೆಯುತ್ತಿತ್ತು” ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದರು.

ತಮ್ಮ ಹನ್ನೆರಡನೇ ವಯಸ್ಸಿನಿಂದಲೂ ಕೊರೈಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ದಿನವೊಂದಕ್ಕೆ ಎಂಟು ರೂ. ಗಳಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಕಣ್ಣನ್‌, “1983ರಲ್ಲಿ ಕಂತೆಯೊಂದಕ್ಕೆ 12.5 ರೂ.ಗಳು ದೊರೆಯುತ್ತಿತ್ತು” ಎಂಬುದಾಗಿ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಕೇವಲ ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ, ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಗುತ್ತಿಗೆದಾರರಿಗೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿದ ನಂತರ, ಕಂತೆಗೆ ಒಂದು ರೂ.ನಂತೆ, ನಂತರದಲ್ಲಿ ಎರಡು ರೂ.ನಂತೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲಾಯಿತು.

ಅಮೂರಿನಿಂದ ಕೆಲಸಗಾರರನ್ನು ನೇಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಗುತ್ತಿಗೆದಾರ ಮಣಿ, 1-1.5 ಎಕರೆ ಜಮೀನನ್ನು ಭೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಪಡೆದು ಕೊರೈಯನ್ನು ವಾಣಿಜ್ಯಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾರೆ. ಹೊಲದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟವು ಕಡಿಮೆಯಿದ್ದಾಗ ಮಾಹೆಯಾನ, ಎಕರೆಗೆ ಹನ್ನೆರಡರಿಂದ ಹದಿನೈದು ಸಾವಿರ ರೂ.ಗಳ ಬಾಡಿಗೆಯಿರುತ್ತದೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರವರು. “ನೀರಿನ ಮಟ್ಟವು ಹೆಚ್ಚಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಇದು ಮೂರರಿಂದ ನಾಲ್ಕು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಿವ್ವಳ ಲಾಭವು ಎಕರೆಗೆ ಕೇವಲ ಒಂದರಿಂದ ಐದು ಸಾವಿರ ರೂ.ಗಳಷ್ಟೇ” ಎಂದು ಸಹ ಅವರು ತಿಳಿಸಿದರು. ಬಹುಶಃ ಇವರ ಅಂದಾಜು ಕಡಿಮೆಯಿರಬಹುದು.

ಕೊರೈ, ಸೈಪರೇಸಿ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಪ್ರಕಾರದ ಜೊಂಡು; ಇದು ಸುಮಾರು ಆರು ಅಡಿಗಳಷ್ಟು ಎತ್ತರ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಮುಸಿರೈನಲ್ಲಿ ಕೊರೈ ಚಾಪೆಗಳನ್ನು ಹೆಣೆಯುವ ಉದ್ಯಮಕ್ಕಾಗಿ ಕರೂರ್‌ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ವಾಣಿಜ್ಯಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಜನಪ್ರಿಯ ಚಾಪೆ ಮುಂತಾದ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುವ ಕೇಂದ್ರ.

ಈ ಉದ್ಯಮವು ಹೊಲಗಳಲ್ಲಿ ದುಡಿಯುವ ಕೆಲಸಗಾರರ ಶ್ರಮವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಮುಂಜಾನೆ ಆರು ಗಂಟೆಗೆ ಕೆಲಸವನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ದಿನಕ್ಕೆ ಮುನ್ನೂರು ರೂ.ಗಳನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸುವುದು ಸುಲಭವಲ್ಲ. ಬೆನ್ನು ಬಗ್ಗಿಸಿ, ಕುಡುಗೋಲಿನಿಂದ ಉದ್ದನೆಯ ಗಿಡವನ್ನು ಕೌಶಲ್ಯದಿಂದ ಕತ್ತರಿಸಬೇಕು. ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ದಿನಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಅವರು ವರ್ಷವಿಡೀ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುತ್ತಾರೆ.

ಕೆಲಸವು ಕಷ್ಟಕರವಾದುದು. 44ರ ಜಯಂತಿ ಹೀಗೆನ್ನುತ್ತಾರೆ: ಪ್ರತಿದಿನ ಮುಂಜಾನೆ ನಾಲ್ಕಕ್ಕೆ ಏಳುತ್ತೇನೆ, ಪರಿವಾರಕ್ಕೆ ಅಡಿಗೆ ಮಾಡಿ, ಕೆಲಸಕ್ಕೆಂದು ಹೊಲಕ್ಕೆ ಹೋಗಲು ಬಸ್ಸಿಗಾಗಿ ದಾವಿಸುತ್ತೇನೆ. ಇಲ್ಲಿ ನಾನು ಸಂಪಾದಿಸುವ ಹಣವನ್ನು ಬಸ್ಸಿನ ಶುಲ್ಕ, ಊಟ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬದ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಖರ್ಚುಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಹೃದಯಾಘಾತದಿಂದಾಗಿ ಪತಿಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಮಾಗೇಶ್ವರಿ, “ನನಗೆ ಮತ್ತಾವ ಆಯ್ಕೆಯಿದೆ? ನನಗೆ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಕೆಲಸವೆಂದರೆ, ಇದೊಂದೇ. ನನಗಿಬ್ಬರು ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದು, ಒಂಭತ್ತು ಮತ್ತು ಎಂಟನೇ ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಿದ್ದಾರೆ” ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದರು.

ಕೊರೈಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಬಹುತೇಕ ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ಮನೆಯನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಾಲ್ಕು ಜನರ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಆಸರೆಯಾಗಿರುವ ಸೆಲ್ವಿ ಹೀಗೆಂದರು: “ಎರಡು ದಿನಗಳವರೆಗೆ ನಾನೇನಾದರು ಹುಲ್ಲನ್ನು ಕತ್ತರಿಸದಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಮನೆಯಲ್ಲಿ ತಿನ್ನಲಿಕ್ಕೇನೂ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.”

ಆದರೆ ಹಣವು ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. “ನನ್ನ ಒಬ್ಬ ಕಿರಿಯ ಮಗಳು ನರ್ಸ್‌ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಮಗನು ಹನ್ನೊಂದನೇ ತರಗತಿಯಲ್ಲಿದ್ದಾನೆ. ಆತನ ಓದಿಗೆ ಹಣವನ್ನು ಹೊಂದಿಸುವುದು ಹೇಗೆಂದು ನನಗೆ ತಿಳಿಯುತ್ತಿಲ್ಲ. ಮಗಳ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಪಾವತಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ನಾನು ಸಾಲಗಾರಳಾಗಿದ್ದೇನೆ” ಎಂದರು ಮರಿಯಾಯಿ.

ಇವರ ಆದಾಯವು ಮುನ್ನೂರು ರೂ.ಗಳಿಗೆ ಏರಿಕೆಯಾದ್ದಾಗ್ಯೂ, ಅದರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಉಪಯೋಗವಿಲ್ಲ. “ಮೊದಲಿಗೆ, ಇನ್ನೂರು ರೂ.ಗಳನ್ನು ಮನೆಗೆ ಒಯ್ಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ನಮಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ತರಕಾರಿಯು ದೊರೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೀಗ, ಮುನ್ನೂರು ರೂ. ಸಹ ಸಾಲುತ್ತಿಲ್ಲ” ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಸೌಭಾಗ್ಯಮ್‌. ಐದು ಜನರ ಇವರ ಕುಟುಂಬವು ಆಕೆಯ ತಾಯಿ, ಪತಿ, ಮಗ ಹಾಗೂ ಸೊಸೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. “ನನ್ನ ಸಂಪಾದನೆಯಿಂದ ಎಲ್ಲರ ಹೊಟ್ಟೆ ತುಂಬುತ್ತಿದೆ” ಎಂದರವರು.

ಇಲ್ಲಿನ ಅನೇಕ ಕುಟುಂಬಗಳು ಮಹಿಳೆಯರ ಆದಾಯವನ್ನೇ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅವಲಂಬಿಸಿವೆ. ಏಕೆಂದರೆ, ಪುರುಷರು ಮದ್ಯಪಾನದ ಚಟಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿದ್ದಾರೆ. “ನನ್ನ ಮಗ ಒಬ್ಬ ಮೇಸ್ತ್ರಿ. ದಿನಂಪ್ರತಿ ಸುಮಾರು ಒಂದು ಸಾವಿರ ರೂ.ಗಳನ್ನು ಗಳಿಸುವ ಆತನ ಸಂಪಾದನೆಯು ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗಿದೆ. ಆದರೆ ಆತನು ತನ್ನ ಪತ್ನಿಗೆ ಐದು ಪೈಸೆಯನ್ನೂ ಕೊಡುವುದಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಕುಡಿತಕ್ಕೆ ಖರ್ಚುಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಪತ್ನಿಯು ಕೇಳಿದಾಗಲೆಲ್ಲಾ, ಆಕೆಯನ್ನು ಬರ್ಬರವಾಗಿ ಹೊಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ನನ್ನ ಪತಿಗೆ ವಯಸ್ಸಾಗಿದೆ. ಅವರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಕೆಲಸವು ಸಾಧ್ಯವಾಗದು” ಎಂದರು ಸೌಭಾಗ್ಯಮ್‌.

ಕಷ್ಟದಾಯಕ ಜೀವನವು ಮಹಿಳೆಯರ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರುತ್ತಿದೆ. “ಇಡೀ ದಿನ ನಡು ಬಗ್ಗಿಸಿ ಕತ್ತರಿಸುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರವ ಕಾರಣ ನನಗೆ ತುಂಬಾ ಎದೆ ನೋವು ಬರುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ವಾರ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತೇನಲ್ಲದೆ, 500-1000 ರೂ.ಗಳ ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಭರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ನನ್ನ ಗಳಿಕೆಯೆಲ್ಲವೂ ಔಷಧೀಯ ಖರ್ಚುಗಳಿಗೆ ವ್ಯಯವಾಗುತ್ತಿದೆ” ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಜಯಂತಿ.

ಮರಿಯಾಯಿ, ಕೊರೈ ಕತ್ತರಿಸುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಬೇಕೆಂದಿದ್ದಾರೆ. ದುಃಖದಿಂದ ಅವರು ಹೀಗೆಂದರು: “ಇದನ್ನು ನಾನು ಹೆಚ್ಚು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ನಿಭಾಯಿಸಲಾರೆ. ನನ್ನ ಭುಜ, ಸೊಂಟ, ಎದೆ, ತೋಳು ಮತ್ತು ಕಾಲುಗಳು ನೋಯುತ್ತವೆ. ಕೈ ಹಾಗೂ ಪಾದಗಳು ಗಿಡದ ಚೂಪಾದ ಮೊನೆಯಿಂದ ತರಚಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಈ ಬಿಸಿಲಿನಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ಬಾಧೆ ಸಹಿಸಲಸಾಧ್ಯವೆಂಬುದು ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?.

ಅಪರ್ಣ ಕಾರ್ತಿಕೇಯನ್‌ ಅವರ ಪಠ್ಯದ ಸಹಯೋಗದೊಂದಿಗೆ.
ಅನುವಾದ: ಶೈಲಜಾ ಜಿ.ಪಿ