ഗണേശന്റെ ജീവിതത്തിലെ ദൈനംദിന സൈക്കിൾ

"അലുമീനിയ പാത്രം [അലുമീനിയ പാത്രങ്ങൾ]!

"എന്റെ ശരീരത്തിന് നൽകാൻ കഴിയുന്ന ഏത് ശബ്ദവും ഞാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഞാൻ സ്പീക്കറുകൾ ഉപയോഗിക്കാറില്ല. ഇതെല്ലാം എന്റെ ശ്വാസമാണ്”.

"എന്റെ പേര് ഗണേശൻ. ഞാൻ എന്റെ സൈക്കിളിൽ സാധനങ്ങൾ കൊണ്ടുപോയി വിൽക്കുന്നു. പ്ലാസ്റ്റിക്കുകൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച ഈ വീട്ടുപകരണങ്ങളും ലോഹപ്പാത്രങ്ങളും വിറ്റ് ഞാൻ എന്റെ കുട്ടികളെ പോറ്റുന്നു. നമുക്ക് ഇന്ന് ഉണ്ണണമെങ്കിൽ കുറച്ച് [വെള്ളം നിറയ്ക്കാനുള്ള] കലങ്ങൾ വിറ്റേ തീരു. നമുക്ക് നീങ്ങാം!"

കാരൈക്കുടിക്ക് സമീപമുള്ള കാണാടുകാത്താനിലാണ് ഞാൻ ഗണേശനെ കണ്ടുമുട്ടിയത്. ഒരു വ്യക്തിയുടെ കഥ ഫോട്ടോഗ്രാഫുകളിലൂടെ രേഖപ്പെടുത്താനുള്ള ശ്രമത്തിലായിരുന്നു അന്ന് ഞാൻ. ഞാൻ അദ്ദേഹത്തെ കണ്ട ദിവസം, 61-കാരനായ അദ്ദേഹം കൊത്തമംഗലം ഗ്രാമത്തിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്തിരുന്നു. ഒരു വലിയ പുഞ്ചിരിയോടെ അദ്ദേഹം എന്റെ അഭ്യർത്ഥനയ്ക്ക് ഉടനടി സമ്മതിച്ചു.

അടുത്ത ആറ് ദിവസം ഞാൻ അദ്ദേഹത്തോടൊപ്പം ചെലവഴിച്ചു, രാവിലെ 6 മണിക്ക് നഗരം ഗ്രാമത്തിലുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ വീട്ടിൽ എത്തി. ജില്ലയിലുടനീളം സൈക്കിൾ ചവിട്ടുന്ന അദ്ദേഹത്തെ ആ ദിവസം മുഴുവൻ ഞാൻ പിന്തുടർന്നു. ശാരീരികമായി തളർത്തുന്ന ദിവസമായിരുന്നിട്ടും, അദ്ദേഹത്തിന്റെ മുഖത്തോ ശരീരഭാഷയിലോ സമ്മർദ്ദത്തിൻ്റെയോ ക്ഷീണത്തിൻ്റെയോ ഒരു ചെറിയ ലാഞ്ചനപോലും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല.

പരമാവധി ഭാരവും ചുമന്ന് ഗ്രാമപാതകളിലൂടെ സൈക്കിൾ ചവിട്ടുന്നത് എളുപ്പമല്ല. പ്രധാന റോഡുകൾ ഒരു പ്രശ്നമല്ല, പക്ഷേ ഗ്രാമങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്ന പാതകൾ സാധാരണയായി പരുക്കനും, ചരൽ നിറഞ്ഞതുമായ, അഴുക്കുമാടങ്ങളാണ്; കുറുക്കുവഴികളിലൂടെ തോട്ടുവരമ്പുകൾ കയറിയിറങ്ങേണ്ടിവരും, കൂടാതെ പാതകൾ വളരെ ഇടുങ്ങിയതും ഭാരമേറ്റിയ സൈക്കിളുപയോഗിച്ചു സുഗമമായി സഞ്ചരിക്കാൻ പ്രയാസമുള്ളവയുമാണ്. എന്റെ മോട്ടോർ സൈക്കിളിൽനിന്ന് വീഴാതിരിക്കാൻ നല്ലപോലെ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടിവന്നു എനിക്ക്.

ഒരു ദിവസം കുറഞ്ഞത് 10 മുതൽ 15 കിലോമീറ്റർവരെ സൈക്കിൾ ചവിട്ടാറുണ്ടെന്ന് ഗണേശൻ എന്നോട് പറഞ്ഞു. 15 മുതൽ 20 കിലോവരെ ഭാരമുള്ള അലുമീനിയം പാത്രങ്ങളും മറ്റ് വസ്തുക്കളും വിൽക്കാൻ അദ്ദേഹം കൊണ്ടുപോകുന്നു. അദ്ദേഹം തന്റെ ഗ്രാമമായ നഗരത്തിൽനിന്ന് വടക്ക് പുള്ളാൻവിടുതിയിലേക്കും, പടിഞ്ഞാറ് പുതുക്കോട്ടയിലേക്കും അങ്ങനെ തമിഴ്നാട്ടിലെ പുതുക്കോട്ടൈ ജില്ലയിലെ 50-ലധികം ഗ്രാമങ്ങളിലേക്കും പട്ടണങ്ങളിലേക്കും സൈക്കിളിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നു.

പെഡൽ സൈക്കിൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദൈനംദിന കൂട്ടാളിയും ഏറ്റവും വിശ്വസ്തനായ സഹായിയുമാണ്.

"സീറ്റിന്റെ ഒരു വശം പൊളിഞ്ഞിരിക്കുകയാണ്", അദ്ദേഹം തന്റെ വാഹനത്തിലേക്ക് നോക്കി ചിരിച്ചുകൊണ്ട് പറയുന്നു. "പക്ഷേ സൈക്കിളാണ് എനിക്കിഷ്ടം. എനിക്ക് മോട്ടോർബൈക്ക് ഓടിക്കാൻ അറിയാം, പക്ഷേ ഞാൻ അത് വാങ്ങില്ല. ഞാൻ എൻ്റെ സൈക്കിളിൽമാത്രമാണ് പോയിവരുന്നത്. അതൊരു ശീലമായി മാറിയിരിക്കുന്നു". ഒരിക്കൽ മെർപ്പണൈക്കാടിൽവെച്ച് അദ്ദേഹത്തിന്റെ സൈക്കിളിന്റെ ഒരു ചക്രം ഫ്ലാറ്റായി, എന്നാൽ 30 രൂപ ചിലവഴിച്ച് അതിന്റെ ട്യൂബ് നന്നാക്കുന്നതിനു പകരം, തിരികെയുള്ള 7-8 കിലോമീറ്റർ യാത്രക്ക് സൈക്കിൾ ഉരുട്ടിനീക്കാൻ അദ്ദേഹം തീരുമാനിച്ചു. "മടങ്ങിയെത്തിയയുടൻ ഞാൻതന്നെ ആ ട്യൂബ് മാറ്റി".

ഒരു മോട്ടോർ ബൈക്ക് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചെലവുകൾ വർദ്ധിപ്പിക്കും - പെട്രോളിന് ഏകദേശം 50 മുതൽ 100 രൂപവരെ ചെലവഴിക്കേണ്ടിവരുമെന്ന് അദ്ദേഹം കണക്കാക്കുന്നു. “പക്ഷേ ഒരു സൈക്കിൾ ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ, ഞാൻ വീണാലും, എനിക്ക് എങ്ങനെയെങ്കിലും അത് വീട്ടിലേക്ക് ചവിട്ടിയെത്തിക്കാൻ സാധിക്കും,” അദ്ദേഹം എന്നോട് പറഞ്ഞു. “മോട്ടോർബൈക്കുകൾ അപകടമാണ് - വീണാൽ സാധനങ്ങൾ ചീത്തയാവും. അപ്പോൾ, നിക്ഷേപിച്ച മൂലധനം പാഴാവും. അതിനാൽ ഞാൻ എന്റെ സ്വന്തം വേഗതയിൽ സൈക്കിളിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നു".

1980-കൾമുതൽ ഗണേശൻ സൈക്കിൾ ചവിട്ടുന്നുണ്ട്. “ഞാൻ ഒരിക്കലും അവധി എടുക്കാറില്ല. തലവേദനയോ പനിയോ വന്നാലും ഞാൻ ഒരു ഗുളിക കഴിച്ചിട്ട് സൈക്കിൾ ചവിട്ടും, സൈക്കിൾ ഒരിക്കലും നിർത്തിയിട്ടില്ല. കുടുംബത്തിൽ എന്തെങ്കിലും പരിപാടികളുണ്ടെങ്കിൽ, കുടുംബാംഗങ്ങളോട് പോകാൻ ആവശ്യപ്പെടും, എന്നിട്ട് ഞാനെന്റെ സൈക്കിളുമായി യാത്ര തുടരും. കുറഞ്ഞത് 15 മുതൽ 20 കിലോമീറ്റർവരെ സൈക്കിൾ ചവിട്ടിയാൽ മാത്രമേ രാത്രിയിൽ എനിക്ക് നന്നായി ഉറങ്ങാൻ കഴിയൂ. സൈക്കിൾ ചവിട്ടുമ്പോൾ എനിക്ക് എന്റെ ശരീരത്തിന് അയവ് കിട്ടിയതായി തോന്നും. എനിക്ക് ഒരു അസുഖവുമില്ല.

പരമാവധി ഭാരവുമായി വീട്ടിലേക്ക് മടങ്ങുമ്പോൾ, ജാഗ്രത വേണം. "എതിരേ വരുന്ന വാഹനത്തിന്റെ പ്രകാശം ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ടാക്കും. സൈക്കിളിൽ നിന്ന് നിലത്തിറങ്ങുമ്പോഴും, ഇറങ്ങിക്കഴിഞ്ഞ് നിൽക്കുമ്പോഴും ചിലപ്പോൾ നിലതെറ്റി വീഴാറുമുണ്ട്".

വിരുദുനഗർ ജില്ലയിലെ സാത്തൂർ താലൂക്കിലെ അമ്മാപട്ടി എന്ന ഗ്രാമത്തിൽ ജനിച്ച ഗണേശന്റെ പിതാവ് അദ്ദേഹത്തിന് വെറും ഏഴ് വയസ്സുള്ളപ്പോൾ മരിച്ചു. (ഡീ-നോട്ടിഫൈഡ് ഗോത്രമായി പട്ടികപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്ന) മറവർ സമുദായത്തിൽനിന്നുള്ള ആ കുടുംബം പുതുക്കോട്ടൈ ജില്ലയിലെ കീരമംഗലത്തിനടുത്തുള്ള, ഏകദേശം 1,000 പേർ താമസിക്കുന്ന നഗരം എന്ന ഗ്രാമത്തിലേക്ക് താമസം മാറി. അന്ന് അദ്ദേഹത്തിന് 17 വയസ്സായിരുന്നു.

മൂന്ന് സഹോദരന്മാരിൽ, ഗണേശൻ ഇടയ്ക്കുള്ള മകനാണ്; അദ്ദേഹത്തിന്റെ മൂത്ത സഹോദരൻ വിരുദുനഗറിലെ സാത്തൂരിലെ അമ്മാപ്പട്ടിയിലും, ഇളയ സഹോദരൻ കീരമംഗലത്തിലുമാണ് - അദ്ദേഹം ലോഹക്കഷണങ്ങൾ വാങ്ങാനും വിൽക്കാനും ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു ടെമ്പോയുടെ ഉടമസ്ഥനാണ്.

"അച്ഛൻ ജീവിച്ചിരിപ്പുണ്ടായിരുന്നെങ്കിൽ, ഞങ്ങൾക്കൊരുപക്ഷെ സ്കൂളിൽ പോയി ഉയർന്ന സ്ഥാനങ്ങളിൽ എത്താൻ കഴിഞ്ഞേനേ. പക്ഷേ സാധിച്ചില്ല", അദ്ദേഹം ഓർക്കുന്നു. "ഞാൻ രണ്ടാം ക്ലാസ്സിൽ തുടർച്ചയായി രണ്ടുതവണ തോറ്റു". "പഠിച്ചിരുന്നെങ്കിൽ ഇതിലും മെച്ചപ്പെട്ട അവസ്ഥയിലെത്തിയേനെ". ഞാൻ പലപ്പോഴും ആ വാക്കുകൾ ഓർമ്മിക്കാറുണ്ട്, ഇത് വായിക്കുന്ന ഏതൊരാളും വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ പ്രാധാന്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഈ കഠിനാധ്വാനിയുടെ വാക്കുകൾ ഓർക്കുമെന്ന് ഞാൻ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു.

നഷ്ടപെട്ട സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസവും, ആശ്രയിക്കാൻ ഭൂമിയില്ലാത്തതും ഗണേശനെ, സ്വന്തം കുട്ടികളെ വിദ്യ അഭ്യസിപ്പിക്കാൻ പ്രേരിപ്പിച്ചു. മൂത്ത മകളുടെ വിദ്യാഭ്യാസത്തിനായി ഏതാനും ലക്ഷം രൂപയുടെ നിരവധി ബാങ്ക് വായ്പകൾ അദ്ദേഹം എടുത്തിട്ടുണ്ട്. ഇപ്പോൾപോലും അദ്ദേഹം തനിക്കാവുന്നത്ര അത് തിരിച്ചടക്കുന്നു. ഏറ്റവും മൂത്ത മകളായ 35-കാരിയായ മുത്തുമാരി നഴ്സിംഗിൽ ബി. എസ്.സി. പൂർത്തിയാക്കി, തിരുവരങ്കുളത്ത് ഒരു കേന്ദ്ര സർക്കാർ ജോലി കരസ്ഥമാക്കിയിരിക്കുന്നു. അവർ നന്നായി സമ്പാദിക്കുന്നതിൽ അദ്ദേഹത്തിന് സന്തോഷമുണ്ട്. അവർ വീട്ടിലേക്ക് അയയ്ക്കുന്ന 5,000 രൂ. കുടുംബത്തിന് സഹായമാണെന്നും ഗണേശൻ കരുതുന്നു.

ഗണേശൻ്റെ മകൻ്റെ വിവാഹത്തിന്, പെൺകുട്ടിയുടെ വീട്ടുകാർക്ക് ഗണേശൻ അങ്ങോട്ട് നാല് പവൻ സ്വർണ്ണം കൊടുക്കുകയായിരുന്നു. പെണ്ണിൻ്റെ വീട്ടുകാർക്ക് അതിനുള്ള സ്ഥിതിയൊന്നുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ആ യുവദമ്പതികൾ അദ്ദേഹത്തോടൊപ്പമാണ് താമസിക്കുന്നത്. സ്വന്തമായി സമ്പാദ്യമുള്ള രണ്ട് മൂത്ത മക്കളും അദ്ദേഹത്തോട് ഇനി ജോലിക്ക് പോകരുതെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടുവെങ്കിലും, തന്റെ ഏറ്റവും ഇളയ കുട്ടിയുടെ വിദ്യാഭ്യാസത്തിനും വിവാഹത്തിനും ആവശ്യമായ പണം സ്വയം കണ്ടെത്തണമെന്ന ദൃഢനിശ്ചയത്തിലാണ് ഗണേശൻ.

ചിത്രാദേവി ഗണേശന്റെ ഭാര്യയാണ്. 55 വയസ്സുള്ള ഇവർ അഞ്ചാം ക്ലാസ്സിനുശേഷം പഠനം ഉപേക്ഷിച്ചു, ദിവസക്കൂലിക്കാരിയായി എം എൻ.ആർ.ഇ.ജി.എ ജോലി ചെയ്യുന്നു. ഉച്ചയ്ക്ക് 2 മണിയോടെ ജോലി കഴിഞ്ഞ് വീട്ടിലേക്ക് മടങ്ങിയതിനുശേഷമാണ് ചിത്രാദേവി പാചകം ചെയ്യുന്നത്. “ഞങ്ങൾക്ക് ഉച്ചഭക്ഷണം ഇല്ല. പ്രഭാതഭക്ഷണവും അത്താഴവും മാത്രം. രാവിലെയും രാത്രിയും മാത്രമേ അദ്ദേഹം ഭക്ഷണം കഴിക്കൂ. ഉച്ചഭക്ഷണം കഴിക്കാറില്ല. ആ സമയത്ത് വെറും വെള്ളം മാത്രമേ കുടിക്കാറുള്ളൂ,” ചിത്രാദേവി എന്നോട് പറഞ്ഞു.

"രാവിലെ ഏകദേശം 9-10 മണിയോടെ ഞാൻ സൈക്കിളിൽ ഒരു ഗ്രാമത്തിൽനിന്ന് മറ്റൊന്നിലേക്ക് പോകും. ആറുമണിയോടെ വീട്ടിലേക്ക് മടങ്ങും. വിൽക്കുന്നതിനിടയിൽ, പഴയ സാധനങ്ങൾ വാങ്ങുകയും പിന്നീട് അവ സ്ക്രാപ്പ് ആക്കി വിൽക്കുകയും ചെയ്യും. ഇതിൽനിന്നു ലഭിക്കുന്ന പണം എന്റെ കുട്ടികൾക്കുള്ളതാണ്. ഞങ്ങൾക്ക് സ്വന്തമായി വീടില്ല. ഇത്രയും വർഷങ്ങളായി ഞങ്ങൾ എന്റെ ഭാര്യയുടെ വീട്ടിലാണ് താമസിക്കുന്നത്. ഇനി, സമ്പാദിക്കാനും വീട് പണിയാനും കഴിയുന്നത് എന്റെ കുട്ടികൾക്കാണ്, അതുവരെ ഞങ്ങൾ വാടകയ്ക്ക് കഴിയും."

ഉപഭോക്താക്കൾ പലപ്പോഴും എം.എൻ.ആർ.ഇ.ജി.എ ജോലി ചെയ്യുന്നവരായതിനാൽ, അവരുടെ ഒഴിവുസമയം കണക്കാക്കി, ഉച്ചക്ക് 2 മണിക്ക് ശേഷമാണ് ഗണേശൻ ഗ്രാമത്തിലെത്താറുള്ളത്. ഞായറാഴ്ചകളിൽ അദ്ദേഹം പതിവിലും വൈകി ഏകദേശം 7 മണിയോടെ, സൂര്യൻ അസ്തമിക്കുമ്പോഴാണ് മടങ്ങാറ്. അദ്ദേഹം മൊബൈൽ ഫോൺ കൈവശം വെക്കാറില്ല. അതിനാൽ "ചില ദിവസങ്ങളിൽ എന്റെ ഭാര്യ പരിഭ്രമിച്ച്, റോഡിൽ നിൽക്കും".

"ആളുകൾക്ക് എന്നെ നന്നായി അറിയാം."

ഗണേശൻ തന്റെ ഉപഭോക്താക്കളോട് കാണിക്കുന്ന ഗാഢമായ വാത്സല്യവും അവരോട് സംസാരിക്കുന്ന രീതിയും ഞാൻ കണ്ടു. അദ്ദേഹത്തോടൊപ്പം ചെലവഴിച്ച എല്ലാ ദിവസങ്ങളിലും, ഒരിക്കൽപ്പോലും അദ്ദേഹത്തെ ദേഷ്യപ്പെട്ട് ഞാൻ കണ്ടില്ല. ഉപഭോക്താക്കളുമായുള്ള ബന്ധത്തെ താൻ മാനിക്കുന്നുണ്ടെന്ന് ഗണേശൻ പറഞ്ഞു, കഴിഞ്ഞ 40 വർഷത്തിലേറെയായി വ്യാപാരം തുടരാൻ അദ്ദേഹത്തെ പ്രാപ്തനാക്കിയതും അതാണ്.

ഗണേശനെ അദ്ദേഹം സന്ദർശിക്കുന്ന ഗ്രാമങ്ങളിലെ ആളുകൾ 'നഗരത്താർ' എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത് - അതായത് നഗരം നിവാസി. ഗ്രാമങ്ങൾക്കുള്ളിലെ എല്ലാ സൈക്കിൾപ്പാതകളും അദ്ദേഹത്തിന് മനഃപ്പാഠമാണ്, ആളുകൾ തന്റെ ആഴ്ചതോറുമുള്ള സന്ദർശനത്തിനായി കാത്തിരിക്കാറുണ്ടെന്ന് അദ്ദേഹം പറയുന്നു. അദ്ദേഹത്തിൽനിന്ന് മാത്രം വാങ്ങുന്ന ചിലരുണ്ട്. അദ്ദേഹം വിലപേശൽ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാറില്ല. "അവർക്ക് വില നൽകാൻ കഴിയുമെങ്കിൽ ഞാൻ വിൽക്കും, അല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ വിൽക്കില്ല. ഞാൻ 100 രൂപയ്ക്ക് വാങ്ങിയ ഒരു സാധനം, കുറഞ്ഞത് 10 രൂപ ലാഭത്തിന് വിൽക്കാൻ പറ്റുകയാണെങ്കിൽ, ഞാൻ ജോലി തുടരും. അല്ലെങ്കിൽ നിർത്തും".

“പുതുക്കോട്ടൈ ജില്ലയിലെ അരന്താങ്കിയിലുള്ള ന്യൂഡീലക്സിൽനിന്നാണ് ഞാൻ സാധനങ്ങൾ വാങ്ങുന്നത്. എപ്പോഴും ഒരേ കടയിൽനിന്നാണ് സാധനങ്ങൾ വാങ്ങുക, മറ്റ് കടകളിൽ പോകാറില്ല. 1980-ൽ അവർ എനിക്ക് 1,400 രൂപയ്ക്കുള്ള സാധനങ്ങൾ തരുമായിരുന്നു. എന്നാൽ ഇപ്പോൾ, അതേ സാധനങ്ങളുടെ വില ഏകദേശം 7,000 രൂപയായി.” ഗണേശൻ പറയുന്നത് തന്റെ ശരാശരി പ്രതിദിന വരുമാനം ഏകദേശം 200 രൂപയാണെന്നാണ്, എന്നാൽ ചില ദിവസങ്ങളിൽ വിൽപ്പനയും വരുമാനവും ഉണ്ടാവുകയുമില്ല.

ഗ്രാമങ്ങളിലൂടെയുള്ള യാത്രകളിൽ, ഗണേശൻ പഴയ ഇരുമ്പ്, പ്ലാസ്റ്റിക്ക്, ഉപയോഗിച്ച അലുമീനിയംപാത്രങ്ങൾ, ചെമ്പ് പാത്രങ്ങൾ, വെള്ളിപ്പാത്രങ്ങൾ, റബ്ബർ ഉത്പന്നങ്ങൾ, പഴയ സൈക്കിളുകൾ, പ്ലാസ്റ്റിക്കിന്റെയും ഗ്ലാസ്സിന്റെയും കുപ്പികൾ, തകരം എന്നിവയൊക്കെ ശേഖരിക്കുന്നു. 2-3 മാസങ്ങൾക്കുള്ളിലാണ് അദ്ദേഹം ഇവ ശേഖരിക്കുന്നത്, “എന്റെ വീടിന്റെ ഒരു മൂലയിൽ, ഒരു ചാക്കിൽ. എനിക്ക് അവ എല്ലാ ദിവസവും തൂക്കത്തിനനുസരിച്ചു വിൽക്കാൻ കഴിയില്ല, കാരണം അത് എന്റെ ലാഭത്തെ വല്ലാതെ കുറയ്ക്കും. ശേഖരിച്ച പാഴ്‌വസ്തുക്കളുടെ ഭാരം 20 മുതൽ 80 കിലോഗ്രാംവരെ ആകുമ്പോൾ, ഞാനെൻ്റെ പതിവ് ആക്രിക്കടയിൽ കൊണ്ടുപോകും. അവിടെ, പ്ലാസ്റ്റിക്കിന് കിലോയ്ക്ക് 20-22 രൂപ കിട്ടും. എന്നാൽ സ്ക്രാപ്പ് കടകളിൽ 15 രൂപയ്ക്കാണ് അത് വിൽക്കപ്പെടുന്നത്. എനിക്ക് 5 രൂപ നഷ്ടമാണ്. എനിക്ക് എവിടെനിന്നും പണം ലഭിക്കില്ല.”

ഗണേശൻ പാഴ്‌വസ്തുക്കൾ വിൽക്കുന്നത് പണത്തിലല്ല. പണമിടപാടുകൾ ഇഷ്ടമല്ല അദ്ദേഹത്തിന്. തന്റെ കൈവശം പണം നിലനിൽക്കില്ലെന്നും, എന്നാൽ വസ്തുക്കൾ നിലനിൽക്കുമെന്നും വിശ്വസിക്കുന്നു അദ്ദേഹം. “ഞാൻ പകരം വാങ്ങുന്നത് വസ്തുക്കളായിട്ടാണ്. പാത്രങ്ങളും മറ്റും. ഒരിക്കലും പണമായി വാങ്ങില്ല. ഒരിക്കലും വീട്ടിലേക്ക് പണം കൊണ്ടുപോകാറില്ല. ആ വിലയ്ക്കുള്ള പാത്രങ്ങളും പ്ലാസ്റ്റിക് കുടങ്ങളുമാണ് എടുക്കാറുള്ളത്. അലുമീനിയം സ്ക്രാപ്പുകൾ വിൽക്കുകയാണെങ്കിൽ, അതേ വിലയ്ക്ക് അലുമീനിയം പാത്രങ്ങൾ തിരികെ കൊണ്ടുപോകും. മിക്ക കടകളിലും, പുതിയ സാധനങ്ങൾക്കായി കടയിൽ പണം നൽകുന്നത് ഞാനാണ്, ഞാൻ ഒരിക്കലും പണം എടുക്കാറില്ല. പണത്തിന് പകരം ഞാൻ സാധനങ്ങൾ വാങ്ങിയാൽ, അവ അവിടെത്തന്നെ ഉണ്ടാകും, എനിക്ക് അവ എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും വിൽക്കാൻ കഴിയും, ആർക്കും അവയെ തൊടാൻ സാധിക്കില്ല.”

കൊടുക്കാനുള്ള സംഖ്യ 100 രൂപയാകുമ്പോൾ മാത്രമേ അദ്ദേഹം പണം നൽകാറുള്ളൂ. കൊടുക്കാനുള്ള സംഖ്യ അതിൽക്കൂടുതലാണെങ്കിൽ, തന്റെ കൈവശമില്ലെന്ന് അത്രയ്ക്കില്ലെന്ന് അദ്ദേഹം പറയും. “അവർ 500 അല്ലെങ്കിൽ 1,000 രൂപ ചോദിച്ചാൽ, ഞാൻ അവരുടെ സാധനങ്ങൾ [സ്ക്രാപ്പ്] എടുക്കില്ല. എനിക്ക് അവ എടുക്കാൻ കഴിയില്ല, അതൊക്കെ എന്റെ സൈക്കിളിൽ കൊണ്ടുപോകാനും സാധിക്കില്ല. എന്റെ സൈക്കിളിൽ കൊള്ളുന്നത് മാത്രമേ ഞാൻ എടുക്കൂ.”

പക്ഷേ, ഒരു സൈക്കിളെങ്ങാനും വിൽക്കാനായി കിട്ടിയാൽ, തൻ്റെ വിൽപ്പനതന്ത്രം അദ്ദേഹം മാറ്റും. ആ സൈക്കിളുകളിൽ അറ്റകുറ്റപ്പണികൾ നടത്തി 20 രൂപ ലാഭത്തിൽ സ്കൂൾക്കുട്ടികൾക്ക് വില്‍ക്കും.

"ഞാൻ അടുത്ത ദിവസം സൈക്കിളെടുക്കാൻ പോകും. അങ്ങനെയാണ് എനിക്ക് ഈ 5-6 സൈക്കിളുകൾ ലഭിച്ചത്. എന്നെപ്പോലുള്ള ആരെങ്കിലും സൈക്കിൾ ആവശ്യപ്പെടുകയോ അല്ലെങ്കിൽ ആരെങ്കിലും സ്കൂളിലേക്ക് യാത്രചെയ്യാൻ അത് ആവശ്യപ്പെടുകയോ ചെയ്താൽ, ഞാൻ അതിന്റെ ചക്രം മാറ്റി വൃത്തിയാക്കി അതിനെ വിൽക്കും. ലാഭം കേവലം 25 രൂപ മാത്രം കൂടുതലാണെങ്കിൽപ്പോലും വിൽക്കും. ആർക്കും വെറുതെ നൽകാറില്ല, ഞാൻ അത് നന്നാക്കിയിട്ടു സ്കൂൾ വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് മാത്രം വിൽക്കുകയാണ് പതിവ്".

ഗണേശനെ ദിവസം മുഴുവൻ പിന്തുടർന്ന് ഫോട്ടോയെടുക്കാൻ സാധിച്ചത് പലതും പഠിക്കാനുള്ള ഒരു വിശേഷഭാഗ്യം എനിക്ക് നൽകി. ഞാൻ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഫോട്ടോ എടുക്കുകയോ അദ്ദേഹത്തോട് ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിക്കുകയോ ചെയ്യുമ്പോൾ അദ്ദേഹം ഒരിക്കൽപ്പോലും നിരസിക്കുകയോ മടി കാണിക്കുകയോ ചെയ്തില്ല. തന്റെ കഷ്ടപ്പാടുകൾ വിവരിക്കുമ്പോഴും അദ്ദേഹം എപ്പോഴും പുഞ്ചിരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.

ആദ്യദിവസം, അദ്ദേഹം സൈക്കിളിൽ കയറി ചവിട്ടാൻ തുടങ്ങിയപ്പോൾ, ഞാൻ എന്റെ മോട്ടോർ സൈക്കിളിൽ അദ്ദേഹത്തെ പിന്തുടർന്നു. എന്റെ ഉള്ളിൽ ഒരു മടി ഉടലെടുത്തു, ഒരുപക്ഷേ ഞാൻ അദ്ദേഹത്തെ ഒരു സൈക്കിളിൽ പിന്തുടരണമായിരുന്നു എന്ന് എനിക്ക് തോന്നി. എന്നാൽ എനിക്കതിന് കഴിഞ്ഞില്ല. സൈക്കിളിൽ യാത്ര ചെയ്യുമ്പോൾ അനുഭവപ്പെടുന്ന ആ വികാരം അനുഭവിക്കാൻ ഒരുതവണയെങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സൈക്കിൾ ഓടിക്കണമെന്നു ഞാൻ ആഗ്രഹിച്ചു. പക്ഷെ ഞാൻ മടിച്ചു, കാരണം ആ സൈക്കിളിൽ അദ്ദേഹം കൊണ്ടുപോകുന്ന അദ്ദേഹത്തിന് വിൽക്കാവുന്ന എല്ലാ വസ്തുക്കളും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദൈനംദിന ഉപജീവനത്തിന് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്. എന്റെ ആഗ്രഹംമൂലം അദ്ദേഹത്തിന് അസ്വസ്ഥതയോ നഷ്ടമോ ഉണ്ടാക്കാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിച്ചില്ല, അതിനാൽ ഞാൻ ഒരിക്കൽപ്പോലും അതിനെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹത്തോട് പറഞ്ഞില്ല.

തന്റെ ജോലിക്കിടയിൽ ഗണേശൻ ഭക്ഷണം കഴിക്കാറില്ല. ഇത് മനസിലാക്കാൻ എനിക്ക് ബുദ്ധിമുട്ടായിരുന്നു. ഭക്ഷണമില്ലാതെ ഇത്രയും ദൂരം സൈക്കിൾ ചവിട്ടാൻ അദ്ദേഹത്തിന് എവിടെനിന്നാണ് ശക്തി ലഭിക്കുന്നതെന്നോർത്തു ഞാൻ അത്ഭുതപ്പെടു. ദിവസം മുഴുവൻ ഭക്ഷണമില്ലാതെ ജോലി ചെയുന്ന കാര്യം എനിക്ക് ആലോചിക്കാൻപോലും വയ്യ.

വീട്ടിൽനിന്ന് കൊണ്ടുവരുന്ന ഒരു കുപ്പിയിൽനിന്ന് മാത്രമാണ് അദ്ദേഹം വെള്ളം കുടിക്കുന്നത്. ഗണേശൻ ഒരിക്കൽ തന്നോടൊപ്പം ചായ കുടിക്കാൻ എന്നെ ക്ഷണിച്ചു. എന്നാൽ ഞാൻ ചായ കുടിക്കാറില്ലാത്തതിനാൽ വിനയത്തോടെ ആ ക്ഷണം നിരസിച്ചു. പിന്നീട് ചായ കുടിക്കാൻ അദ്ദേഹത്തെ എവിടെയെങ്കിലും കൊണ്ടുപോകാൻ ഞാൻ ആലോചിച്ചപ്പോൾ അദ്ദേഹം കൂടെ വന്നില്ല. കാരണം ഞാൻ അത് അദ്ദേഹത്തിന് വേണ്ടിയാണ് ചെയ്യുന്നതെന്ന് ഊഹിച്ചു, അദ്ദേഹം സ്വന്തം സുഖത്തെ വകവെക്കാതെ എന്റെ സൗകര്യത്തിനു കൂടുതൽ പ്രാമുഖ്യം നൽകി.

ഓരോ ദിവസവും മണിക്കൂറുകളോളം ഭാരമേറ്റിയ ഒരു സൈക്കിൾ ചവിട്ടുക എന്നത് ഗണേശൻ ഭാവിക്കുന്നതുപോലെ അത്ര എളുപ്പമല്ല. ഒരിക്കൽ കുട്ടിക്കാലത്ത് ഒരു സൈക്കിളിൽ ചെറിയ ഭാരം കൊണ്ടുപോയത് ഞാൻ ഓർത്തു - വളരെ ശ്രമകരമായിരുന്നു അത്. പക്ഷേ ഇതാ ഇവിടെ, അറുപതുകളിലെത്തിയ ഒരു മനുഷ്യൻ, "മരിക്കുന്നതുവരെ എനിക്ക് സൈക്കിൾ ചവിട്ടണം" എന്ന തന്റെ മുദ്രാവാക്യത്തിൽ ഉറച്ചുനിന്നുകൊണ്ട്, പതുക്കെയും സ്ഥിരതയോടെയും സൈക്കിൾ ചവിട്ടുന്നു. ധൈര്യവും മാനസികശക്തിയും എന്താണെന്ന് അതെനിക്ക് പറഞ്ഞുതന്നു.

ഈ ലേഖനം ആദ്യം തമിഴിലാണ് തയ്യാറാക്കിയത്.

പരിഭാഷ: വിശാലാക്ഷി ശശികല (വൃന്ദ)