ಗಣೇಶನ್‌ ಬದುಕಿನ ಚಕ್ರಕ್ಕೆ ಸೈಕಲ್ಲೇ ಆಧಾರ

"ಅಲುಮಿನಿಯಾ ಪಾತಿರಂ [ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ ಪಾತ್ರೆಗಳು]!

“ನನ್ನ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಶಕ್ತಿ ಇದೆಯೋ ಅದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿ ಕೂಗುತ್ತೇನೆ. ಸ್ಪೀಕರ್‌ ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲ. ನನ್ನ ಉಸಿರೇ ನನ್ನ ಶಕ್ತಿ.”

“ನನ್ನ ಹೆಸರು ಗಣೇಶನ್.‌ ನಾನು ಸೈಕಲ್‌ ಮೇಲೆ ಸಾಮಾನುಗಳನ್ನು ಹೇರಿಕೊಂಡು ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ. ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್‌ ಹಾಗೂ ಲೋಹದಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ವಸ್ತುಗಳ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ನಾನು ನನ್ನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಸಾಕುತ್ತೇನೆ. ಇಂದು ನನ್ನ ಮಕ್ಕಳು ಊಟ ಮಾಡಬೇಕೆಂದರೆ ನಾನು ಕೆಲವು ಕೊಡಪಾನಗಳನ್ನು ಮಾರಬೇಕಿದೆ. ನಾವು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಹೋಗೋಣ!”

ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಕಾರೈಕುಡಿ ಸಮೀಪದ ಕಾನಾಡುಕಾಥಾನ್‌ ಬಳಿ ನಾನು ಗಣೇಶನ್ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಾನು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಬದುಕನ್ನು ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ದಾಖಲಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿದ್ದೆ. ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಿದ ದಿನ, 61 ವರ್ಷದ ಗಣೇಶನ್ ಆಗಷ್ಟೇ ಕೊತ್ತಮಂಗಲಂ ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ಪ್ರಯಾಣ ಬೆಳೆಸಿದ್ದರು. ನನ್ನ ವಿನಂತಿಯನ್ನು ಕೇಳಿದ ಅವರು, ಮುಖದ ಮೇಲೆ ದೊಡ್ಡ ನಗು ತಂದುಕೊಂಡು ತಕ್ಷಣವೇ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರು.

ಮುಂದಿನ ಆರು ದಿನಗಳನ್ನು ನಾನು ಅವರೊಂದಿಗೆ ಕಳೆದಿದ್ದೆ. ಪ್ರತಿದಿನ ಮುಂಜಾನೆ 6 ಗಂಟೆಗೆ ನಗರಂ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿರುವ ಅವರ ಮನೆಗೆ ತಲುಪುತ್ತಿದ್ದೆ ಮತ್ತು ಅವರು ಜಿಲ್ಲೆಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಸೈಕಲ್‌ ತುಳಿಯುತ್ತಿದ್ದರೆ ನಾನು ಅವರನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ. ದೈಹಿಕವಾಗಿ ದಣಿವು ತರುವ ಅಷ್ಟು ದೀರ್ಘ ದಿನದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಅವರ ಮುಖದಲ್ಲಾಗಲಿ ಅಥವಾ ದೇಹಭಾಷೆಯಲ್ಲಾಗಲಿ ಆಯಾಸ ಅಥವಾ ಸುಸ್ತಿನ ಸಣ್ಣ ಲಕ್ಷಣ ಒಂದು ದಿನವೂ ಕಾಣಿಸಲಿಲ್ಲ.

ಮಾರಾಟಕ್ಕಿರುವ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹೇರಿಕೊಂಡ ಸೈಕಲ್ಲನ್ನು ಹಳ್ಳಿ ದಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ತುಳಿಯುವುದು ಸುಲಭದ ಮಾತಲ್ಲ. ಮುಖ್ಯ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟು ಕಷ್ಟವೆನ್ನಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಹಳ್ಳಿಗಳ ಕಡೆ ಸಾಗುವ ದಾರಿಗಳು ಏರುತಗ್ಗಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದ, ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲುಗಳೂ ಇರುತ್ತವೆ. ಅಡ್ಡದಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಗುವಾಗ ಕಾಲುವೆಯ ಏರಿಗಳನ್ನು ಏರಿ ಇಳಿಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ದಾರಿಗಳು ತುಂಬಾ ಕಿರಿದಾಗಿದ್ದು, ಭಾರ ತುಂಬಿದ ಸೈಕಲ್ಲನ್ನು ತಳ್ಳಿಕೊಂಡು ಸಾಗುವುದು ಸುಲಭದ ಮಾತಲ್ಲ. ನಾನೂ ಮೋಟಾರ್‌ ಸೈಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಬೀಳದಂತೆ ಬಹಳ ಜಾಗರೂಕತೆಯಿಂದ ಓಡಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ.

ಗಣೇಶನ್ ತಾನು ಪ್ರತಿದಿನ ಕನಿಷ್ಠ 10ರಿಂದ 15 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಸೈಕಲ್ ತುಳಿಯುವುದಾಗಿ ನನಗೆ ತಿಳಿಸಿದರು. ಅವರು ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕಾಗಿ ಸುಮಾರು 15ರಿಂದ 20 ಕಿಲೋ ತೂಕದ ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ ಪಾತ್ರೆಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸೈಕಲ್ ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತೊಯ್ಯುತ್ತಾರೆ. ತಮ್ಮ ಊರಾದ ನಗರಂನಿಂದ ಉತ್ತರದ ಪುಲ್ಲನ್ವಿಡುತ್ತಿ, ಪಶ್ಚಿಮದ ಪುದುಕೋಟ್ಟೈ ಹೀಗೆ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಪುದುಕೋಟ್ಟೈ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸುಮಾರು 50ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಹಳ್ಳಿಗಳು ಮತ್ತು ಪಟ್ಟಣಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ಸೈಕಲ್ ಮೂಲಕವೇ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಪೆಡಲ್ ಸೈಕಲ್ ಅವರ ದೈನಂದಿನ ಒಡನಾಡಿ, ಅವರ ಪಾಲಿನ ಅತ್ಯಂತ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಸಹಾಯಕ.

"ನೋಡಿ, ಸೀಟಿನ ಒಂದು ಬದಿ ಮುರಿದುಹೋಗಿದೆ" ಎನ್ನುತ್ತಾ ಅವರು ತಮ್ಮ ವಾಹನವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ನಕ್ಕು ಹಗುರಾಗಿ ಹೇಳಿದರು. "[ಆದರೆ] ನನಗೆ ಒಗ್ಗುವುದು ಸೈಕಲ್ ಮಾತ್ರ. ನನಗೆ ಮೋಟಾರ್ ಬೈಕ್ ಓಡಿಸಲು ಗೊತ್ತಿದೆ, ಆದರೆ ಅದನ್ನು ಖರೀದಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುವುದಿದ್ದರೂ ಸೈಕಲ್ಲಿನಲ್ಲೇ ಹೋಗಿ ಬರುತ್ತೇನೆ. ಅದು ನನಗೆ ಅಭ್ಯಾಸವಾಗಿಬಿಟ್ಟಿದೆ." ಒಮ್ಮೆ ಮೇರ್ಪಣೈಕ್ಕಾಡು ಎಂಬಲ್ಲಿ ಅವರ ಸೈಕಲ್ ಟೈರ್ ಪಂಕ್ಚರ್ ಆಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಟ್ಯೂಬ್ ರಿಪೇರಿಗಾಗಿ 30 ರೂಪಾಯಿ ಖರ್ಚು ಮಾಡುವ ಬದಲು, ಅವರು ಸೈಕಲ್ಲನ್ನು ತಳ್ಳಿಕೊಂಡೇ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಬರಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು - ಅದು ಸುಮಾರು 7-8 ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳ ಪ್ರಯಾಣ. "ಮನೆಗೆ ಬಂದ ತಕ್ಷಣ; ನಾನೇ ಸ್ವತಃ ಟ್ಯೂಬ್ ಬದಲಾಯಿಸಿದೆ" ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

"ಮೋಟಾರ್ ಬೈಕ್ ಖರೀದಿಸಿದರೆ ಖರ್ಚು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ - ಪೆಟ್ರೋಲ್‌ ಸಲುವಾಗಿ ದಿನಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 50ರಿಂದ 100 ರೂಪಾಯಿ ಬೇಕಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಅವರು ಅಂದಾಜಿಸುತ್ತಾರೆ. "ಆದರೆ ಸೈಕಲ್ ಹಾಗಲ್ಲ, ಒಂದು ವೇಳೆ ನಾನು ಬಿದ್ದರೂ ಹೇಗೋ ತುಳಿದುಕೊಂಡು ಮನೆ ಸೇರಬಲ್ಲೆ" ಎಂದು ಅವರು ನನಗೆ ಹೇಳಿದರು. "[ಮೋಟಾರ್] ಬೈಕುಗಳು ಸ್ವಲ್ಪ ಭಯವನ್ನೂ ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತವೆ - ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದರೆ ಪಾತ್ರೆಗಳು ಹಾಳಾಗಬಹುದು ಅಥವಾ ಜಜ್ಜಿ ಹೋಗಬಹುದು. ಆಗ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಿದ ಬಂಡವಾಳವೆಲ್ಲ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ನನ್ನದೇ ಆದ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಸೈಕಲ್ಲಿನಲ್ಲೇ ಸುತ್ತಾಡುತ್ತೇನೆ" ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಗಣೇಶನ್.

ಗಣೇಶನ್ ಅವರು 1980ರಿಂದಲೂ ಸೈಕಲ್ ತುಳಿಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. "ನಾನು ಯಾವತ್ತೂ ರಜೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ತಲೆನೋವು ಅಥವಾ ಜ್ವರ ಬಂದರೂ ಒಂದು ಮಾತ್ರೆ ನುಂಗಿ ಸೈಕಲ್ ಮೇಲೆ ಹೊರಟುಬಿಡುತ್ತೇನೆ, ಯಾವತ್ತೂ ನಿಂತವನಲ್ಲ. ಕುಟುಂಬದ ಸಮಾರಂಭಗಳಿದ್ದರೆ, ನನ್ನ ಕುಟುಂಬದ ಇತರ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಹೋಗಲು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ನಾನು ಮಾತ್ರ ನನ್ನ ಸೈಕಲ್ ಜೊತೆಗೇ ಇರುತ್ತೇನೆ. ದಿನಕ್ಕೆ ಕನಿಷ್ಠ 15ರಿಂದ 20 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಸೈಕಲ್ ತುಳಿದರೆ ಮಾತ್ರ ನನಗೆ ರಾತ್ರಿ ಸರಿಯಾಗಿ ನಿದ್ದೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಸೈಕಲ್ ತುಳಿಯುವಾಗ ನನ್ನ ದೇಹ ಹಗುರಾದಂತೆ ಮತ್ತು ಮುಕ್ತವಾದಂತೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ನನಗೆ ಯಾವುದೇ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಲ್ಲ" ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ಗಣೇಶನ್‌ ಈ ಭಾರವನ್ನು ಹೊತ್ತು ಮನೆಯತ್ತ ತೆರಳುವಾಗ ಬಹಳ ಎಚ್ಚರವಿರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. "ಎದುರಿನಿಂದ ಬರುವ ವಾಹನಗಳ ದೀಪದ ಪ್ರಖರ ಬೆಳಕು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬಡಿದಾಗ ಸರಿಯಾಗಿ ಗಮನ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಸೈಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಇಳಿಯುವಾಗ ಮತ್ತು ಇಳಿದು ನಿಂತಿರುವಾಗಲೂ ಸಮತೋಲನ ತಪ್ಪಿ ಬಿದ್ದಿದ್ದೂ ಇದೆ" ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ವಿರುಧುನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಾತ್ತೂರು ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಅಮ್ಮಾಪಟ್ಟಿ ಎಂಬ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಗಣೇಶನ್ ಕೇವಲ ಏಳು ವರ್ಷದವರಿದ್ದಾಗ ತಂದೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡರು. ಡಿ-ನೋಟಿಫೈಡ್ ಟ್ರೈಬ್ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿರುವ ಮರವರ್ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಈ ಕುಟುಂಬವು, ನಂತರ ಪುದುಕೋಟ್ಟೈ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೀರಮಂಗಲಂ ಸಮೀಪವಿರುವ ಸುಮಾರು 1,000 ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ನಗರಂ ಎಂಬ ಹಳ್ಳಿಗೆ ವಲಸೆ ಬಂದಿತು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗಣೇಶನ್ ಅವರಿಗೆ 17 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಾಗಿತ್ತು.‌

ಒಟ್ಟು ಮೂವರು ಗಂಡುಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಗಣೇಶನ್ ಎರಡನೆಯವರು; ಇವರ ಅಣ್ಣ ವಿರುಧುನಗರದ ಸಾತ್ತೂರು ಅಮ್ಮಾಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಕೀರಮಂಗಲಂ ಎನ್ನುವಲ್ಲಿ ವಾಸವಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಟೆಂಪೋ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಅದನ್ನು ಬಳಸಿ ಲೋಹದ ಗುಜರಿ ವಸ್ತುಗಳ ಖರೀದಿ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟದ ವ್ಯವಹಾರ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

"ಒಂದು ವೇಳೆ ಅಪ್ಪ ಬದುಕಿದ್ದಿದ್ದರೆ ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗಿ ಓದಿ ಒಳ್ಳೆಯ ಕೆಲಸಗಳನ್ನೂ ಹಿಡಿಯಬಹುದಿತ್ತು. ಆದರೆ ನಮಗದು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ" ಎಂದು ಅವರು ಹಳೆಯ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ಮೆಲುಕು ಹಾಕುತ್ತಾರೆ. "ನಾನು ಎರಡನೇ ಕ್ಲಾಸಿನಲ್ಲಿ ಸತತ ಎರಡು ಸಲ ಫೇಲ್‌ ಆಗಿದ್ದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಓದಿದ್ದರೆ ಇನ್ನೇನೋ ಆಗಿರುತ್ತಿದ್ದೆ" ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ ಮಾತು ಈಗ ನನಗೆ ಪದೇ ಪದೇ ನೆನಪಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಲೇಖನವನ್ನು ಓದುವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ, ಶಿಕ್ಷಣದ ಮಹತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ಈ ಶ್ರಮಜೀವಿ ಹೇಳಿದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ನೆನಪಿನಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ.

ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣದ ಕೊರತೆ ಹಾಗೂ ಬದುಕು ನಡೆಸಲು ಭೂಮಿ ಇಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಗಣೇಶನ್‌ ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಕೊಡಿಸಲೇಬೇಕು ಎನ್ನುವ ಹಟಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದರು. ಅವರು ಹಿರಿಯ ಮಗಳ ಓದಿಗಾಗಿ ಬ್ಯಾಂಕಿನಿಂದ ಕೆಲವು ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಸಾಲವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಗಣೇಶನ್‌ ಇಂದಿಗೂ ತಮ್ಮಿಂದ ಸಾಧ್ಯವಿರುವಷ್ಟು ಮಟ್ಟಿಗೆ ಆ ಸಾಲದ ಕಂತುಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು, 35 ವರ್ಷದ ಮುತ್ತುಮಾರಿ, ಬಿಎಸ್‌ಸಿ ನರ್ಸಿಂಗ್ ಮುಗಿಸಿದ್ದು, ತಿರುವರಂಗುಲಂನಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರಿ ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಮಗಳು ಸಂಪಾದಿಸುತ್ತಿರುವುದರ ಕುರಿತು ಅವರಿಗೆ ಸಂತೋಷವಿದೆ. ಅವಳು ಕಳುಹಿಸುವ 5,000 ರೂಪಾಯಿ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಆಧಾರವಾಗಿರುವುದಾಗಿ ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ತಮ್ಮ ಮಗನಿಗೆ ಗಣೇಶನ್‌ ತಾನೇ ಮುಂದೆ ನಿಂತು ಮದುವೆ ಮಾಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹೆಣ್ಣಿನ ಮನೆಯವರಿಗೆ ಅಷ್ಟು ಹಣಕಾಸಿನ ಶಕ್ತಿ ಇಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅವರೇ ಹುಡುಗಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ಸವರನ್ ಬಂಗಾರ ಹಾಕಿ ಮದುವೆ ಮಾಡಿಸಿದರು. ಈಗ ಈ ಜೋಡಿ ಗಣೇಶನ್‌ ಅವರ ಜೊತೆಯಲ್ಲೇ ವಾಸವಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಹಿರಿಯ ಮಕ್ಕಳು ಈಗ ಸಂಪಾದನೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದು, "ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿ" ಎಂದು ತಂದೆಯ ಬಳಿ ಅನೇಕ ಬಾರಿ ವಿನಂತಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ತಮ್ಮ ಕೊನೆಯ ಮಗುವಿನ ಓದು ಮತ್ತು ಮದುವೆಯ ಖರ್ಚನ್ನು ಭರಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಗಣೇಶನ್‌ ದುಡಿಮೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದ್ದಾರೆ.

ಚಿತ್ರಾದೇವಿ ಗಣೇಶನ್‌ ಅವರ ಹೆಂಡತಿ. 55 ವರ್ಷ ಪ್ರಾಯದ ಇವರು 5ನೇ ತರಗತಿಯವರೆಗೆ ಓದಿದ್ದಾರೆ. ದಿನಗೂಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಇವರು ಮನರೇಗಾ ಕೆಲಸಕ್ಕೂ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 2 ಗಂಟೆಯ ಸುಮಾರಿಗೆ ಮನೆಗೆ ಹಿಂದಿರುಗುವ ಅವರು, ನಂತರ ಕುಟುಂಬಕ್ಕಾಗಿ ಅಡುಗೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. “ನಾವು ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಊಟ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಬೆಳಗಿನ ತಿಂಡಿ ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿ ಊಟ ಮಾತ್ರ ಮಾಡುತ್ತೇವೆ. ಅವರೂ ಬೆಳಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿ ಮಾತ್ರ ತಿನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಊಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಕೇವಲ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾರೆ” ಎಂದು ಚಿತ್ರಾದೇವಿ ಹೇಳಿದರು.

ಬೆಳಗ್ಗೆ ಸುಮಾರು 9-10 ಗಂಟೆಯ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಊರಿನಿಂದ ಊರಿಗೆ ಸೈಕಲ್‌ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೊರಡುತ್ತೇನೆ. ಸಂಜೆ ಆರು ಗಂಟೆ ಸುಮಾರಿಗೆ ಮನೆಗೆ ಬರುತ್ತೇನೆ. ಪಾತ್ರೆ ವ್ಯಾಪಾರದ ಸಮಯದಲ್ಲೇ ನಾನು ಹಳೇ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸಹ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ. ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಗುಜರಿಗೆ ಹಾಕುತ್ತೇನೆ. ಈ ಹಣವೆಲ್ಲ ನನ್ನ ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ. ನಮಗೆ ಸ್ವಂತ ಮನೆಯಿಲ್ಲ. ಇಷ್ಟು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ನಾವು ನನ್ನ ಪತ್ನಿಯ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ಇನ್ನಷ್ಟೇ ನನ್ನ ಮಕ್ಕಳು ಸಂಪಾದನೆ ಮಾಡಿ ಮನೆ ಕಟ್ಟಬೇಕು, ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ನಾವು ಇದೇ ಬಾಡಿಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿರುತ್ತೇವೆ" ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ಗಣೇಶನ್‌ ತನ್ನ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಅನುಕೂಲ ಎನ್ನಿಸುವ ಸಮಯದಲ್ಲೇ ಹಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗ್ರಾಹಕರು ನರೇಗಾ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಹೋಗುವವರಾಗಿದ್ದು, ಇವರು ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 2 ಗಂಟೆಯ ನಂತರವಷ್ಟೇ ಬಿಡುವಾಗುತ್ತಾರೆ. ಗಣೇಶನ್ ಭಾನುವಾರಗಳಂದು ಸೂರ್ಯ ಮುಳುಗಿದ ನಂತರವೇ, ಅಂದರೆ ಸಂಜೆ 7 ಗಂಟೆಯ ಸುಮಾರಿಗೆ ಮನೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಗಣೇಶ ಬಳಿ ಮೊಬೈಲ್‌ ಇಲ್ಲದ ಕಾರಣ "ಕೆಲವು ದಿನ ನನ್ನ ಪತ್ನಿ ಗಾಬರಿಗೊಂಡು ನನಗಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ" ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

“ಜನರಿಗೆ ನನ್ನ ಬಗ್ಗೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಗೊತ್ತು.”

ಗಣೇಶನ್ ತಮ್ಮ ಗ್ರಾಹಕರ ಮೇಲೆ ಅಪಾರ ಪ್ರೀತಿ ತೋರುವುದನ್ನು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲರೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡುವ ರೀತಿಯನ್ನು ನಾನು ಗಮನಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಅವರ ಜೊತೆ ಕಳೆದ ಇಷ್ಟು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಅವರು ಯಾರೊಂದಿಗೂ ಕಟುವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಿದ್ದನ್ನು ನೋಡಿಲ್ಲ. ಗ್ರಾಹಕರೊಂದಿಗಿನ ತಮ್ಮ ಬಾಂಧವ್ಯವನ್ನು ತಾವು ಗೌರವಿಸುವುದಾಗಿ ಗಣೇಶನ್ ತಿಳಿಸಿದರು; ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಅವರು ಕಳೆದ 40 ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ವ್ಯವಹಾರವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿಕೊಂಡು ಬರಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಗಣೇಶನ್‌ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಹೋಗುವ ಹಳ್ಳಿಗಳ ಜನರು ಅವರನ್ನು 'ನಗರತ್ತಾರ್' (ನಗರಂ ಊರಿನವರು) ಎಂದೇ ಕರೆಯವುದು. ಹಳ್ಳಿಗಳ ಒಳಗಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸೈಕಲ್ ಹಾದಿಗಳು ಅವರಿಗೆ ಚಿರಪರಿಚಿತವಾಗಿದ್ದು, ಅವರ ವಾರದ ಭೇಟಿಗಾಗಿ ಜನರು ಕಾಯುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವರಂತೂ ಪಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಇವರಿಂದಲೇ ಖರೀದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಗಣೇಶನ್ ಅವರು ಚೌಕಾಸಿ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ. "ಜನರು ನಾನು ಕೇಳಿದ ಬೆಲೆ ನೀಡಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ, ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಇಲ್ಲ. ಒಂದು ವಸ್ತುವನ್ನು 100 ರೂಪಾಯಿಗೆ ಖರೀದಿಸಿದರೆ, ಅದರ ಮೇಲೆ ಕನಿಷ್ಠ 10 ರೂಪಾಯಿ ಲಾಭ ಸಿಗುವಂತಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ವ್ಯವಹಾರ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ, ಇಲ್ಲವಾದರೆ ಸುಮ್ಮನಿರುತ್ತೇನೆ" ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಅವರು.

"ನಾನು ಪುದುಕೋಟೈ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಅರಂತಾಂಗಿಯಲ್ಲಿರುವ 'ನ್ಯೂ ಡೀಲಕ್ಸ್' ಅಂಗಡಿಯಿಂದಲೇ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುತ್ತೇನೆ. ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ ಇದೇ ಅಂಗಡಿಯಲ್ಲೇ ನನ್ನ ವ್ಯವಹಾರ. ಬೇರೆ ಯಾವ ಅಂಗಡಿಗೂ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ. 1980ರಲ್ಲಿ ಅವರು ನನಗೆ 1,400 ರೂಪಾಯಿ ಬೆಲೆಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದರು. ಈಗ ಆ ವಸ್ತುಗಳ ಬೆಲೆ ಸುಮಾರು 7,000 ರೂಪಾಯಿಗಳಷ್ಟಿದೆ" ಎಂದು ಗಣೇಶನ್ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ತಮ್ಮ ಸರಾಸರಿ ದೈನಂದಿನ ಆದಾಯ ಸುಮಾರು 200 ರೂಪಾಯಿಗಳಷ್ಟಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಯಾವುದೇ ವ್ಯಾಪಾರವಾಗದ ಮತ್ತು ಒಂದು ರೂಪಾಯಿ ಸಂಪಾದನೆಯೂ ಇಲ್ಲದ ದಿನಗಳೂ ಇರುತ್ತವೆ.

ಹಳ್ಳಿಗಳ ನಡುವೆ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾ ಗಣೇಶನ್‌ ಹಳೆಯ ಕಬ್ಬಿಣ, ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್, ಬಳಸಿದ ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ ಪಾತ್ರೆಗಳು, ಹಳೆಯ ತಾಮ್ರ ಮತ್ತು ಬೆಳ್ಳಿ ವಸ್ತುಗಳು, ರಬ್ಬರ್ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು, ಹಳೆಯ ಸೈಕಲ್‌ಗಳು, ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಹಾಗೂ ಗಾಜಿನ ಬಾಟಲಿಗಳು ಮತ್ತು ತಗಡಿನ ಡಬ್ಬಿಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇವುಗಳೆಲ್ಲವನ್ನು ಸುಮಾರು 2-3 ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ ತಮ್ಮ ಮನೆಯ ಒಂದು ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಚೀಲದಲ್ಲಿ ಹಾಕಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡುತ್ತಾರೆ. ಗುಜರಿ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಅಂದಂದೇ ಮಾರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆ ಮಾರಿದರೆ ಕಡಿಮೆ ತೂಕದ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಲಾಭ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಗುಜರಿ ವಸ್ತುಗಳು 20ರಿಂದ 80 ಕೇಜಿಗಳಷ್ಟು ಒಟ್ಟಾದ ನಂತರ, ನಾನು ಸಾಮಾನು ಖರೀದಿಸುವ ಅಂಗಡಿಯವರಿಗೇ ಕೊಡುತ್ತೇನೆ. ಆ ಅಂಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್‌ಗೆ 20-22 ರೂಪಾಯಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ, ಅದೇ ಗುಜರಿ ಅಂಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಮಾರಿದರೆ ಕೇವಲ 15 ರೂಪಾಯಿ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ 5 ರೂಪಾಯಿ ನಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಎಲ್ಲಿಯೂ ನಗದನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ" ಎಂದು ಅವರು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಗಣೇಶನ್‌ ಗುಜರಿ ಮಾರಿ ಹಣ ಪಡೆಯವುದಿಲ್ಲ. ಹಣ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದು ಅವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ. ಬದಲಿಗೆ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಪಡೆದರೆ ಅವು ಉಳಿಯುತ್ತವೆ ಎನ್ನುವುದು ಅವರ ನಂಬಿಕೆ. "ನಾನು ಯಾವಾಗಲೂ ವಸ್ತುಗಳನ್ನೇ ಪಡೆಯುತ್ತೇನೆ. ಹಣ ಬೇಡ ಎನ್ನುತ್ತೇನೆ. ನಾನು ಯಾವತ್ತೂ ಹಣವನ್ನು ಮನೆಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವುದಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ ಅದರ ಮೌಲ್ಯಕ್ಕೆ ಸಮಾನಾದ ಪಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಕೊಡಪಾನಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತೇನೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ನಾನು ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ ಗುಜರಿ ಮಾರಿದರೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ ಪಾತ್ರೆಗಳನ್ನೇ ಮರಳಿ ಪಡೆಯುತ್ತೇನೆ. ಹೊಸ ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ನಾನೇ ಹಣ ಕೊಡುತ್ತೇನೆ ಹೊರತು, ನಾನು ಅವರಿಂದ ಹಣ ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಹಣದ ಬದಲು ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಪಡೆದರೆ ಅವು ನನ್ನ ಬಳಿಯೇ ಉಳಿಯುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ಯಾವಾಗ ಬೇಕಿದ್ದರೂ ಮಾರಬಹುದು. ಅದನ್ನು ಯಾರೂ ಮುಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲ. "

ಅವರು ಗುಜರಿ ವ್ಯವಹಾರ ಮಾಡುವುದು ಕೇವಲ 100 ರೂಪಾಯಿ ಒಳಗಿನ ಮೊತ್ತಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ. ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೌಲ್ಯದ ವಸ್ತುಗಳಿದ್ದಲ್ಲಿ ಅವರು ತನ್ನ ಬಳಿ ಹಣವಿಲ್ಲ ಎಂದುಬಿಡುತ್ತಾರೆ. "ಒಂದು ವೇಳೆ ಅವರು 500 ಅಥವಾ 1,000 ರೂಪಾಯಿಗಳ ಮೌಲ್ಯದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ತಂದರೆ, ನಾನು ನನ್ನ ಬಳಿ ಹಣವಿಲ್ಲ ಎಂದುಬಿಡುತ್ತೇನೆ. ಅಷ್ಟು ಹಣ ಕೊಡುವುದು ನನ್ನಿಂದ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ಅಲ್ಲದೆ ಅಷ್ಟೆಲ್ಲ ಹೊರೆಯನ್ನು ಸೈಕಲ್‌ ಮೇಲೆ ಹೇರಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವುದು ಕೂಡಾ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ನನ್ನ ಸೈಕಲ್‌ ಎಷ್ಟನ್ನು ಹೊರಬಲ್ಲದೋ ಅಷ್ಟನ್ನು ಮಾತ್ರ ಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ" ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಅವರು.

ಹಳೆಯ ಸೈಕಲ್‌ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಲಭ್ಯವಿದ್ದರೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಹಣದ ಬದಲು ಇತರ ವಸ್ತುಗಳ ಮೂಲಕ ನೀಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿದ್ದಾಗ ಅವರು ತಮ್ಮ ವ್ಯಾಪಾರದ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಅಂತಹ ಹಳೆಯ ಸೈಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡಿ, ಅದನ್ನು ಶಾಲಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ 20 ರೂಪಾಯಿಗಳ ಲಾಭಕ್ಕೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

"ನಾನು ಮರುದಿನವೇ ಹೋಗಿ ಆ ಸೈಕಲ್‌ ತರುತ್ತೇನೆ. ಈ 5-6 ಸೈಕಲ್‌ ನನಗೆ ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲೇ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದು. ನನ್ನಂತಹವರು ಯಾರಾದರೂ ಸೈಕಲ್‌ ಕೇಳಿದರೆ ಅಥವಾ ಶಾಲಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗಲು ಬೇಕೆಂದರೆ, ನಾನು ಅದರ ಚಕ್ರಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿ, ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಿ ಕೇವಲ 25 ರೂಪಾಯಿ ಲಾಭ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಮಾರುತ್ತೇನೆ. ಈ ಸೈಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಯಾರಿಗೆಂದರೆ ಅವರಿಗೆ ಕೊಡುವುದಿಲ್ಲ. ಅವುಗಳನ್ನು ದುರಸ್ತಿಗೊಳಿಸಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗಷ್ಟೇ ಮಾರುತ್ತೇನೆ."

ಗಣೇಶನ್‌ ಅವರ ದೈನಂದಿನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು‌ ಕೆಮೆರಾದಲ್ಲಿ ಸೆರೆಹಿಡಿಯುವ ಅವಕಾಶ ನನಗೆ ಕಲಿಕೆ ಮತ್ತು ಸೌಭಾಗ್ಯದಂತೆ ಒಲಿದಿತ್ತು. ನಾನು ಅವರ ಫೋಟೋ ತೆಗೆಯುವಾಗ ಅಥವಾ ಅವರಿಗೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳುವಾಗ ಅವರು ಒಂದಿಷ್ಟೂ ಹಿಂಜರಿದವರಲ್ಲ. ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದವರಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುವಾಗಲೂ ಅವರು ತಮ್ಮ ಮುಖದ ಮೇಲಿನ ನಗುವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡವರಲ್ಲ.

ಮೊದಲ ದಿನ, ಅವರು ಸೈಕಲ್‌ ಹತ್ತಿ ಪೆಡಲ್‌ ತುಳಿಯಲು ಆರಂಭಿಸುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ನಾನು ನನ್ನ ಬೈಕಿನಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸತೊಡಗಿದೆ. ಆದರೆ, ಆ ಕ್ಷಣ ನನ್ನೊಳಗೆ ಒಂದು ಹಿಂಜರಿಕೆ ಮೂಡಿತು. ನಾನೂ ಅವರನ್ನು ಸೈಕಲ್ಲಿನಲ್ಲೇ ಹಿಂಬಾಲಿಸಬೇಕಿತ್ತೇನೋ ಎನ್ನುವ ಭಾವನೆ ಮೂಡತೊಡಗಿತು. ಆದರೆ ಅದು ನನ್ನಿಂದ ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಆ ಅನುಭವ ಹೇಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯಲು ಒಮ್ಮೆಯಾದರೂ ಅವರ ಸೈಕಲ್ ಓಡಿಸಬೇಕೆಂದು ನನಗೆ ಆಸೆಯಿತ್ತು. ಆದರೆ ನನಗೆ ಹಿಂಜರಿಕೆಯಾಯಿತು, ಏಕೆಂದರೆ ಆ ಸೈಕಲ್ ಮೇಲೆ ಅವರು ಹೊತ್ತೊಯ್ಯುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಾರಾಟದ ವಸ್ತುವೂ ಅವರ ದೈನಂದಿನ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಅದು ಅವರ ಹೊಟ್ಟೆಪಾಡಿನ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿತ್ತು. ಅವರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಷ್ಟ ಅಥವಾ ತೊಂದರೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ನನಗೆ ಮನಸ್ಸು ಬರಲಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ನಾನು ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡೆ.

ಗಣೇಶನ್‌ ತಮ್ಮ ವ್ಯಾಪಾರದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಏನನ್ನೂ ತಿನ್ನುವುದಿಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ನನಗೆ ಕಷ್ಟವಾಯಿತು. ಆಹಾರವಿಲ್ಲದೆ ಅಷ್ಟು ಸುದೀರ್ಘ ದೂರದವರೆಗೆ ಸೈಕಲ್ ತುಳಿಯಲು ಅವರಿಗೆ ಶಕ್ತಿ ಎಲ್ಲಿಂದ ಬರುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವ ಪ್ರಶ್ನೆ ನನ್ನೊಳಗೆ ಮೂಡಿತಾದರೂ, ಅದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಹೀಗೆ ನಾನೇನಾದರೂ ಬರಿ ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ತಿರುಗಾಡುವ ಪ್ರಸಂಗ ಬಂದಿದ್ದರೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

ಗಣೇಶನ್‌ ತಾನು ಮನೆಯಿಂದ ನೀರನ್ನಷ್ಟೇ ಕುಡಿಯುತ್ತಾರೆ. ಒಮ್ಮೆ ಅವರು ನನ್ನನ್ನು ಚಹಾ ಕುಡಿಯಲೆಂದು ಕರೆದಿದ್ದರು. ಆದರೆ ನಾನು ಚಹಾ ಕುಡಿಯುವುದಿಲ್ಲವಾದ ಕಾರಣ ಬೇಡ ಎಂದೆ. ನಂತರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಒಂದು ಚಹಾ ಕುಡಿಸಬೇಕೆಂದು ಕರೆದೆ, ಆದರೆ ಅವರು ಬರಲಿಲ್ಲ. ನಾನು ಕೇವಲ ಅವರಿಗೆ ಚಹಾ ಕುಡಿಸಲು ಕರೆಯುತ್ತಿರುವುದರಿಂದಾಗಿ, ಅವರು ನನಗೆ ತೊಂದರೆ ಕೊಡಬಾರದೆಂದು ಬಯಸಿದ್ದರು. ಅವರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಸಂತೋಷಕ್ಕಿಂತಲೂ ನನ್ನ ಅನುಕೂಲವೇ ಮುಖ್ಯವಾಗಿತ್ತು.

ಭಾರ ಹೊತ್ತಿರುವ ಸೈಕಲ್ಲನ್ನು ಗಂಟೆಗಟ್ಟಲೆ ತುಳಿಯವುದು ಗಣೇಶನ್‌ ಅವರು ಹೇಳುವಷ್ಟು ಸುಲಭದ ಕೆಲಸವಲ್ಲ. ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮೆ ಸೈಕಲ್ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಹೊರೆಯನ್ನು ಹೊತ್ತೊಯ್ದಿದ್ದು ನನಗೆ ನೆನಪಿದೆ - ಅದು ಬಹಳ ಶ್ರಮದಾಯಕವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಅರವತ್ತರ ಹರೆಯದ ಈ ವ್ಯಕ್ತಿ, "ನಾನು ಸಾಯುವವರೆಗೂ ಸೈಕಲ್ ತುಳಿಯಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ" ಎಂಬ ತಮ್ಮ ಗುರಿಗೆ ಬಲವಾಗಿ ಕಟ್ಟುಬಿದ್ದು, ನಿಧಾನವಾಗಿ ಆದರೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಸೈಕಲ್‌ ಸವಾರಿಯನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸುತ್ತಾ ನನಗೆ ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಶಕ್ತಿಯೆಂದರೆ ಏನೆನ್ನುವುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಈ ಕತೆಯನ್ನು ತಮಿಳಿನಲ್ಲಿ ವರದಿ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು. ಇಲ್ಲಿರುವುದು ಅದರ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ ಆವೃತ್ತಿಯ ಅನುವಾದ

ಅನುವಾದ: ಶಂಕರ. ಎನ್. ಕೆಂಚನೂರು