“যিকোনো দেশ, ভাষা বা ধৰ্মৰ ইতিহাস ৰজা, চৰ্দাৰ আৰু নেতাৰ কৰ্মৰাজীৰে ভৰি থাকে। সেই ইতিহাসত সাধাৰণ মানুহৰ বেছি কথা নাথাকে, যদিওবা তেওঁলোকৰ অবিহনে ইতিহাসৰ অস্তিত্ব অসাৰ। কিন্তু এনে সময়ো আহে যে শক্তিশালী অভিজাতসকলে এই ইতিহাস নিজৰ কৰি লয়,” বৰ্তমান কুনো ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানৰ দাঁতিত বাস কৰা মেৰাজুদ্দিনে কয়। অৰণ্যখনৰ অধিবাসী হৈও আদিবাসী আৰু দলিতসকলে অধিকাৰ হেৰুওৱাৰ বেদনা উদ্যানখনৰ আশে-পাশে থকা সম্প্ৰদায়বোৰৰ সৈতে ওতঃপ্ৰোতঃভাৱে জড়িত হৈ কাম কৰি থকা মেৰাজুদ্দিনে মৰ্মে মৰ্মে উপলব্ধি কৰিছে আৰু তাকেই কবিতাৰ যোগেদি দাঙি ধৰিছে।
T
Sheopur, Madhya Pradesh
|SUN, FEB 11, 2024
অতীত, বৰ্তমান আৰু ভৱিষ্যত ঘূৰাই পোৱাৰ কবিতা
দলিত আৰু আদিবাসী সম্প্ৰদায়ৰ বিস্থাপিত শিশুৰ শিক্ষাৰ হকে নিজকে উৎসৰ্গিত কৰা এগৰাকী কবি তথা শিক্ষকে জনতাৰ ক্ষোভক কবিতাৰ যোগেদি প্ৰকাশ কৰিছে
Poem and Text
Illustration
Editor
Translator
মেৰাজুদ্দিন ছৈয়দে কবিতাটো উৰ্দু ভাষাত কৰা আবৃত্তি শুনিব পাৰে
কবিতাটোৰ ইংৰাজী অনুবাদৰ প্ৰতিষ্ঠা পাণ্ড্যাই কৰা আবৃত্তি শুনিব পাৰে
শুনা, মই এতিয়াও জীয়াই আছো
হে মন্দিৰ আৰু মছজিদৰ সৃষ্টিকৰ্তা
ভাষা আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ হৰ্তা-কৰ্তা
শুনা, মই এতিয়াও জীয়াই আছো।
তুমি কৰ্তৃত্বৰ কিৰীটি পিন্ধা,
তুলাচনীত তুমি মানুহ জোখা,
ন্যায় আৰু দহোজনৰ হিত তুমি উপেক্ষা কৰা,
মানুহৰ মোল তুমি পাহৰি গৈছা,
শুনা, মই জীয়াই আছো,
লিখি লোৱা, মই এতিয়াও জীয়াই আছো।
হয়, মোৰ গা এতিয়া অসুখীয়া
পেটৰ ভোকত জ্বলো দিনে-নিশা
এটোপাল পানীও শৰীৰত নাইকিয়া,
শুকাই গৈছে মোৰ শিৰা-উপশিৰা,
কিন্তু ৰৈ যোৱা নাই উশাহ
জানি থোৱা, মই এতিয়াও জীয়াই আছো।
কোন ভুল, কোন শুদ্ধ,
স্বেচ্ছাচাৰে নিৰ্ণয় কৰা অ’ নৃপতি,
আৰু তোমাৰ কলম গঢ়োৱা সেই বুদ্ধিজীৱি,
বন্ধ কৰা টুকিবলৈ ঘঁৰিয়ালৰ চকুপানী
বন্ধ কৰা ‘মই-বৰ, মই জানো’ৰ শ্ৰুতিকটু পুনৰাবৃত্তি
পইচাৰ কাৰণে কান্দি থকা নপতা নৃপতি
এৰা এই বৃত্তি, এই অপলাপ
মই এতিয়াও জীয়াই আছো
শুনা, মই এতিয়াও জীয়াই আছো।
কোনে লিখিলে অৰ্থনীতিৰ আইন?
কোনে লিখিলে সেই ৰাজনীতিৰ শাসন,
যিহেৰে তুমি আজি নৃপতি, শাসনাধিপতি?
কি চলনাৰে লিখিলা সেই অধ্যায়বোৰ?
এতিয়া লিখা, মই জীয়াই আছো।
শুনা, মই এতিয়াও জীয়াই আছো।
তুমি হ’ব পাৰা কোনো ধৰ্মীয় নেতা,
কিন্তু সেই পয়গম্বৰ মোৰ,
মন্দিৰ মোৰ, সেয়ে ভগৱানো মোৰ।
গুৰুদ্বাৰা আৰু গীৰ্জাবোৰ মোৰ।
সোনকালে আঁতৰি দিয়া তাৰ পৰা,
কাৰণ মই জীয়াই আছো,
শুনা, মই এতিয়াও জীয়াই আছো।
গৈ কোৱা ৰজাক, লজ্জাহীন দালাল-মন্ত্ৰীহঁতক,
হিংসাৰ বীজ সিঁচা সকলোকে কৈ দিয়া,
মই জীয়াই আছো,
কোৱাগৈ, মই এতিয়াও জীয়াই আছো।
(original) سن لو کہ ابھی میں زندہ ہوں
اے دیر و حرم کے مختارو
اے ملک و زباں کے سردارو
سن لو کہ ابھی میں زندہ ہوں
اے تاج بسر میزان بکف
تم عدل و حمایت بھول گئے
کاغذ کی رسیدوں میں لکھ کر
انسان کی قیمت بھول گئے
لکھو کہ ابھی میں زندہ ہوں
سن لو کہ ابھی میں زندہ ہوں
مانا کہ طبیعت بھاری ہے
اور بھوک بدن پر طاری ہے
پانی بھی نہیں شریانوں میں
پر سانس ابھی تک جاری ہے
سنبھلو کہ ابھی میں زندہ ہوں
سن لو کہ ابھی میں زندہ ہوں
اے شاہ سخن فرزانہ قلم
یہ شورش دانم بند کرو
روتے بھی ہو تم پیسوں کے لیے
رہنے دو یہ ماتم بند کرو
بخشو کہ ابھی میں زندہ ہوں
سن لو کہ ابھی میں زندہ ہوں
آئین معیشت کس نے لکھے
آداب سیاست کس نے لکھے
ہے جن میں تمہاری آغائی
وہ باب شریعت کس نے لکھے
لکھو کہ ابھی میں زندہ ہوں
سن لو کہ ابھی میں زندہ ہوں
اے پند گران دین و دھرم
پیغمبر و کعبہ میرے ہیں
مندر بھی مرے بھگوان مرے
گرودوارے کلیسا میرے ہیں
نکلو کہ ابھی میں زندہ ہوں
سن لو کہ ابھی میں زندہ ہوں
کہہ دو جا کر سلطانوں سے
زرداروں سے ایوانوں سے
پیکار تمدّن کے حامی
بے ننگ سیاست دانوں سے
کہہ دو کہ ابھی میں زندہ ہوں
سن لو کہ ابھی میں زندہ ہوں
অনুবাদ: পংকজ দাস
Want to republish this article? Please write to [email protected] with a cc to [email protected]
Donate to PARI
All donors will be entitled to tax exemptions under Section-80G of the Income Tax Act. Please double check your email address before submitting.
PARI - People's Archive of Rural India
ruralindiaonline.org
https://ruralindiaonline.org/articles/reclaiming-the-past-the-present-and-the-prophet-as