ಕಳೆದ 25 ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಚೋಬಿ ಶಾಹಾ ಪೇಪರ್ನ ಲಕೋಟೆಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. “ಮೊದಲು ಒಂದು ಚಾಕುವಿನಿಂದ ಪೇಪರನ್ನು ಮೂರು ಭಾಗ ಮಾಡುತೇನೆ. ಆಗ ಆರು ಪೀಸುಗಳು ಸಿಗುತ್ತವೆ. ಆನಂತರ ರೌಂಡಾಗಿ ಅಂಟನ್ನು ಹಚ್ಚುತ್ತೇನೆ. ಇದಾದ ಮೇಲೆ ಚೌಕಾಕಾರಕ್ಕೆ ಪೇಪರನ್ನು ಮಡಚಿ, ಅದರ ಇನ್ನೊಂದು ಬದಿಗೆ ಅಂಟು ಹಚ್ಚುತ್ತೇನೆ. ಹೀಗೆ ನಾನು ಲಕೋಟೆಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುತ್ತೇನೆ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
75 ವರ್ಷ ಪ್ರಾಯದ ಆದಿತ್ತೋಪುರ್ನ ನಿವಾಸಿಯಾದ ಇವರು ತಮ್ಮ ಎರಡು ಅಂತಸ್ತಿನ ಮಣ್ಣಿನ ಮನೆಯ ಜಗಲಿಯ ತುಂಬೆಲ್ಲಾ ಹರಡಿರುವ ಪೇಪರ್ಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಕುಳಿತು ನಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.
1998ರಲ್ಲಿ ಇವರು ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಆರಂಭ ಮಾಡುವಾಗ ಅವರ ಗಂಡ ಆನಂದೊಗೋಪಾಲ್ ಶಾಹಾ ಇನ್ನೂ ಬದುಕಿದ್ದರು. ಅವರು ಊರಿನವರ ಹಸುಗಳು – ಆಡುಗಳನ್ನು ಮೇಯಿಸುವ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾ ದಿನಕ್ಕೆ 40-50 ರುಪಾಯಿ ಸಂಪಾದನೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. “ನಾವು ಬಡವರು,” ಎನ್ನುವ ಶೂನ್ರಿ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಚೋಬಿ ಶಾಹಾ, “ನಾನು ನಾಲ್ಕು ಕಾಸು ಸಂಪಾದಿಸಿ ಹೊಟ್ಟೆ ತುಂಬಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡಲು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದೆ,” ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ತನ್ನ ನೆರಹೊರೆಯವರು ಎಸೆದಿರುವ ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಮೂಲಕ ಇವರು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನು ಶುರುಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ದಿನಸಿ ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕ ಪೇಪರ್ನ ಲಕೋಟೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ನೋಡಿ ಅವುಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುವುದನ್ನು ಕಲಿತರು. “ಈ ಎಲ್ಲಾ ಕಚ್ಚಾ ವಸ್ತುಗಳು ಸುಲಭವಾಗಿ ಸಿಕ್ಕಿ, ಮನೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಕುಳಿತು ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದರಿಂದ ನಾನು ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಂಡೆ,” ಎಂದು ಅವರು ವಿವರಿಸುತ್ತಾ, “ಮೊದಮೊದಲು ಕೆಲಸ ನಿಧಾನವಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಒಂದು ಲಕೋಟೆ ಮಾಡಲು 25 ರಿಂದ 30 ನಿಮಿಷ ಹಿಡಿಯುತ್ತಿತ್ತು,” ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
“ನನಗೆ ದಿನಕ್ಕೆ ಒಂದು ಕೆಜಿ (ಬ್ಯಾಗ್) ಮಾತ್ರ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯ,” ಎಂದು ಮಾತನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಾರೆ.
