വിരുദാചലത്തിൽ: മണ്ണിൽ വിരിയുന്ന കരവിരുത്

കളിമൺപാവകളെക്കുറിച്ചോർക്കുമ്പോൾ എന്റെ കുട്ടിക്കാലം മനസ്സിലെത്തും - പുഴയുടെ തീരത്ത് കളിച്ചുനടന്ന്, കുളത്തിൽനിന്ന് മീൻ പിടിച്ച്, കരയിൽനിന്ന് കളിമണ്ണ് കോരി സ്വന്തമായി പാവകളുണ്ടാക്കിയിരുന്ന ദിനങ്ങൾ. സുപരിചിത കാഴ്ചകളായ കാളകളും ട്രാക്റ്ററുകളുമൊക്കെയാണ് ഞങ്ങൾ കളിമണ്ണുകൊണ്ട് ഉണ്ടാക്കിയിരുന്നത്. അങ്ങനെയാണ് കളിമണ്ണുമായുള്ള എന്റെ ആത്മബന്ധം ആരംഭിക്കുന്നത്.

പിന്നീട്, എഴിൽ അണ്ണനുമൊത്ത് യാത്ര ചെയ്യാൻ തുടങ്ങിയതോടെ ആ ബന്ധം ശക്തമായി. അദ്ദേഹം കളിമണ്ണിൽ എണ്ണമറ്റ പാവകളും മുഖാവരണങ്ങളും ഉണ്ടാക്കുമായിരുന്നു; കുട്ടികളെ പഠിപ്പിക്കുന്ന സമയത്തും അദ്ദേഹം പലതരം രൂപങ്ങൾ ചമയ്ക്കും. അതെല്ലാം കണ്ട് കളിമണ്ണിന് ഇങ്ങനെയെല്ലാം രൂപം പ്രാപിക്കാൻ കഴിയുമോ എന്ന് ഞാൻ അത്ഭുതപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.

ആ അത്ഭുതം വളർന്നപ്പോഴാണ് ഞങ്ങളിൽ ചിലർ ചേർന്ന് കളിമൺ വിരൽകൾ എന്ന പേരിൽ, കളിമണ്ണിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നവരുടെ ഒരു കൂട്ടായ്മ രൂപീകരിച്ചത്. അതിന്റെ ഭാഗമായി ഗ്രാമങ്ങൾ സന്ദർശിച്ച് കുട്ടികൾക്ക് ശിൽപ്പശാല എടുക്കുമ്പോൾ, അതാത് ഗ്രാമത്തിൽ പ്രാദേശികമായി ലഭിക്കുന്ന കളിമണ്ണാണ് ഞങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്. അങ്ങനെയാണ് കളിമണ്ണിനെക്കുറിച്ചും അതിൽ കുഴഞ്ഞുകിടക്കുന്ന കഥകളെക്കുറിച്ചുമുള്ള എന്റെ യഥാർത്ഥ അന്വേഷണം ആരംഭിക്കുന്നത്.

ചില വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ്, ഒരു കൂട്ടം സ്ത്രീകൾ വിരുദാചലത്ത് സ്വന്തമായൊരു സെറാമിക്‌സ് ഫാക്ടറി നടത്തിയിരുന്നു. അന്ന് നടന്ന ഒരു സെറാമിക്‌സ് വർക്ക്ഷോപ്പിനിടെയാണ് സുഗുണ അക്കയെ പരിചയപ്പെട്ട കാര്യം എഴിൽ അണ്ണ എന്നോട് പറയുന്നത്. അവരുടെ കഥ കേട്ടപ്പോൾത്തന്നെ അവരെ സന്ദർശിക്കണമെന്നും അവരുടെ പാവലോകത്തെ ക്യാമറയിൽ പകർത്തണമെന്നും ഞാൻ നിശ്ചയിച്ചു.

പീപ്പിൾസ് ആർക്കൈവ് ഓഫ് റൂറൽ ഇന്ത്യയിൽ (പാരി) ചേർന്നതിന് ശേഷമുള്ള അനുഭവങ്ങളുടെ വെളിച്ചത്തിൽ, ഇത് തീർച്ചയായും ലോകമറിയേണ്ട കഥയാണെന്ന് എനിക്ക് ഉറപ്പായിരുന്നു. നീറ്റ് പരീക്ഷയ്ക്കുശേഷം ആത്മഹത്യ ചെയ്ത അനിതയെന്ന വിദ്യാർത്ഥിനിയുടെ സ്മരണാർത്ഥം അരിയലൂരിൽ സ്ഥാപിച്ച അനിതാ വായനശാലയിൽ ഒരിക്കൽ വർക്ക്ഷോപ്പ് എടുക്കാൻ പോയപ്പോഴാണ് ഒടുവിൽ ഞാൻ സുഗുണ അക്കയെ നേരിട്ട് കണ്ടത്. അതിനുശേഷം ഞങ്ങൾ പല തവണ കാണുകയും പിന്നീട് അവരുടെ ജോലി രേഖപ്പെടുത്താനായി അവരുടെ ഗ്രാമം ഞാൻ സന്ദർശിക്കുകയും ചെയ്തു.

സുഗുണ അക്കയുടെ ഗ്രാമം കളിമൺ ഉത്പന്നങ്ങൾക്ക് വിഖ്യാതമാണ്. ഈ മേഖലയിൽ ജോലി ചെയ്തിരുന്നവർക്ക് നേരത്തെ സർക്കാർ സഹായം ലഭിച്ചിരുന്നെങ്കിലും ഇപ്പോൾ അതെല്ലാം നിലച്ച മട്ടാണ്. ഗ്രാമത്തിലേക്ക് പ്രവേശിച്ചതും, നിരനിരയായുള്ള വീടുകളിൽ കളിമൺ പാവകൾ വില്പനയ്ക്ക് വെച്ചിരിക്കുന്ന കാഴ്ചയാണ് എന്നെ എതിരേറ്റത്. കളിമൺ ഉത്പന്ന വ്യവസായം ശോച്യാവസ്ഥയിലായതിനാൽ, പല വീടുകളിലും പുതുതായി മെനഞ്ഞെടുത്ത മൺവിളക്കുകൾ ഉണങ്ങാൻവെച്ചിരിക്കുന്നതും കാണാമായിരുന്നു. വിരുദാചലത്തിലെയും സമീപഗ്രാമങ്ങളിലെയും ഒട്ടുമിക്ക തെരുവുകളിലും ഇതൊരു സാധാരണ കാഴ്ചയാണ്.

സാധനങ്ങൾ ചുമന്ന് ലോറിയിൽ കയറ്റലും മറ്റു പട്ടണങ്ങളിലേയ്ക്ക് കയറ്റി അയയ്ക്കലുമെല്ലാമായി ഗ്രാമമൊന്നാകെ സജീവമായിരുന്നു. ദൂരദേശങ്ങളിൽനിന്നുള്ള കച്ചവടക്കാർ പാവകൾ മൊത്തമായി വാങ്ങാനെത്തിയിരുന്നു. ആ ദൃശ്യം കണ്ടാണ് ഞാൻ ഗ്രാമത്തിലേക്ക് കടന്നുചെന്നത്.

സുഗുണ അക്കയും അവരുടെ ഭർത്താവും ചെറിയ ഒരു ഷെഡ്ഡിലിരുന്ന് പാവകൾ നിർമ്മിക്കുകയായിരുന്നു. വളരെയധികം ഊർജ്ജസ്വലയായ, ഒരുപാട് സംസാരിക്കുന്ന പ്രകൃതകാരിയാണ് സുഗുണ അക്ക - അവരുടെ കഥകൾ ഒരിടത്ത് ആരംഭിച്ച് ഒഴുകിപ്പരന്ന് മറ്റെവിടൊക്കെയോ അവസാനിക്കും. പക്ഷെ അവരോട് ഒരിക്കൽ സംസാരിച്ചാൽ അവരുടെ ജീവിതം എത്ര അർത്ഥസമ്പൂർണ്ണമാണെന്ന്, അവരുടെ കഥകൾ എത്ര ആഴമുള്ളതാണെന്ന് നമുക്ക് ബോധ്യപ്പെടും.

സുഗുണയുടെ കഥ

നമസ്ക്കാരം! എന്റെ പേര് സുഗുണ. 2008 മുതൽ ഞാൻ ഈ ജോലി ചെയ്യുന്നുണ്ട്. വളരെ ചെറുപ്പത്തിൽത്തന്നെ എനിക്കെൻ്റെ അച്ഛനമ്മമാരെ നഷ്ടപ്പെട്ടു.

അച്ഛന്റെ മരണശേഷം, വീടിന് സമീപത്തുള്ള ഒരു പാവ-നിർമ്മാണശാലയിൽ അമ്മ ജോലിയ്ക്ക് പോയിത്തുടങ്ങി. പണി കഴിഞ്ഞ് വരുമ്പോൾ അമ്മ കൊണ്ടുവന്നിരുന്ന പാവകൾ എനിക്ക് വലിയ കൗതുകമായിരുന്നു. നാലുവയസ്സുതൊട്ടുതന്നെ എനിക്ക് പാഠങ്ങളേക്കാൾ പാവകളോടായിരുന്നു കമ്പം. എങ്ങനെയാണ് ഈ പാവകൾ നിർമ്മിക്കുന്നത്? എന്ത് സാധനങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് അവ നിർമ്മിക്കുന്നത്? എന്നെല്ലാം അത്ഭുതത്തോടെ ഞാൻ ആലോചിക്കുമായിരുന്നു.

കുറച്ച് നാളുകൾക്കുശേഷം എന്റെ അമ്മയും മരിച്ചതോടെ, "ഇനി നീ സ്‌കൂളിൽ പോകേണ്ട. എനിക്ക് നിന്നെ നോക്കാൻ സാധിക്കില്ല" എന്ന് മുത്തശ്ശി പറഞ്ഞു. അമ്മ ജോലി ചെയ്തിരുന്ന അതേ ഫാക്ടറിയിൽ ചേച്ചിയ്ക്കൊപ്പം എന്നെയും മുത്തശ്ശി ജോലിയ്ക്ക് പറഞ്ഞുവിട്ടു. അന്ന് വെറും 10 വയസ്സായിരുന്നു എന്റെ പ്രായം.

തുടക്കത്തിൽ, കളിമണ്ണ് കലർത്താനും ചേറ്റാനും മാത്രമാണ് എന്നെ അനുവദിച്ചിരുന്നത് - പാവകളെ തൊടാൻപോലും സമ്മതിച്ചിരുന്നില്ല. രണ്ടുവർഷത്തിന് ശേഷം, ഞാൻ കളിമണ്ണ് അച്ചിലേയ്ക്ക് ഒഴിക്കുന്ന ജോലി ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി. പതിയെ ഞാൻ അച്ച് തീർക്കുന്ന ജോലിയും പഠിച്ചെടുത്തു. പക്ഷെ കാലം കടന്നുപോകുംതോറും, കുറച്ചുകൂടി കാര്യങ്ങൾ പഠിക്കണമെന്ന തോന്നൽ ശക്തമായി. അങ്ങനെയാണ് ഞാൻ ഈ കല അഭ്യസിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചത്.

നാല് വർഷമെടുത്താണ് ഞാൻ കളിമൺപാവ നിർമ്മാണം പഠിച്ചത്. 14 വയസ്സിൽ 75 രൂപ ദിവസക്കൂലിയ്ക്ക് ഞാൻ ജോലി ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി. കലാകാരന്മാർക്ക് അക്കാലത്ത് 100 രൂപ ദിവസക്കൂലി ലഭിച്ചിരുന്നെങ്കിലും, ഞാൻ അതേ ശമ്പളം ആവശ്യപ്പെട്ടപ്പോൾ, "നീ ഇപ്പോഴും കുട്ടിയാണ്' എന്ന് പറഞ്ഞ് അവർ എന്നെ മടക്കി. അതോടെ ഞാൻ അവിടെനിന്ന് പോന്നു.

പിന്നീട് ഞാൻ കരാർജോലികൾ ഏറ്റെടുക്കാൻ തുടങ്ങി - അക്കാലത്ത്, ഏതാണ്ട് 10 കമ്പനികൾ അവരുടെ കലാരൂപങ്ങൾ നിർമ്മിക്കാനുള്ള ഓർഡർ എനിക്ക് തന്നിരുന്നു. അപ്പോഴാണ് ഞാൻ ഒരു വസ്തുത തിരിച്ചറിഞ്ഞത്: നമ്മുടെ കഴിവുകൾ മെച്ചപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നാൽ, ജോലിയും നമ്മെ ഉയർച്ചയിലേക്കെത്തിക്കും.

ക്രമേണ ആളുകൾ എന്നെ ബഹുമാനിക്കാൻ തുടങ്ങി. അക്കാലത്ത് കലാകാരൻമാർ മാത്രമാണ് മേശയിട്ട് ഇരുന്നിരുന്നത്; ബാക്കിയുള്ളവർക്ക് നിലത്തായിരുന്നു സ്ഥാനം. എന്നാൽ പണ്ട് എന്നെ നിസ്സാരയെന്ന് കരുതി തള്ളിക്കളഞ്ഞവർ പതിയെ എന്നെ തിരികെ വിളിക്കാൻ ആരംഭിച്ചു. കളിമൺരൂപങ്ങളുടെ കണ്ണുകൾ, ചുണ്ടുകൾ എന്നിങ്ങനെ ഓരോ ചെറിയ ഭാഗത്തിനും ഞാൻ നൽകിയിരുന്ന ഫിനിഷിങ് മൂലം ഞാൻ നിർമ്മിച്ച ഉത്പന്നങ്ങൾ വേറിട്ടുനിന്നു.

എന്നിട്ടും ചില സ്ഥലങ്ങളിൽനിന്ന് അസഹനീയമായ അനുഭവങ്ങളുമുണ്ടായി. വളരെ മോശമായ രീതിയിലാണ് ഞങ്ങൾ സ്ത്രീകളെ അവർ ഇകഴ്ത്തുകയും പരിഹസിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നത് - എത്ര പണം തരാമെന്ന് പറഞ്ഞിട്ടും അങ്ങനെയുള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് ഞാൻ പിന്നീട് പോയിട്ടില്ല.

അങ്ങനെയൊരു ഫാക്ടറിയിൽവെച്ചാണ് ഞാൻ എന്റെ ഭർത്താവിനെ കണ്ടുമുട്ടിയത്. അദ്ദേഹത്തിന് വിദേശത്തേയ്ക്ക് പോകാനായിരുന്നു താത്പര്യം, പക്ഷെ "നമ്മൾ വിവാഹം കഴിക്കുകയാണെങ്കിൽ, നിങ്ങൾ ഇവിടെ എന്നോടൊപ്പംനിന്ന് ഈ കമ്പനി നടത്തണം" എന്ന് ഞാൻ അദ്ദേഹത്തോട് പറഞ്ഞു. അത് മാത്രമായിരുന്നു എന്റെ നിബന്ധന.

എന്തുകൊണ്ടാണ് എനിക്ക് ഈ ജോലിയോട് ഇത്ര അഭിനിവേശം? ഒരുപക്ഷെ കളിമണ്ണായതുകൊണ്ടാകും - ഞാൻ അതിന് ആകൃതി നൽകി, ജീവസ്സുറ്റതാക്കുമ്പോൾ ആളുകൾക്ക് അവ ഇഷ്ടമാകുന്നു. ആ സന്തോഷമാണ് എന്നെ മുന്നോട്ട് പോകാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുന്നത്.

ഈ പ്രദേശത്ത്, രണ്ടോ മൂന്നോ സ്ത്രീകൾ മാത്രമാണ് കളിമണ്ണിൻ്റെ ഉത്പന്നങ്ങൾ നിർമ്മിക്കുന്നത്; അതിൽത്തന്നെ, കലാപരമായ പൂർണ്ണത നൽകി നിർമ്മിക്കുന്നത് ഞാൻ മാത്രമാണ്. ഇവിടത്തെ ആദ്യത്തെ കളിമൺ കലാകാരി. വേറിട്ട് നിൽക്കുന്ന ശൈലിയിലുള്ള പാവകൾ നിർമ്മിച്ച് സ്വന്തമായി ഒരു ബ്രാൻഡ് വികസിപ്പിക്കുകയാണ് എന്റെ സ്വപ്നം.

ഒരിക്കൽ, ഈ മേഖലയിലെ അറിയപ്പെടുന്ന ഒരു പുരുഷ കലാകാരൻ എന്നോട് പറഞ്ഞു, "ഇത് സ്ത്രീകൾക്ക് പറ്റിയ ജോലിയല്ല. നിങ്ങളുടെ വണ്ടി കേടുവന്നാൽ എന്ത് ചെയ്യും? ആരാണ് പിന്നെ വണ്ടി തള്ളുക?" അതിൽപ്പിന്നെ ഞാൻ സ്വന്തമായി ഒരു വണ്ടി വാങ്ങുകയും ഒറ്റയ്ക്ക് സഞ്ചരിച്ച്, ഓർഡറുകൾ പിടിച്ചെടുത്ത്, ആവശ്യക്കാർക്ക് ഉത്പന്നങ്ങൾ നേരിട്ട് എത്തിച്ചുനൽകുകയും ചെയ്തു. അന്ന് എനിക്ക് പതിനാറോ പതിനേഴോ വയസ്സ് മാത്രമായിരുന്നു പ്രായം.

ആളുകൾ എന്നെ കളിയാക്കുമായിരുന്നു: "നീ ഒരു പെൺകുട്ടിയാണ്. ഈ ജോലി എല്ലാകാലത്തും ചെയ്യാമെന്നാണോ വിചാരം?" ആ വാക്കുകൾ എനിക്ക് കൂടുതൽ ശക്തി പകർന്നു. ഒരു സ്ത്രീയ്ക്ക് നിർമ്മിക്കാൻ കഴിയില്ലെന്ന് ആളുകൾ പറയാറുള്ള വലിയ രൂപങ്ങൾ ഞാൻ നിർമ്മിക്കാൻ തുടങ്ങി.

എനിക്ക് അഹങ്കാരമാണെന്നും ഞാൻ ധിക്കാരിയാണെന്നും ആളുകൾ പറഞ്ഞു. പക്ഷെ ആ പ്രതിച്ഛായ എനിക്ക് ഉപകാരപ്പെട്ടു എന്നതാണ് വാസ്തവം. അതിനുശേഷം ഒരാളും എന്നോട് മോശമായി സംസാരിക്കാൻ ധൈര്യപ്പെട്ടിട്ടില്ല.

തുടക്കകാലത്ത്, ഈ കരവിരുത് തലമുറകളോളം നിലനിൽക്കുമെന്ന് ഞങ്ങൾ വിശ്വസിച്ചിരുന്നു. പക്ഷെ ഇന്ന് ഈ മേഖലയിൽ നിൽക്കുന്നവർക്ക് അതിജീവനംപോലും ദുഷ്‌കരമാണ്. ഗുജറാത്ത്, കാരൈക്കൽപോലെയുള്ള സ്ഥലങ്ങളിൽ ഇപ്പോൾ യന്ത്രങ്ങളാണ് പാവകളുണ്ടാക്കുന്നത്. ഞങ്ങളെപ്പോലുള്ള ചെറുകിട നിർമ്മാതാക്കൾക്ക് അവരോട് മത്സരിക്കാനാകില്ല.

ഇവിടെ നാട്ടിൽപോലും ഞങ്ങൾക്ക് വേണ്ടത്ര പിന്തുണ ലഭിക്കാറില്ല. "ഈ കുറവർ ഉണ്ടാക്കുന്ന പാവകൾ ആര് മേടിക്കാനാണ്?" എന്നാണ് അവർ ചോദിക്കുന്നത്. പതിയെ, അവരും തങ്ങളുടെ കരകൗശല വിദ്യയോട് മുഖം തിരിക്കുകയാണ്.

ഇന്നിപ്പോൾ സാധാരണ കളിമൺ ഉത്പന്നങ്ങൾക്ക് മാത്രമാണ് കച്ചവടമുള്ളത് - അവയുടെ അച്ചുകൾ പെട്ടെന്ന് നിർമ്മിച്ചെടുക്കാമെന്ന് മാത്രമല്ല, അവ ഉണക്കാനും നിറം കൊടുക്കാനുമൊക്കെ ചിലവും കുറവാണ്. പക്ഷെ യഥാർത്ഥ കളിമൺ ഉത്പന്ന നിർമ്മാണം തികച്ചും വ്യത്യസ്തമാണ് - ക്ഷമയും സമയവും നൈപുണ്യവും ആവശ്യമുള്ള കലയാണത്. എന്നാൽ, ഇത്രയും കടുത്ത അധ്വാനത്തിനുശേഷവും, പാവകൾക്ക് ആവശ്യക്കാർ കുറവാണ്.

ചിലയാളുകൾ ഗുണനിലവാരം സൂക്ഷിക്കാത്തതിനാൽ, ഈ കൈപ്പണിയ്ക്ക് ദുഷ്‌ഖ്യാതി വന്നുചേരുന്ന സ്ഥിതിയുണ്ട്. ഈ കലാരൂപം പൂർണ്ണമായും വേരറ്റുപോകുമോ എന്നുപോലും ഇടയ്ക്ക് എനിക്ക് ആശങ്ക തോന്നാറുണ്ട്.

ഇന്നിപ്പോൾ, ഉയർന്ന ഗുണനിലവാരമുള്ള പൻരുതി കളിമണ്ണ് വല്ലപ്പോഴുമേ ഞങ്ങൾക്ക് ലഭിക്കാറുള്ളു. നല്ല ഗുണമുള്ളത് കയറ്റുമതി ചെയ്തതിനുശേഷം അവശേഷിക്കുന്നതാണ് ഞങ്ങൾക്ക് കിട്ടുന്നത്. ഒരു ടൺ കളിമണ്ണിന് 3,000-4,000 രൂപ വിലവരും; മിശ്രിതം കലർത്താൻ ആവശ്യമുള്ള ഇനം കളിമണ്ണിന് 10,000 രൂപയാണ് വില. 200 പാവകൾ നിർമ്മിക്കുമ്പോൾ ഞങ്ങൾക്ക് കിട്ടുന്നത് 5,000 രൂപയാണെന്നിരിക്കെ, ഞങ്ങളുടെ ചിലവ് കഴിച്ചുള്ള യഥാർത്ഥ വരുമാനം കഷ്ടിച്ച് 1,000 രൂപയാണ്.

പച്ച കളിമണ്ണ് വാങ്ങിച്ചശേഷം അതിൽ ബെന്റോനൈറ്റ്, സോഡാ സിലിക്കേറ്റ്, സിലിക്ക എന്നിവ കലർത്തിയാണ് ഞങ്ങൾ നിർമ്മാണത്തിനുപയോഗിക്കുന്നത്. ഇത് ഉത്പന്നങ്ങൾക്ക് ബലവും തിളക്കവും നൽകുന്നു. പച്ച കളിമണ്ണ് മാത്രം ഉപയോഗിച്ചാൽ ഉറപ്പ് ലഭിക്കില്ല.

വളരെ ചെറുപ്പത്തിൽത്തന്നെ എനിക്ക് അച്ഛനമ്മമാരെ നഷ്ടപ്പെട്ടു. എന്റെ മുത്തശ്ശിയാണ് എന്നെ വളർത്തിയത്; പിന്നീട് ഈ ജോലിയാണ് എനിക്ക് തണലും തണുപ്പുമായത് - പൊരിവെയിലത്ത് പണിയെടുക്കുന്നതിനേക്കാൾ ഭേദമാണ് ഈ ജോലി എന്നാണ് അവർ പറഞ്ഞിരുന്നത്.

എനിക്ക് സ്വന്തമായി കമ്പനി തുടങ്ങുന്നതിന് സഹായമാകുമെന്ന് കരുതിയാണ് വീടിനടുത്തുള്ള ഒരാളെ ഞാൻ വിവാഹം ചെയ്തത്. എന്റെ വിവാഹം കഴിഞ്ഞിട്ട് ഇപ്പോൾ മൂന്ന് വർഷമായി. എനിക്ക് മൂന്ന് വയസ്സുള്ളപ്പോൾ അച്ഛനും ആറ് വയസ്സുള്ളപ്പോൾ അമ്മയും മരിച്ചതാണ്. എന്റെ സഹോദരിമാർ ഇവിടം വിട്ടുപോയപ്പോഴും ഞാൻ ഇവിടെ തുടർന്നത് എനിക്ക് കളിമൺ ഉത്പന്നങ്ങളോടുള്ള സ്നേഹംകൊണ്ടാണ്. എന്നെ ഞാനാക്കിയത് അവയാണെന്ന് പറയാം.

പക്ഷെ ഇന്നിപ്പോൾ പഴയതുപോലെയല്ല കാര്യങ്ങൾ, അസംസ്കൃത വസ്തുക്കളുടെ വില കൂടിയതോടെ ലാഭം തുച്ഛമായി. പണക്കാരായ നിർമ്മാതാക്കൾക്ക് മാത്രമേ കളിമണ്ണ് മൊത്തമായി വാങ്ങാൻ സാധിക്കുകയുള്ളൂ. ഈ കാലഘട്ടത്തിലും സ്ത്രീകൾ വീട്ടിൽത്തന്നെ ഒതുങ്ങണമെന്നാണ് ഇവിടത്തുകാരുടെ കാഴ്ചപ്പാട്. എന്റെ ഡിസൈനുകൾ നല്ലപോലെ വിറ്റുപോയാൽ, എല്ലാം അവളുടെ ഭാഗ്യമാണെന്ന് ആളുകൾ പറയും. ഇനി കച്ചവടം നടന്നില്ലെങ്കിലോ, അതെന്റെ ഭാഗ്യക്കേടാണെന്നും പറയും. അതുകൊണ്ട് ഇപ്പോൾ ഞാൻ എന്റെ അച്ചുകൾ ആർക്കും കൊടുക്കാറില്ല.

ഞങ്ങൾ നിർമ്മിക്കുന്ന 40 രൂപങ്ങളും ഞാൻ ഡിസൈൻ ചെയ്തതാണ്. പുറത്ത് അവയ്ക്ക് 5,000 രൂപ വിലയുണ്ട്. പക്ഷെ ഇവിടെ അവ കുറഞ്ഞ വിലയ്ക്ക് ഞങ്ങൾ നൽകിയാലും, "ഇത് ഇവിടെ നിർമ്മിച്ചതല്ലേ, ഗുണം കുറവായിരിക്കും" എന്നാണ് ആളുകൾ ചിന്തിക്കുന്നത്.

പാവകളിൽ, മുരുഗർ പാവകൾ നിർമ്മിക്കാനാണ് എനിക്ക് ഏറ്റവും ഇഷ്ടം. അതിലെ ആഭരണങ്ങളും കിരീടവും കമാനവുമെല്ലാം ഉണ്ടാക്കാൻ എനിക്ക് വലിയ ഇഷ്ടമാണ്.

ഇവിടെ അടുത്തുള്ള സർക്കാർ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള ചൂള തുറന്ന് പ്രവർത്തിക്കാത്തതിനാൽ, സ്വകാര്യ ചൂളകളിൽനിന്ന് കിലോയ്ക്ക് 20-25 രൂപ നിരക്കിലാണ് ഞങ്ങൾ കളിമണ്ണ് വാങ്ങിക്കുന്നത്. സർക്കാർ ചൂളയിൽനിന്ന് കിലോയ്ക്ക് 17-18 രൂപ നിരക്കിൽ മണ്ണ് ലഭിക്കുമായിരുന്നു. ഇവിടത്തുകാർ എല്ലാവരും സംഘടിതമായി ഉദ്യോഗസ്ഥരോട് ആവശ്യപ്പെടുകയാണെങ്കിൽ, ഒരുപക്ഷെ ഇപ്പോഴത്തെ സ്ഥിതിയിൽ മാറ്റം വരുമായിരിക്കും. പക്ഷെ ഇവിടെ ആളുകൾക്ക് പരസ്പരം സഹകരിക്കാൻ താത്പര്യം കുറവാണ്. എന്നാൽ തഞ്ചാവൂരിൽ അങ്ങനെയല്ല - അവിടെ ആളുകൾക്കിടയിൽ സഹകരണവുമുണ്ട്. അവർക്ക് സർക്കാർ പിന്തുണയുമുണ്ട്.

ഞങ്ങൾ നിർമ്മാണത്തിനുപയോഗിക്കുന്ന വൈറ്റ് ബെന്റോനൈറ്റ്, ഫയർ ക്ലേ തുടങ്ങിയ അസംസ്കൃതവസ്തുക്കൾ മറ്റ് സംസ്ഥാനങ്ങളിൽനിന്നാണ് കൊണ്ടുവരുന്നത്. ഒരു ടൺ നല്ല കളിമണ്ണിന് 15,000 രൂപ വില വരുമ്പോൾ ഞങ്ങളുടെ പാവയ്ക്ക് ഒന്നിന് 30 രൂപ മാത്രമാണ് വില. പിന്നെ എങ്ങനെയാണ് ഞങ്ങൾക്ക് ഈ മേഖലയിൽ പിടിച്ചുനിൽക്കാനാകുക? പാവകൾക്ക് നിറം പകരാൻ ആവശ്യമായ ചായങ്ങൾക്കുപോലും 100 ഗ്രാമിന് 200-300 രൂപ വിലയുണ്ട്.

അഞ്ചുവർഷം മുൻപ് ഞങ്ങൾ ഒരു അസോസിയേഷൻ തുടങ്ങിയെങ്കിലും ഇതുവരെ ഞങ്ങൾക്ക് കാര്യമായ പിന്തുണയൊന്നും ലഭിച്ചിട്ടില്ല, സർക്കാർ അസംസ്കൃതവസ്തുക്കൾ സബ്‌സിഡി നിരക്കിൽ ലഭ്യമാക്കുകയോ അല്ലെങ്കിൽ കുറഞ്ഞ തുകയ്ക്ക് യന്ത്രങ്ങൾ അനുവദിക്കുകയോ ചെയ്താൽ ഈ കരകൗശലവിദ്യ കുറച്ച് കാലം കൂടി നിലനിൽക്കും. ഇന്നിപ്പോൾ വലിയ വ്യവസായശാലകൾ മാത്രമാണ് ലാഭത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്; ചെറുകിട തൊഴിലാളികൾ കഷ്ടി പിടിച്ചുനിൽക്കുന്നെന്നേയുള്ളൂ.

ഇത്രയും വർഷത്തെ അധ്വാനത്തിനും നേട്ടങ്ങൾക്കും ശേഷവും, "അവൾ എന്താണ് നേടിയത്" എന്ന് ആളുകൾ ചോദിക്കുന്നത് കേൾക്കുമ്പോൾ എനിക്ക് വിഷമം തോന്നാറുണ്ട്.

ഞങ്ങൾ പാവ നിർമ്മാണം തുടങ്ങിയ കാലത്ത്, ആന്ധ്രയിൽനിന്നും ഗുജറാത്തിൽനിന്നുമെല്ലാം കച്ചവടക്കാർ ഞങ്ങളുടെ പാവ വാങ്ങാൻ വരുമായിരുന്നു. പക്ഷെ ഇപ്പോൾ ആയുധ പൂജയുടെയും നവരാത്രി കൊലുവിന്റെയും സമയത്തുമാത്രമാണ് കച്ചവടം നടക്കുന്നത്. ബാക്കിയുള്ള സമയത്തെല്ലാം വില്പന ശുഷ്കമാണ്. അകൽ വിളക്കുകൾ - മണ്ണിൽ തീർത്ത ചെരാതുകൾ - മാത്രമാണ് സ്ഥിരമായി വിറ്റുപോകുന്നത്. വിളക്ക് ഒന്നിന് ഒരുരൂപവെച്ച് വിൽക്കുന്ന അവ കൂടുതലും വടക്കേ ഇന്ത്യയിലെ അമ്പലങ്ങളിലേയ്ക്കും ഉത്സവങ്ങൾക്കുംവേണ്ടിയാണ് കൊണ്ടുപോകുന്നത്.

ഞങ്ങളുടെ ഉത്പന്നങ്ങൾ കേടുപറ്റാതെ സംരക്ഷിക്കാനുള്ള സൗകര്യം ഇവിടെ ഇല്ലാത്തതുകൊണ്ട് ഞങ്ങൾ അവ ഗോഡൗണുകളിലാണ് സൂക്ഷിക്കുന്നത്. ഇടനിലക്കാർ അതിൽനിന്ന് ലാഭം കൊയ്യുമ്പോൾ, ഞങ്ങൾ പിടിച്ചുനിൽക്കാൻ പാടുപെടുകയാണ്. ഞങ്ങളുടെ കയ്യിൽ പണമുണ്ടായിരുന്നെങ്കിൽ, ഉത്സവസീസൺ ആകുന്നതുവരെ ഉത്പന്നങ്ങൾ സൂക്ഷിച്ചുവെച്ച് നേരിട്ട് വിൽക്കാൻ ഞങ്ങൾക്ക് സാധിക്കുമായിരുന്നു.

ഇവിടെ ഒരു നൂറ് മീറ്റർ ദൂരത്തിൽ കുറഞ്ഞത് 10 വർക്ക്ഷോപ്പുകളെങ്കിലും കാണാനാകും. മിക്കവരും പലതരത്തിലുള്ള പാവകളാണ് നിർമ്മിക്കുന്നത്, ബാക്കിയുള്ളവർ വിളക്കുകളും. പല കലാകാരന്മാരും ഇപ്പോൾ അകൽ വിളക്കുകൾ നിർമ്മിക്കുന്ന ജോലിയിലേക്ക് തിരിഞ്ഞിരിക്കുകയാണ്; ഒരൊറ്റ പിഴവ് സംഭവിച്ചാൽപോലും കടുത്ത നഷ്ടം സംഭവിക്കുന്ന പാവ നിർമ്മാണത്തിൽനിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി വിളക്ക് നിർമ്മാണം താരതമ്യേന സുരക്ഷിതവും ലാഭകരവുമാണ്. അടുത്ത വർഷത്തോടെ ഞങ്ങളും വിളക്ക് നിർമ്മാണം തുടങ്ങാനുള്ള തീരുമാനത്തിലാണ്.

സുമതിയുടെ കഥ

എന്റെ പേര് സുമതി. കഴിഞ്ഞ 15 വർഷമായി ഞാൻ ഒരു ചെറിയ കളിമൺപാവ നിർമ്മാണ കമ്പനി നടത്തുകയാണ്. ചിലപ്പോൾ പാവകൾ വിറ്റുപോകും, ചിലപ്പോൾ തീരെ കച്ചവടമുണ്ടാകില്ല. മഴക്കാലത്ത് പാവകൾ ഉണക്കിയെടുക്കാൻ പാടായതുകൊണ്ട് ജോലി അപ്പാടെ സ്തംഭിക്കും. ഇനിയും ഈ മേഖലയിൽ തുടരുന്നത് ബുദ്ധിയാണോ എന്ന് ഞാൻ പലപ്പോഴും ചിന്തിക്കാറുണ്ട്.

എന്നെ വിവാഹം കഴിപ്പിച്ചയച്ചത് മുംബൈയിലേയ്ക്കായിരുന്നു; കുറച്ചുകാലം ഞാൻ സൂറത്തിലും താമസിച്ചു. എന്റെ ഭർത്താവ് മുഴുക്കുടിയനായിരുന്നു. 2005-ൽ ഞാൻ അയാളെ ഉപേക്ഷിച്ച് നാട്ടിലേയ്ക്ക് വന്നു. അതിനുശേഷമാണ് ഞാൻ കളിമൺ ഉത്പന്ന നിർമ്മാണം പഠിച്ച്, ഒരു ചെറിയ വർക്ക്ഷോപ്പ് തുറന്നത്. ഈ ജോലിയിൽനിന്നുള്ള വരുമാനംകൊണ്ടാണ് ഞാൻ എന്റെ മകനെ വളർത്തിയത് - അവൻ ഇപ്പോൾ കോളേജിൽ പഠിക്കുകയാണ്.

ഞങ്ങൾ 25 രൂപയ്ക്കാണ് പാവകൾ വിൽക്കുന്നത്; ഞങ്ങളിൽനിന്ന് പാവ വാങ്ങുന്നവർ അത് 100 രൂപയ്ക്ക് വിൽക്കും. വാടകയ്ക്കും നിറങ്ങൾ വാങ്ങാനും കൂലി കൊടുക്കാനുമുള്ള പണം മാറ്റിവച്ചാൽ, പിന്നെ ഞങ്ങളുടെ പക്കൽ ഒന്നും ബാക്കിയുണ്ടാകാറില്ല. എന്നാലും എനിക്ക് ഈ ജോലി ഉപേക്ഷിക്കാൻ കഴിയില്ല - എനിക്ക് ആകെ അറിയുന്നത് ഇതാണ്.

ഞങ്ങളെ പഠിപ്പിക്കാൻ ആരുമുണ്ടായിട്ടില്ല. ഞാൻ ഇന്നേവരെ പഠിച്ചിട്ടുള്ളതെല്ലാം മറ്റുള്ളവർ ചെയ്യുന്നത് കണ്ടിട്ടും ഒറ്റയ്ക്ക് പരീക്ഷണങ്ങൾ നടത്തിയും സ്വായത്തമാക്കിയതാണ്.

രണ്ടു രൂപ ബസ് കൂലി കൊടുക്കാൻപോലും നിവൃത്തിയില്ലാതിരുന്ന കാലത്ത് ഞാൻ മൂന്ന് കിലോമീറ്റർ നടന്ന് ജോലിയ്ക്ക് പോയിട്ടുണ്ട്. തുടക്കത്തിൽ ഞാൻ ഒരു ദിവസം ഒരു പാവ മാത്രമാണ് ഉണ്ടാക്കിയിരുന്നത്. ഇന്ന് എനിക്ക് ഒരു മണിക്കൂറിൽ ഒരു പാവ ഉണ്ടാക്കാനാകും. കയ്യിൽ ഒറ്റപ്പൈസയില്ലാതെ ജോലിയ്ക്ക് നടന്നുപോയിരുന്നിടത്ത് നിന്ന് ഒരുപാട് മുന്നേറി. ഇന്ന് ഞാൻ സ്വന്തം കാലിൽ നിൽക്കാനുള്ള പ്രാപ്തി നേടിയിരിക്കുന്നു.

കച്ചവടം കുറവാണെങ്കിലും ഞങ്ങളുടെ ജീവിതം ഇപ്പോൾ മെച്ചപ്പെട്ട നിലയിലാണ്. പാവകളുടെ വില വർദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും കച്ചവടക്കാർ ഇപ്പോഴും വിലപേശാറുണ്ട്. ഒരു ദിവസം നല്ല കച്ചവടമുണ്ടായാൽ, അന്ന് സുഭിക്ഷമായി ഭക്ഷണം കഴിക്കാം. ഇല്ലെങ്കിൽ, അടുത്ത ദിവസം എങ്ങനെ കളിമണ്ണ് വാങ്ങുമെന്നും അല്ലെങ്കിൽ വൈദ്യുതി ബില്ല് എങ്ങനെ അടയ്ക്കുമെന്നുമൊക്കെ ഓർത്ത് ആശങ്കപ്പെട്ടിട്ടാണ് ഞാൻ രാത്രി തള്ളിനീക്കുന്നത്. എന്നാലും എന്റെ മകനെ ഓർക്കുമ്പോൾ മുന്നോട്ട് പോകാനുള്ള ഊർജ്ജം ലഭിക്കും.

എന്തിനാണ് ഞാൻ കല്യാണം കഴിച്ചത്? എന്തിനാണ് എനിക്ക് ഒരു മകൻ ഉണ്ടായത് - ഇടയ്ക്ക് ഞാൻ സ്വയം ചോദിക്കാറുണ്ട്. എന്തുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ കൂടുതൽ മെച്ചപ്പെട്ട ഒരു സ്കൂളിൽ പഠിപ്പിക്കാതിരുന്നതെന്ന് അവൻ ചോദിക്കുമ്പോൾ എനിക്ക് വിഷമം തോന്നും. എന്നാലും ഈ ജോലി ഉള്ളതുകൊണ്ട് ഞങ്ങൾ കഴിഞ്ഞുപോകുന്നു.

കഴിഞ്ഞ 17 വർഷമായി ഞാൻ ഈ മേഖലയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. കളിമണ്ണ് സംഭരിക്കുന്നതുതൊട്ട് അത് അച്ചിലിട്ട് വാർക്കുന്നതുവരെയുള്ള നിർമ്മാണത്തിന്റെ എല്ലാ ഘട്ടവും എനിക്ക് സുപരിചിതമാണ്. "ഒരു സ്ത്രീയായിട്ടും നീ ഇത്രയും വിജയിച്ചല്ലോ" എന്ന് ആളുകൾ പറയുന്നത് കേൾക്കുമ്പോൾ എനിക്ക് അഭിമാനം തോന്നും. ദീർഘദൂരം താണ്ടിയാണ് ഞാൻ ഇന്നത്തെ നിലയിൽ എത്തിച്ചേർന്നത്. കച്ചവടത്തിൽ അനിശ്ചിതത്വമുണ്ടെങ്കിലും ഈ ജോലിയ്ക്ക് ഒരു അന്തസ്സുണ്ട്.

കെ ഗുണശേഖരന്റെ കഥ

ഞാൻ ഈ മേഖലയിൽ പ്രവർത്തിക്കാൻ തുടങ്ങിയിട്ട് 25 വർഷത്തിലേറെയായി. കോവിഡിന് മുൻപുവരെ കച്ചവടം നല്ല രീതിയിൽ മുന്നോട്ട് പോയിരുന്നു – അതിനുശേഷം എല്ലാം നിലച്ചു. ഒരുകാലത്ത് എട്ടു ജോലിക്കാരെവെച്ച് ഞാൻ ഒരു കമ്പനി നടത്തിയിരുന്നു; ഇപ്പോൾ ഞാൻ ഒറ്റയ്ക്കാണ് ജോലി ചെയ്യുന്നത്.

അസംസ്കൃതവസ്തുക്കളുടെ വില കൂടുതലും ലാഭം തീരെ കുറവുമാണ്. 300 പാവകൾ ഉണ്ടാക്കാൻ എനിക്ക് ഏകദേശം 9,000 രൂപ ചിലവ് വരുമ്പോൾ, എല്ലാം നല്ല രീതിയ്ക്ക് നടന്നാൽപ്പോലും എനിക്ക് കഷ്ടി 1,000-1,500 രൂപയാണ് ലാഭം കിട്ടുന്നത്. കളിമണ്ണിലോ നിറത്തിലോ കലർപ്പുണ്ടായാൽ, ഇറക്കിയ പണം മുഴുവൻ നഷ്ടമാകും.

വിപണിയിലും സാരമായ മാറ്റം സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട് - ഇന്നിപ്പോൾ ആരുംതന്നെ അലങ്കാരപ്പാവകൾ വാങ്ങിക്കുന്നില്ല. വീടിന്റെ ചുവരുകളിൽ എൽ.ഇ.ഡി ടിവികൾ സ്ഥാനം പിടിക്കുകയും ഷോക്കേസുകൾ അപ്രത്യക്ഷമായി തുടങ്ങുകയും ചെയ്തതോടെ, പാവകൾ പഴയ ഫാഷനായി.

ഈയിടെയാണ് എനിക്ക് എന്റെ ഭാര്യയെ നഷ്ടപ്പെട്ടത് - ഈ ജോലിയിൽനിന്നുള്ള പൊടി മൂലം ശ്വാസകോശത്തിന് അണുബാധ ഉണ്ടായിട്ടാണ് അവർ മരിച്ചതെന്നാണ് ഡോക്ടർമാർ പറഞ്ഞത്. എനിക്ക് രണ്ട് ആൺമക്കളാണ്‌. അവരെ സ്വകാര്യ സ്‌കൂളിൽ അയച്ച് പഠിപ്പിക്കാനുള്ള വരുമാനം ഇന്ന് എനിക്കില്ല. കച്ചവടവും കുടുംബവും മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകാൻ പാടുപെടുകയാണ് ഞാൻ.

പൊടിമൂലമുള്ള അലർജിയും ശ്വാസകോശരോഗങ്ങളും ഞങ്ങൾക്കിടയിൽ സാധാരണമാണ്. സർക്കാർ ഒരു കാലത്ത് അകൽ വിളക്കുകളുടെ നിർമ്മാണം പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചിരുന്നതുപോലെ കളിമൺ പാവകളുടെ നിർമ്മാണം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുകയാണെങ്കിൽ - അവർ ആളുകളോട് "വിരുദാചലത്ത് നിർമ്മിച്ച കളിമൺ പാവകൾ വാങ്ങിക്കൂ" എന്ന് പറയുകയാണെങ്കിൽ ഒരുപക്ഷെ ഞങ്ങളുടെ സ്ഥിതി മെച്ചപ്പെട്ടേക്കാം.

സർക്കാരിന്റെ പദ്ധതികൾക്കും ബാങ്ക് വായ്പയ്ക്കുമെല്ലാം ഞങ്ങൾ അപേക്ഷിച്ചെങ്കിലും വസ്തുവോ ജാമ്യമോ ഇല്ലാതെ ആരും ഞങ്ങളെ സഹായിക്കുന്നില്ല. ഈ കരവിരുതിന്റെ അവശേഷിക്കുന്ന സമ്പ്രദായങ്ങൾ മുറുകെപ്പിടിച്ചുകൊണ്ട്, ഞങ്ങൾ കൈകൾ മാത്രം ഉപയോഗിച്ച് ജോലി തുടരുന്നു.

ഈ സ്ത്രീകൾക്കും പുരുഷന്മാർക്കും കളിമണ്ണ് എന്നത് കരവിരുത് മാത്രമല്ല; അത് അതിജീവനമാണ്, ഓർമ്മയാണ്, ചെറുത്തുനിൽപ്പാണ്. ഈ ജോലിയിൽനിന്ന് പഴയതുപോലെ സ്ഥിരവരുമാനമോ അർഹിക്കുന്ന അംഗീകാരമോ ലഭിക്കുന്നില്ലെങ്കിൽപ്പോലും, കളിമൺ ഉത്പന്ന നിർമ്മാതാക്കൾ ഈ മേഖലയിൽത്തന്നെ പിടിച്ചുനിൽക്കുകയാണ്. നിർമ്മാണ വ്യവസായം കൂടുതൽ യന്ത്രവത്കൃതമാകുകയും വിപണിയിൽ നിരന്തരം മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്യുമ്പോഴും, ഈ കൈകൾ സ്ഥായിയായ ചിലത് മെനഞ്ഞുകൊണ്ടേയിരിക്കുന്നു: ജോലിയുടെ അന്തസ്സും മണ്ണിൽ വിരിയുന്ന കലയുടെ അതിരറ്റ സൗന്ദര്യവും.

ഈ ലേഖനം ആദ്യം തമിഴിലാണ് തയ്യാറാക്കിയത്.

പരിഭാഷ: പ്രതിഭ ആര്‍. കെ.