ਮਾਇਆ ਥਾਮੀ ਆਪਣੀ ਪਿੱਠ ’ਤੇ 30 ਕਿਲੋ ਦਾ ਗੈਸ ਸਿਲੰਡਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਤਿੰਨ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪੈਦਲ ਚੱਲੀ ਅਤੇ 200 ਪੌੜੀਆਂ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਦਿਨ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਗਾਹਕ ਕੋਲ ਸਿਲੰਡਰ ਪਹੁੰਚਾਇਆ।
ਸਾਹ ਲੈਂਦਿਆਂ 32 ਸਾਲਾ ਮਾਇਆ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਹੁਣ ਮੈਂ ਉਸ ਪਾਸੇ ਵਾਲੇ ਪਹਾੜ ’ਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਿਲੰਡਰ ਪਹੁੰਚਾਉਣਾ ਹੈ,” ਕਾਫ਼ੀ ਦੂਰ ਇੱਕ ਜਗ੍ਹਾ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ। ਆਪਣੀ ਮਿਹਨਤ ਦੇ 80 ਰੁਪਏ ਵਸੂਲ ਕਰਦਿਆਂ ਹੀ ਉਹ ਦੂਜਾ ਸਿਲੰਡਰ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ ਚੱਲ ਪਈ। ਅਗਲੇ ਛੇ ਘੰਟੇ ਉਹ LPG ਸਿਲੰਡਰ ਚੁੱਕੀਂ ਪੈਦਲ ਚਲਦੀ ਰਹੇਗੀ।
“ਜੇ ਭਾਰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਲੋਕ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਲੋਕ ਅਕਸਰ ਭਾਅ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪੈਂਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਅਸੀਂ ਪੁਰਸ਼ ਨਹੀਂ,” ਮਾਇਆ ਨੇ ਕਿਹਾ। ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਇੱਕ ਚੱਕਰ ਦੇ 80 ਰੁਪਏ ਕਮਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜਦ ਕਿ ਉਸੇ ਦੂਰੀ ਦੇ ਇੱਕ ਪੁਰਸ਼ 100 ਰੁਪਏ ਕਮਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦਾ ਚਹਿਲ-ਪਹਿਲ ਵਾਲਾ ਸ਼ਹਿਰ, ਦਾਰਜੀਲਿੰਗ ਪੂਰਬੀ ਹਿਮਾਲਿਆ ਵਿੱਚ 2,042 ਮੀਟਰ ਦੀ ਉਚਾਈ ’ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰ ਕਰਕੇ ਸੜਕੀ ਆਵਾਜਾਈ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਲੋਕ ਸਬਜ਼ੀਆਂ, ਪਾਣੀ, ਸਿਲੰਡਰ ਵਰਗੀਆਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਵਰਤੋਂ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਛੋਟੇ-ਮੋਟੇ ਫਰਨੀਚਰ ਨੂੰ ਘਰ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਵੀ ਕੁਲੀਆਂ ’ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਵਾਹਨ ਅਜਿਹੀ ਤਿੱਖੀ ਚੜ੍ਹਾਈ ਨਹੀਂ ਚੜ੍ਹ ਸਕਦੇ, ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਕੋਲ ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਆਪਣੇ ਆਪ ਸਮਾਨ ਚੁੱਕਣ ਜਾਂ ਗੈਸ ਏਜੰਸੀ ਜਾਂ ਦੁਕਾਨ ਵੱਲੋਂ...ਆਪਣੇ ਕੁਲੀ ਜ਼ਰੀਏ ਭੇਜਣ...ਤੋਂ ਬਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਈ ਚਾਰਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
