ਝਾੜਗ੍ਰਾਮ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸ਼ਿੰਗਧੁਈ ਪਿੰਡ ਦੇ ਵਾਸੀ ਰਬਿੰਦਰ ਭੁਈਆ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ,''ਸ਼ਰਾਬ ਪੀ ਕੇ ਤੁਸੀਂ ਭੁੱਖ ਦੇ ਨਾਲ਼ ਨਾਲ਼ ਹੋਰ ਕਈ ਮਸਲਿਆਂ ਤੋਂ ਨਿਜਾਤ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹੋ।''
50 ਸਾਲਾ ਭੁਈਆ ਸਾਬਰ ਆਦਿਵਾਸੀ (ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਖੇ ਸਵਾਰ ਵਜੋਂ ਸੂਚੀਬੱਧ) ਹਨ। ਮੁੰਡਾ ਕਬੀਲੇ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸਾਬਰ ਆਦਿਵਾਸੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਓੜਾ, ਸ਼ੋਰਾ, ਸ਼ਾਬੋਰ, ਸ਼ੂਰੀਸ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ਼ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲੋਥਾ ਸ਼ਾਵਰ ਪੱਛਮੀ ਮੇਦਿਨੀਪੁਰ (ਅਣਵੰਡੇ) ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਹਨ ਅਤੇ ਖਾੜੀਆ ਸਾਵਰ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੁਰੂਲੀਆ, ਬਾਂਕੁਰਾ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਮੇਦਿਨੀਪੁਰ (ਅਣਵੰਡੇ) ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਮਹਾਸ਼ਵੇਤਾਦੇਵੀ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਦਿ ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਦਿ ਹੰਟਰ (ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1994 ਵਿੱਚ ਬੰਗਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਬਯਾਧਖੰਡਾ ਨਾਮ ਤੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ), ਭਾਈਚਾਰੇ ਅੰਦਰ ਬੇਹੱਦ ਕੰਗਾਲੀ ਤੇ ਹਾਸ਼ੀਏ 'ਤੇ ਧੱਕੇ ਜਾਣ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਸਾਹਮਣੇ ਲਿਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਦਹਾਕਿਆਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਬਹੁਤਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਬਦਲਿਆ ਤੇ 2020 ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਲਿਵਿੰਗ ਵਰਲਡ ਆਫ ਦਿ ਆਦਿਵਾਸੀ ਆਫ਼ ਵੈਸਟ ਬੰਗਾਲ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ,''ਸਰਵੇਖਣ ਕੀਤੇ ਗਏ 67 ਫ਼ੀਸਦ ਪਿੰਡ ਦੀ ਭੁੱਖਮਰੀ ਹੇਠ ਹੋਣ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।''
18 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਖੀਰ ਤੋਂ 1952 ਤੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨੂੰ 'ਅਪਰਾਧਿਕ ਕਬੀਲੇ' ਦਾ ਲੇਬਲ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡਿਨੋਟੀਫਾਈ (ਅਪਰਾਧਕ ਗਰਦਾਨਣਾ) ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਜਿਹੇ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਫਲ, ਪੱਤੇ ਅਤੇ ਜੜ੍ਹਾਂ ਇਕੱਤਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਾਹਰ ਹਨ। ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖੇਤੀ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਮੀਨ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਪਰ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਜ਼ਮੀਨ ਪੱਥਰੀ ਅਤੇ ਬੰਜਰ ਸੀ, ਸੋ ਅਖ਼ੀਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਡਿਨੋਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਤਾਂ ਰੱਦ ਹੋ ਗਈ ਪਰ ਕਲੰਕ ਅੱਜ ਵੀ ਬਰਕਰਾਰ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਈਚਾਰਾ ਸਥਾਨਕ ਪੁਲਿਸ ਅਤੇ ਜੰਗਲਾਤ ਸੇਵਾ ਦੇ ਰਹਿਮੋਕਰਮ 'ਤੇ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਰ ਗਤੀਵਿਧੀ 'ਤੇ ਰੋਕ ਲਾਈ ਹੋਈ ਹੈ।
ਪੱਛਮੀ ਮੇਦਿਨੀਪੁਰ ਤੇ ਝਾੜਗ੍ਰਾਮ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਬਰ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਅੰਦਰ ਭੁੱਖ ਵਿਆਪਤ ਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਕਮਾਈ ਦੇ ਮੌਕੇ ਹੀ ਨਾ-ਮਾਤਰ ਹਨ। ਭੁਈਆ ਵਾਂਗਰ ਕਈ ਲੋਕ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀ ਕੇ ਭੁੱਖ ਨੂੰ ਭੁੱਲਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ,''ਅਸੀਂ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀਂ ਪਾਂਤਾ ਭਾਤ (ਖਮੀਰੇ ਚੌਲ਼) ਖਾਂਦੇ ਹਾਂ। ਸਾਡੀ ਜਿਊਣ ਦੀ ਖ਼ੁਰਾਕ ਬੱਸ ਇਹੀ ਚੌਲ਼ ਹਨ,'' ਬੰਕਿਮ ਮੁਲਿਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਤਪੋਬਨ ਪਿੰਡ ਦੇ ਇਹ 55 ਸਾਲਾ ਵਾਸੀ ਮੁਲਿਕ ਜਨਤਕ ਵੰਡ ਪ੍ਰਣਾਲੀ (ਪੀਡੀਐੱਸ) ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਜਿਹਦੀ ਬਦੌਲਤ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਹਰੇਕ ਮੈਂਬਰ ਨੂੰ ਮਹੀਨੇ ਦੇ 5 ਕਿਲੋ ਮਿਲ਼ਦੇ ਹਨ। ''ਸਾਡੇ ਲਈ ਲੂਣ ਤੇ ਤੇਲ ਐਸ਼ ਦਾ ਸਮਾਨ ਹੈ।'' ਆਪਣੇ ਖ਼ਸਤਾ ਹਾਲਤ ਘਰ ਦੇ ਬਾਹਰ ਬੈਠੇ ਉਹ ਪਾਂਤਾ ਭਾਤ ਖਾ ਰਹੇ ਹਨ।
