ಪೊಲೀಸರ ದಾಳಿಗೆ ಹೆದರದ ಪುಸ್ತಕಗಳು

ಕೇವಲ ಒಂದು ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿ ಪೊಲೀಸರು ಮೂರು ಬಾರಿ ಆ ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ಎತ್ತಂಗಡಿ ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಹಂಚುವ ತನ್ನ ಕಾಯಕವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲೇ ಇಲ್ಲ.

ಜೂನ್‌ 20, 2026. ಕಾಕ್ರೋಚ್‌ ಜನತಾ ಪಾರ್ಟಿ ಎಂಬ ಮೀಮ್‌ ಪೇಜ್‌ ಮೂಲಕ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ ಸೋರಿಕೆ ಮತ್ತು ಅಕ್ರಮಗಳ ವಿರುದ್ಧದ ಯುವಜನರ ಹೋರಾಟವೊಂದು ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಈ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ಹೊಣೆ ಹೊತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವ ಧರ್ಮೇಂದ್ರ ಪ್ರಧಾನ್ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಬೇಕು ಎಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿ ದೆಹಲಿಯ ಜಂತರ್‌ ಮಂತರ್‌ನಲ್ಲಿ ಧರಣಿ ಕೂತರು. ಈ ಧರಣಿಯಲ್ಲಿ ಅಖಿಲ ಭಾರತ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಒಕ್ಕೂಟ (ಎಐಎಸ್‌ಎಫ್) ಪ್ರತಿಭಟನಾ ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ ಒಂದು ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು. ಉದ್ದೇಶ ತುಂಬಾ ಸರಳವಾಗಿತ್ತು.

“ಮುಂದಿನ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ವರೆಗೆ ಜಂತರ್‌ ಮಂತರ್‌ ಈ ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರಿಗೆ ಮನೆ ಇದ್ದಂತೆ. ಇಡೀ ದಿನ ಘೋಷಣೆಗಳನ್ನು ಕೂಗುತ್ತೀರಿ, ಭಾಷಣಗಳನ್ನು ಕೇಳುತ್ತೀರಿ. ಈ ಮಧ್ಯೆ ನಿಮಗೆ ಬೇಕಾದಷ್ಟು ಸಮಯ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪುಸ್ತಕಗಳಿಗಿಂತ ಉತ್ತಮ ಸಂಗಾತಿ ಬೇರೊಂದಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಸಾಹಿತ್ಯ ಓದಿ ತಮ್ಮ ಸಾಮಾಜಿಕ ಹಾಗೂ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂಬುದೇ ನಮ್ಮ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು,” ಎಂದು ಎಐಎಸ್‌ಎಫ್‌ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವಿರಾಜ್ ದೇವಾಂಗ್ ಹೇಳಿದರು.

ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಒಂದು ಮರದ ಮೇಜನ್ನು ತಂದು ಅದರ ಮೇಲೆ ‘ಪ್ರಧಾನ್ ಮಸ್ಟ್ ಫಾಲ್’ ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದ ಕೆಂಪು ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಹಾಸಿದರು. “ಮೊದಲ ದಿನ ನಮ್ಮ ಬಳಿ ಛತ್ರಪತಿ ಶಿವಾಜಿ ಮಹಾರಾಜ, ಭಗತ್ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಬಾಬಾಸಾಹೇಬ್ ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಕುರಿತಾದ ಪುಸ್ತಕಗಳಿದ್ದವು,” ಎಂದು ಪ್ರತಿದಿನ ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ 20 ವರ್ಷ ಪ್ರಾಯದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಮೋಹಿತ್ ಹೇಳಿದರು. “ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಸಾಹಿತ್ಯವಿಲ್ಲದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯೆಂದರೆ ಒಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಾಂತವಿಲ್ಲದ ನಾಯಕನಿದ್ದಂತೆ. ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರಿಗೆ ಹೇಗೆ ಪ್ರತಿರೋಧ ತೋರಿಸಬೇಕು, ಹೇಗೆ ಬಂಡಾಯ ಏಳಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಕಲಿಸುತ್ತದೆ,” ಎಂದರು ಅವರು.

ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಆ ಗ್ರಂಥಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರೇಮ್‌ಚಂದ್ ಅವರ ಕೃತಿಗಳು, ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಹಾಗೂ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳ ಆತ್ಮಕಥೆಗಳೂ ಇದ್ದವು. “ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮನೋಭಾವ ಕಮ್ಮಿಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಅದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧ ಪಟ್ಟ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಇಡಲು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದೆವು,” ಎಂದು ಮೋಹಿತ್ ಹೇಳಿದರು.

ಯಾವಾಗ ಎಐಎಸ್‌ಎಫ್‌ನವರು ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ತೆರೆದರೋ, ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ದೆಹಲಿ ಪೊಲೀಸರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡು ಇದಕ್ಕೆ ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು, ಇದು ಕಾನೂನು ಬಾಹಿರ ಕೆಲಸ ಎಂದರು. “ಈ ಲೈಬ್ರೆರಿಯನ್ನು ಯಾರು ಕೂಡ ಬಳಸಬಹುದು ಎಂದು ಹೇಳಿದೆವು. ನಮಗೆ ಹಣ ಮಾಡುವ ಉದ್ದೇಶ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆವು. ಸ್ವಲ್ಪ ವಾದ-ವಿವಾದ ಆಯ್ತು, ಆಮೇಲೆ ಪೊಲೀಸರು ವಾಪಾಸ್‌ ಹೋದರು,” ಎಂದರು ಮೋಹಿತ್.

ಗ್ರಂಥಾಲಯದ ಮೇಲೆ ಪೊಲೀಸರು ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿದ್ದು ಅದೇ ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಯೇನಲ್ಲ.

ಹತ್ತು ಹನ್ನೆರಡು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಪ್ರತಿಭಟನಾ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಬಂದ ಹಿತೈಷಿಗಳು ಅನೇಕ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಪುಸ್ತಕಗಳ ರಾಶಿ ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡದಾಗುತ್ತಲೇ ಹೋಯಿತು. ನೋಂದಣಿ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಹೊಸ ದಾಖಲಾತಿಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಲೇ ಹೋಯಿತು. ಜುಲೈ 2 ರಂದು ಪೊಲೀಸರು ಮತ್ತೆ ಬಂದರು. “ಇದರಿಂದ ಕಾಲ್ತುಳಿತ ಉಂಟಾಗಬಹುದು, ಜನರಿಂದ ಇದಕ್ಕೆ ಆಕ್ಷೇಪ ಇದೆ ಎಂದೆಲ್ಲಾ ಹೇಳಿದರು. ಆದರೆ ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರು ಗುಂಪು ಸೇರಿ, ಹಾಗೇನೂ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ ನೀಡಿದರು” ಎಂದು ವಿರಾಜ್ ದೇವಾಂಗ್ ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡರು.

ಮೋಹಿತ್‌ ಅವರಂತೆ ತಮ್ಮ ಉಪನಾಮವನ್ನು ಬಳಸದ 20 ವರ್ಷ ಪ್ರಾಯದ ವಿಶಾಲ್ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. “ಪೊಲೀಸರಿಗೆ ಇದರಿಂದ ಸಮಸ್ಯೆ ಇರಬಹುದು. ಆದರೆ ಈ ಲೈಬ್ರೆರಿ ಇರುವುದೇ ಜನರಿಗಾಗಿ. ಹಾಗಾಗಿ ಅದನ್ನು ಅಲ್ಲಿಂದ ತೆರವುಗೊಳಿಸಲು ನಾವು ಒಪ್ಪಲಿಲ್ಲ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ಆದರೆ ಈ ಬಾರಿ ವಾಗ್ವಾದ ನಡೆದ ಬಳಿಕ ದೆಹಲಿ ಪೊಲೀಸರು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಸರಿಯಲಿಲ್ಲ. “ನೀನೇನು ದೊಡ್ಡ ಲೀಡರ್‌ ಆಗಬೇಕೆಂದಿದ್ದೀಯ?” ಎಂದು ಪೊಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು ವಿಶಾಲ್‌ ಅವರನ್ನು ತಾತ್ಸಾರದಿಂದ ಕೇಳಿ ವಶಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು. ಇದನ್ನೆಲ್ಲಾ ಮೊಬೈಲ್‌ನಲ್ಲಿ ವೀಡಿಯೋ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ವಿಶಾಲ್‌ ಅವರ ಸಹಚರನ ಕಾಲರ್ ಹಿಡಿದು ಎಳೆದುಕೊಂಡು ಹೋದರು.

“ಪೊಲೀಸರು ಭಗತ್ ಸಿಂಗ್, ಶಿವಾಜಿ ಮಹಾರಾಜ್ ಮತ್ತು ಬಾಬಾಸಾಹೇಬ್ ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರ ಪುಸ್ತಕಗಳಿಗೆ ಅವಮಾನ ಮಾಡಿದರು. ನಮ್ಮ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾಯಕರಿಗೆ ಅವಮಾನ ಮಾಡಿದಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ಕ್ಷಮೆ ಕೇಳಬೇಕು,” ಎಂದು ದೇವಾಂಗ್ ಆಗ್ರಹಿಸಿದರು.

ಆ ಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಂದುತ್ವವಾದಿಗಳಿಂದ ಹತ್ಯೆಗೀಡಾದ ಗೋವಿಂದ್ ಪನ್ಸಾರೆಯವರು ಬರೆದ ಶಿವಾಜಿ ಮಹಾರಾಜರ ಕುರಿತಾದ ಮರಾಠಿ ಪುಸ್ತಕದ ಹಿಂದಿ ಅನುವಾದವಾದ ‘ಶಿವಾಜಿ ಕೌನ್ ಥೇ’, ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಭಗತ್ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವಯಂಸೇವಕ ಸಂಘ ನಡುವಿನ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವ ‘ಭಗತ್ ಸಿಂಗ್ ವರ್ಸಸ್ ಆರ್‌ಎಸ್‌ಎಸ್’, ಹಾಗೂ ಬಿಆರ್ ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರ ಸಮಗ್ರ ಕೃತಿಗಳ ಸಂಪುಟಗಳೂ ಇದ್ದವು.

“ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯ ಇಂತಹ ಒಂದು ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಓದಿದರೆ, ಅವನು ಅದನ್ನು ಹತ್ತು ಮಂದಿಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ನಮ್ಮದು. ಹೀಗೆ ಹಂತಹಂತವಾಗಿ ಬದಲಾವಣೆ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ,” ಎಂದು ಮೋಹಿತ್‌ ಹೇಳಿದರು.

ಪೊಲೀಸರು ತಮ್ಮನ್ನು ವಶಕ್ಕೆ ಪಡೆದು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂದಿಸಿ ಹಲ್ಲೆ ಮಾಡಿದರು, ಅಲ್ಲದೇ ಕೋರ್ಟು ಕಚೇರಿ ಎಂದು ಅಲೆದಾಡುವಂತೆ ಮಾಡುವುದಾಗಿ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕಿದರು ಎಂದು ವಿಶಾಲ್‌ ಮತ್ತು ಬಿಟ್ಟು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡರು. ಎಐಎಸ್‌ಎಫ್‌ನ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಪೊಲೀಸ್‌ ಠಾಣೆಗೆ ಬಂದು ಈ ಬಂಧನದ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಡೆಸಿದ ನಂತರ ಇಬ್ಬರನ್ನೂ ಬಿಟ್ಟು ಕಳುಹಿಸಿದರು.

“ಪೊಲೀಸರ ಭಯ ನಂಗೆ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಅಪ್ಪ ಅಮ್ಮನಿಗೆ ಎಲ್ಲಿ ಈ ವಿಷಯ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತದೋ ಎಂಬ ಭಯ ಇತ್ತು.”

ವಿಶಾಲ್ ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಊರಿನವರು. ಅವರ ಅಪ್ಪ ಒಬ್ಬ ರೈತ, ತಾಯಿ ಗೃಹಿಣಿ. ತಮ್ಮ ಮಗ ಒಬ್ಬ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಹೋರಾಟಗಾರ ಎಂಬ ಸಂಗತಿ ಅವರಿಬ್ಬರಿಗೂ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. “ಅವರಿಗೆ ಇದೆಲ್ಲಾ ಗೊತ್ತಾದರೆ ನನ್ನನ್ನು ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಇರಲು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ,” ಎಂದು ವಿಶಾಲ್ ಹೇಳಿದರು.

ಇಷ್ಟೆಲ್ಲಾ ಆದರೂ, ಪ್ರತಿಭಟನಾ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಬಂದ ತಕ್ಷಣ ವಿಶಾಲ್ ಮೊದಲು ಮಾಡಿದ ಕೆಲಸವೆಂದರೆ ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಆರಂಭಿಸಿದ್ದು. ಭಾರತೀಯ ಕಮ್ಯೂನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಸಂಘಟನೆಯಾದ ಎಐಎಸ್‌ಎಫ್ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಗ್ರಂಥಾಲಯ ಮತ್ತೆ ತಲೆಯೆತ್ತುವಂತೆ ಮಾಡಿತು. ಆ ನಂತರ, ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ರಂಥಾಲಯದ ನೋಂದಣಿ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ 1,500 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಎಂಟ್ರಿಗಳು ದಾಖಲಾದವು.

ಜುಲೈ 20 ರಂದು ಕಾಕ್ರೋಚ್ ಜನತಾ ಪಾರ್ಟಿ, ಆಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ಸ್ಟೂಡೆಂಟ್ಸ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ (ಎಐಎಸ್‌ಎ) ಮತ್ತು ಎಐಎಸ್‌ಎಫ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಸಂಘಟನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಸತ್ತಿನ ಕಡೆಗೆ ಶಾಂತಿಯುತ ಮೆರವಣಿಗೆ ನಡೆಸಲು ಕರೆ ನೀಡಿತು.

ಇದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು ಲಡಾಖ್‌ನ ಪರಿಸರ ಹೋರಾಟಗಾರ ಸೋನಂ ವಾಂಗ್‌ಚುಕ್ ಹಾಗೂ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಹೋರಾಟಗಾರರಾದ ನೇಹಾ ಬೋರಾ, ಮನೀಶ್ ಕುಮಾರ್ ಮತ್ತು ಆಮೀನ್ ಅಮಿತೋಜ್ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ನೇಮಕಾತಿಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತರದಾಯಿತ್ವ ಹಾಗೂ ಪಾರದರ್ಶಕತೆಯ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಜಂತರ್‌ ಮಂತರ್‌ನಲ್ಲಿ 25 ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಉಪವಾಸ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ ನಡೆಸಿದ್ದರು.

ಸಾವಿರ ಸಾವಿರ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಜನರು, ಅದರಲ್ಲೂ ಬಹುತೇಕ ಯುವಜನರು ಭಾರೀ ಪೊಲೀಸ್ ಬಂದೋಬಸ್ತ್‌ನ ನಡುವೆ ಜಂತರ್ ಮಂತರ್‌ನ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಜಮಾಯಿಸಿದ್ದರು. ದಿನಗಳು ಕಳೆದಂತೆ ಪ್ರತಿಭಟನಾ ಘೋಷಣೆಗಳು ಮರೆಯಾಗಿ ಪೊಲೀಸ್ ಅಶ್ರುವಾಯುವಿನ ಹೊಗೆ ತುಂಬಿತ್ತು, ಶಾಂತಿಯುತ ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರ ಮೇಲೆ ನಡೆದ ಲಾಠಿಚಾರ್ಜ್‌ನ ಸದ್ದು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿತ್ತು. ಹಲವರ ತಲೆಗೆ ಪೆಟ್ಟುಬಿದ್ದು ರಕ್ತ ಹರಿಯುತ್ತಿತ್ತು. ಯುವತಿಯರ ಬಟ್ಟೆಗಳು ಹರಿದುಹೋಗಿದ್ದವು. ಸಣ್ಣ ವಯಸ್ಸಿನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳನ್ನೂ ಪೊಲೀಸರು ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. ಕನಿಷ್ಠ ಮೂರು ಜನರು ಪೆಲೆಟ್ ಗನ್‌ನಿಂದ ಘಾಸಿಗೊಂಡಿದ್ದರು. ಈ ಕುಖ್ಯಾತ ಪೆಲೆಟ್ ಗನ್‌ಗಳೇ ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿ ಅನೇಕರನ್ನು ಅಂಧರನ್ನಾಗಿಸಿದ್ದವು.

ಇವೆಲ್ಲದರ ನಡುವೆ ಪೊಲೀಸರು ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ಅಕ್ಷರಶಃ ಧ್ವಂಸಗೊಳಿಸಿದ್ದರು. “ಪೊಲೀಸರು ಮೇಜು, ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನ ಎಸೆದು ಬಿಸಾಡಿದರು. ಶಾಮಿಯಾನವನ್ನು ಹರಿದು ಹಾಕಿದರು. ನಾವು ಹಾಕಿದ್ದ ಪೋಸ್ಟರ್‌ಗಳನ್ನು, ಬ್ಯಾನರ್‌ಗಳನ್ನು ಕಿತ್ತುಹಾಕಿದರು. ಹಿಂದೆ ಅಲ್ಲೊಂದು ಲೈಬ್ರೆರಿ ಇತ್ತು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಪುರಾವೆಯೇ ಸಿಗದಂತೆ ಮಾಡಿದರು,” ಎಂದು ವಿಶಾಲ್‌ ಹೇಳಿದರು.

ಈ ನೋವು, ಗಾಯ, ಧ್ವಂಸ, ಕ್ರೌರ್ಯದ ನಡುವೆ ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರು ಮತ್ತೆ ಜಂತರ್‌ ಮಂತರ್‌ಗೆ ಬಂದು ಅದೇ ಜಾಗವನ್ನು ತಮ್ಮ ಸುಪರ್ದಿಗೆ ಪಡೆದುಕೊಂಡರು. ಅದೇ ರಾತ್ರಿ ವಿಶಾಲ್‌, ಆ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮೇಜಿನ ಮೇಲೆ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿದರು. ಈ ಬಾರಿ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಕಮ್ಮಿ ಇದ್ದರೂ, ತಮ್ಮ ಪ್ರತಿರೋಧದ ಸ್ಪಷ್ಟ ಸಂದೇಶವನ್ನು ನೀಡಲು ಈ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದರು. “ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರು ಎಷ್ಟು ದಿನ ಇಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತಾರೋ, ಅಷ್ಟು ದಿನ ಈ ಲೈಬ್ರೇರಿ ಇದೇ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆ,” ಎಂದು ಅವರು ಆ ರಾತ್ರಿ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದ್ದರು. ಅವರ ಮಾತು ಕೊನೆಗೂ ನಿಜವಾಯಿತು.

ಇದಾಗಿ ಐದು ದಿನಗಳು ಕಳೆದವು. ಜುಲೈ 25 ರಂದು ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಕಾವೇರುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಪ್ರಧಾನ್‌ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದರು. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಹೋರಾಟಗಾರರು ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರು ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ಗೆಲುವೆಂದು ಸಂಭ್ರಮಿಸಿದರು. ಇದಾದ ಬಳಿಕ ಎಐಎಸ್‌ಎಫ್ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಮೌನವಾಗಿ ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸಿ, ಉಳಿದಿದ್ದ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರಿಗೆ ಹಂಚಿದರು.

“ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಕಂಡರೆ ಯಾಕೆ ಹೆದರಬೇಕು? ರಣಹೇಡಿಗಳು ಮಾತ್ರ ಪುಸ್ತಕಗಳಿಗೆ ಹೆದರುತ್ತಾರೆ,” ಎಂದರು ದೇವಾಂಗ್.