బిహూ పాటలు: 'మా రక్తనాళాలలో ప్రవహించే నదులు’

అప్పుడప్పుడూ వినిపించే పిట్టల కూజితాలు తప్ప అక్కడ వినిపించే ఏకైక నేపథ్య సంగీతం, నీరు నిండిన పొలాల్లో నీటిని తోసుకుంటూ స్త్రీలు వరి నాట్లు వేస్తున్న శబ్దం మాత్రమే. ఆపైన, ఉన్నట్టుండి ఐదుగురు స్త్రీలు బిహూ పాటను ఎత్తుకుంటారు.

అది జూలై నెల, అస్సామీ క్యాలెండర్‌లో అయితే ఆహార్ నెల. వరి నాట్లు వేసే మొదటి రోజైన దీనిని నోభుయి అని పిలుస్తారు. ఇది అక్షరాలా కొత్త వరి నారు నాటే రోజు. తితాబొర్‌లోని సొలొగురి గాఁవ్‌లో ఉండే హిరా శైకియా పొలంలో ఇప్పటికీ సూర్యుడు చర్మాన్ని చురుక్కుమనిపిస్తున్నాడు, గాలి తేమగా ఉంది, చేతినిండా వెన్నువిరిగేటంత పని. 52 ఏళ్ళ హిరా శైకియా నలుగురు స్నేహితులు ఈ పంటకాలంలోని మొదటి రోజున ఆమెకు సహాయం చేయడానికి వచ్చారు. 50 ఏళ్ళ గుణితా శైకియా ఆ గ్రామంలో పనిచేసే ఒక ఆశా. 55 ఏళ్ళ అరుణ బోరా బడి పిల్లలకు మధ్యాహ్న భోజనం తయారుచేసే వంటమనిషి. 35 ఏళ్ళ బృష్టిపర్ణ సోనోవాల్, ఒకప్పుడు పంచాయతీ సభ్యురాలు. గృహిణి అయిన 35 ఏళ్ళ నోమీ శైకియా, ఒక రైతు కూడా. అందరు మహిళలూ తమ కుటుంబభారాన్ని మోయటానికి సహాయపడే కొద్దిపాటి సొంత భూమిలో వరిని పండిస్తారు. ఇలాంటి మళ్ళీ ఏదో ఒక రోజున, హిరా వారిలో ఎవరో ఒకరికి సహాయం చేస్తారు.

ఒక్క బీఘా (అస్సామ్‌లో 0.33 ఎకరానికి సమానం) భూమిలో వరి నాట్లు వేయడానికి ఈ ఐదుగురు మహిళలకు ఐదు నుంచి ఆరు గంటలు పడుతుంది. వాళ్ళు పొద్దుపొడిచినప్పటి నుంచీ పొలంలో పనిచేస్తున్నారు. అప్పుడే మధ్యాహ్నమయింది, ఇంతలోనే వారు పాడటం మొదలుపెట్టారు - ఒక బిహూ గీతం. పాటకు నాయకత్వం వహించిన గుణిత ఒకదాని వెంట మరొకటిగా కొన్ని సంప్రదాయ బిహూ నామ్‌లను ఎత్తుకున్నారు. మిగిలిన మహిళలు కూడా ఒక సహజమైన బృందగానంగా ఆమెతో కలిశారు. ఏక రీతిగా వారు కొట్టే చప్పట్లు ఈ మధ్యాహ్న సమయాన ఆ పాటకు లయనూ శక్తినీ జోడిస్తున్నాయి.

గుణిత, ఆమె స్నేహితులు పాడే బిహూ పాటలు ఏప్రిల్, మే నెలల్లో జరుపుకునే రొంగాలీ లేదా బొహాగ్ బిహూతో ముడిపడి ఉన్నాయి. అస్సామీ కొత్త సంవత్సరం మొదటి రోజైన ఈ వసంతోత్సవం దున్నడం, నాటడం వంటి పంటకాలపు కొత్త చక్రం ప్రారంభాన్ని కూడా సూచిస్తుంది. ఆ విధంగా అది నృత్యం, పాటలు, వేడుకలు నిండివున్న బిహూ. అంతేకాని ఇప్పటి ఆధునీకరణ పేరుతో వక్రీకరించిన రూపం కాదు. పట్టణ ప్రదేశాలు లేవు, గొప్ప బహిరంగ వేదికలు లేవు, డబ్బులిచ్చి తెప్పించిన ప్రొఫెషనల్ కళాకారులు లేరు, లైట్ షోలు లేవు, ధ్వని పెంచిన సంగీతం లేదు, వాణిజ్య స్పాన్సర్‌షిప్‌లు లేవు. అదంతా సూర్యుడు, రుతువులు, వ్యవసాయ పునరుత్పత్తి, శ్రమల సాధారణ సంబంధం. అచ్చంగా మనం హిరా పొలంలో చూసే విధంగానే.

అస్సామ్‌లో మూడు బిహూ పండుగలు జరుగుతాయి, అలాగే ప్రతి ఒక్క పండుగ వార్షిక వ్యవసాయ చక్రంలోని ఏదో ఒక అంశంతో ముడిపడి ఉంటుంది. బొహాగ్ బిహూ నాట్లు వేయడాన్ని జరుపుకుంటుంది. కరవు సమయంలో జరుపుకునే కాతి బిహూ, మంచి పంట కోసం ప్రార్థిస్తుంది. మాఘ బిహూ సఫలమైన ఉత్పత్తితో ముగిసిన వ్యవసాయ చక్రాన్ని సూచిస్తుంది. ఈ పాటలు పంట, వరద, ప్రేమ, పరితాపం, చారిత్రక వృత్తాంతాలు వంటి మరిన్నింటి గురించి మాట్లాడుతాయి. పొలాలలో పనిచేసే అజ్ఞాత వ్యావసాయిక ప్రజలు సృష్టించిన బిహూ పాటలు వాటికవే ఒక శైలిని కలిగి ఉంటాయి, వాటిని ఏడాది పొడవునా పాడతారు. అవి ప్రజల జీవితం, శ్రమ, ప్రేమ, పరితాపాల భాండాగారాలు. వాటిని వారు సంరక్షిస్తూ, తరువాతి తరానికి అందిస్తున్నారు.

"బిహూ పాటలు మనం నేర్చుకోగలిగేవి కావు," అంటారు గుణిత. "చివరకు బియానమ్ (పెళ్ళి పాటలు) కూడా మాకెవరూ నేర్పలేదు, మేం పెరిగి పెద్దవుతోన్న క్రమంలో వాటిని నేర్చుకున్నాం. బొరొగీత్ వంటి శాస్త్రీయ పద్ధతిని ఎవరి దగ్గరైనా నేర్చుకోవటం జరుగుతుందేమో గానీ బిహూ పాటలను ఎవరూ నేర్పలేరు. అవి మా జీవితంలో ఒక భాగం. అవి మా రక్తనాళాలలో ప్రవహించే నదులు."

అనువాదం: సుధామయి సత్తెనపల్లి