ಗುಜರಾತಿನ ಸಲಾಯಾ ನಗರದ ಜನರ ಬದುಕನ್ನು ನರಕಗೊಳಿಸಿದ ಯುಎಸ್-ಇರಾನ್‌ ಯುದ್ಧದ ಕ್ಷಿಪಣಿ

"ಅಪ್ಪ ಯಾವಾಗಲೂ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಇಳಿದು ಕೆಲಸ ಮಾಡೋರಿಗೆ ಸಾವಿನ ಭಯ ಇರೋದಿಲ್ಲ ಅಂತಿದ್ರು. ಆದ್ರೆ ಈಗ ಅದು ಸುಳ್ಳು ಅನ್ನಿಸ್ತಿದೆ [ಅಬ್ಬಾ ಝೂಠ್ ಬೋಲ್ತೇ ಥೇ ಕಿ, ಜೇ ದರಿಯಾ ಮಾ ರೇಹ್ತಾ ಹೊಯ್ ಎಮ್ನೆ ಮೌತ್ ನೋ ಡರ್ ನಾ ಹೊಯ್]. ನಾನು 17 ವರ್ಷದವನಿರುವಾಗ ಹಡಗು ನಡೆಸಲೆಂದು ಕಡಲಿಗೆ ಇಳಿಯುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ್ದರು" ಎನ್ನುತ್ತಾ 43 ವರ್ಷದ ನಝೀರ್ ಜುನಾಸ್ ಭಾಯಾ ತಮ್ಮ ಕೈಗಳನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳತೊಡಗಿದರು. ಒಮಾನ್‌ ಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಮುಳುಗಿದ ಎಮ್‌ಎಸ್‌ವಿ ಅಲ್‌ ಫೈಜ್‌ ನೂರ್‌ ಇಸುಲೈಮಾನಿ ಹಡಗನ್ನು ಅದೇ ಕೈಗಳು ಆರು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ನಡೆಸಿದ್ದವು. ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್‌ ಆದೇಶದಂತೆ ತಾನು ಮುನ್ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ಹಡಗಿಗೆ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಬಡಿದ ಕ್ಷಣವನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡು ನಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು.

"ಅಬ್ಬಾ ಝೂಠ್ ಬೋಲ್ತೇ ಥೇ [ಅಪ್ಪ ಸುಳ್ಳು ಹೇಳ್ತಿದ್ರು]" ಎಂದು ಅವರು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹೇಳಿದರು. "ಮೇಂ ತೋ ಲಾಂಚ್ ಮೇ ಪಾನಿ ದೇಖ್ ಕರ್ ಹೈಬತ್ ಖಾ ಗಯಾ ಥಾ [ಲಾಂಚಿನ ಒಳಗೆ ನೀರು ನುಗ್ಗುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ನನಗೆ ಜೀವ ಬಾಯಿಗೆ ಬಂದಿತ್ತು]. ಅಂದು 2026ರ ಮೇ ತಿಂಗಳ 8ನೇ ತಾರೀಖಿನ ನಡುರಾತ್ರಿ 12 ಗಂಟೆ ದಾಟಿತ್ತು. ಕ್ಷಿಪಣಿಯೊಂದು ನಮ್ಮನ್ನು ಸಾಯಿಸಲೆಂದೇ ನಮ್ಮೆಡೆಗೆ ಬಂದಂತಿತ್ತು. ಇರಾನ್‌ ಹಾರ್ಮುಜ್‌ ಸಂಧಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಬಂಧವನ್ನು ಹೇರಿರಲಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಅವರು ಈ ಕ್ಷಿಪಣಿಯನ್ನು ನಮ್ಮತ್ತ ಗುರಿ ಮಾಡಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿಲ್ಲ. ಮೊದಲಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಸದ್ದು ಕೇಳಿತು, ಮತ್ತೆ ಕಣ್ಣುಮುಚ್ಚಿ ತೆರೆಯುವುದರ ಒಳಗೆ ಬೆಂಕಿ ಹೊತ್ತಿಕೊಂಡಿತ್ತು." ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತನ್ನ ಜನರೊಂದಿಗೆ ಕಚ್ಛಿ ಸಿಂಧಿ ಭಾಷೆ ಮಾತನಾಡುವ ನಝೀರ್‌ ಅಂದು ನಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಗುಜರಾತಿ ಬೆರೆತ ಹಿಂದಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.‌ ಒಂದಷ್ಟು ಹೊತ್ತು ಮಾತನಾಡಿದ ಅವರು ಮತ್ತೆ ಮೌನದ ಚಿಪ್ಪಿನೊಳಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡರು. ನಾವು ಗುಜರಾತ್‌ ರಾಜ್ಯದ ದ್ವಾರಕಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಂದರು ನಗರವಾದ ಸಲಾಯದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಅಂತಸ್ತಿನ ಅವರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದೆವು.

"ಆ ಹೊಡೆತಕ್ಕೆ ಇಬ್ಬರು ನಾವಿಕರು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಹಾರಿಬಿದ್ರು" ಎನ್ನುತ್ತಾ ಅವರು ಮಾತು ಮುಂದುವರೆಸಿದರು. "ಅದ್ರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನ ಬಲಗೈ ತುಂಡಾಗಿ ಹೋಗಿತ್ತು. ಅಲ್ತಾಫ್ ತಲಾಬ್ ಕೇರ್ (40) ಸತ್ತೇ ಹೋದ್ರು. ಇನ್ನೊಬ್ಬನಿಗೆ ಟ್ಯಾಂಕಿಗೆ ಮುಖ ಬಡಿದು ಭಯಂಕರ ಗಾಯ ಆಯ್ತು. ಆ ದಿನ ಹಡಗಲ್ಲಿ ನಾವು 18 ಜನ ಇದ್ವಿ. ನೀರು ಒಳಗೆ ನುಗ್ಗೋಕೆ ಶುರುವಾಯ್ತು. ನಮ್ಗೆ ನಮ್ಮ ಲಗೇಜುಗಳು ಸಾಯ್ಲಿ, ಫೋನ್‌ ಕೂಡಾ ತಗೊಳ್ಳೋದಕ್ಕೆ ಆಗ್ಲಿಲ್ಲ. ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಹಾರಿ, ಕಬ್ಬಿಣದ ರಾಡ್‌ ಸುತ್ಗೊಂಡಿದ್ದ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ವಾಟರ್ ಟ್ಯಾಂಕ್ ಒಂದನ್ನ ಗಟ್ಟಿ ಹಿಡ್ಕೊಂಡ್ವಿ, ಮುಂದಿನ ಏಳು ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಮುಳುಗದ ಹಾಗೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಒದ್ದಾಡಿ ಹೋದೆವು. ನನಗೆ ಚಳಿಯಿಂದ ಮೈಯೆಲ್ಲಾ ನಡುಗ್ತಿತ್ತು. ಮಿಸೆಲ್‌ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಬದುಕುಳಿದರೂ, ನಮ್ಮನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಒಮಾನ್‌ ಕೊಲ್ಲಿಯ ತಣ್ಣನೆ ನೀರೇ ಸಾಕಿತ್ತು. ಆ ನೀರು ಅಷ್ಟು ತಣ್ಣಗಿತ್ತು." ನಝೀರ್‌ ತಮ್ಮ ಅರೆಪಾರ್ಶ್ವವಾಯುಪೀಡಿತ ತಂದೆ ಜುನಾಸ್ ಭಾಯಾ ಪಕ್ಕ ಕುಳಿತು ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಅರವತ್ತರ ಆಸುಪಾಸಿನ ವಯಸ್ಸಿನ ಜುನಾಸ್‌ ಭಾಯಾ ಸುಮಾರು 40 ವರ್ಷ ಹಡಗಿನ ಇಂಜಿನ್ ಕ್ಯಾಬಿನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಮಗನ ಹಡಗಿನ ಸಾಹಸದ ಕತೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಕೇಳುತ್ತಾ ಕಣ್ಣೀರಾಗಿ ಕುಳಿತಿದ್ದ ಅಮ್ಮ ಸಾಬೀರಾ ಅವರತ್ತ ನೋಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೆ ನಝೀರ್‌ ನೋಟವನ್ನು ಬೇರೆಡೆ ತಿರುಗಿಸಿದರು.

ದಾಳಿಯ ನಂತರ ಮುಳುಗಿಹೋದ ಮೂರು ವರ್ಷದ ಈ ದೊಡ್ಡ ಮರದ ದೋಣಿ (ಧೌ) 3,000 ಟನ್ ಸಾಗಿಸೋ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿತ್ತು - ಸಲಾಯಾದ ಕುಶಲಕರ್ಮಿಗಳು ಕೈಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಹಡಗುಗಳಲ್ಲಿ ಇದೂ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಇದನ್ನ ಕಟ್ಟಿದವರಲ್ಲಿ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದಿಂದ ವಲಸೆ ಬಂದ ಕೆಲವರು ಮತ್ತು ಜಾಮ್ ಸಲಾಯಾ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸ್ಥಳೀಯರ ದೊಡ್ಡ ಗುಂಪೂ ಇತ್ತು. ಇವರು ಕಚ್ಛೀ ಮುಸ್ಲಿಮರು, ಇವರ ಪೂರ್ವಜರು ಮಾಂಡ್ವಿ ಮತ್ತು ಮುಂದ್ರಾ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ವಲಸೆ ಬಂದು, ಸುಮಾರು 200 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ದ್ವಾರಕಾದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದವರು.

ಈ ಸಮುದಾಯವು ಹೊಟ್ಟೆಪಾಡಿಗೆ ಹಡಗು ಉದ್ಯಮವನ್ನೇ ನೆಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಂಡಸರು ಹಡಗು ಕಟ್ಟುವುದು, ಹಡಗು ನಡೆಸುವುದು ಅಥವಾ ಸರಕುಗಳನ್ನು ಹೇರುವುದು ಮತ್ತು ಇಳಿಸುವ ಕೂಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಈ ಹಡಗುಗಳು ಭಾರತ, ಯುಎಇ, ಒಮಾನ್, ಯೆಮೆನ್, ಇರಾನ್, ಸೋಮಾಲಿಯಾ, ಜಿಬೂಟಿ ಮತ್ತು ಎರಿಟ್ರಿಯಾಗಳ ನಡುವೆ ಸರಕುಗಳನ್ನು ಸಾಗಿಸುತ್ತವೆ. ಉಳಿದವರು ಕಚ್ ಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಘೋಲ್ (ಬ್ಲ್ಯಾಕ್-ಸ್ಪಾಟೆಡ್ ಕ್ರೋಕರ್) ಮತ್ತು ಧೋಲ್ದಾರಾ ಮೀನುಗಳನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಇಳಿಯುತ್ತಾರೆ.

ಸಲಾಯಾದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಸುಮಾರು 200 ವಾಹನ್ ಅಥವಾ ಲಾಂಚ್‌ (ದೊಡ್ಡ ಸರಕು ದೋಣಿಗಳು) ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮೂಲಕ ಸಂಚರಿಸುತ್ತವೆ. ಗಂಡಸರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಮತ್ತು ಮೇ ತಿಂಗಳ ನಡುವೆ ಹಡಗು ಹತ್ತುತ್ತಾರೆ. ಜೂನ್ ಮತ್ತು ಆಗಸ್ಟ್ ನಡುವೆ, ಭಾರತದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಅರೇಬಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ದೋಣಿಗಳ ಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ.

"ನಾನು 13 ತಿಂಗಳ ಒಪ್ಪಂದದಲ್ಲಿದ್ದೆ, ಆದರೆ ಮೇ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲೇ ಹಿಂತಿರುಗಿದೆ" ಎಂದು ನಝೀರ್ ಹೇಳಿದರು. "ಅದು ನನ್ನ ಕೊನೆಯ ಪ್ರಯಾಣವಾಗಿತ್ತು. ತಂಗಿಯರ ಮದುವೆಗೆ ಹಾಗೂ ನಮ್ಮ ಮನೆಯ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲೆಂದು ನಾನು 4.5 ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿದ್ದೆ. ಆದರೆ ಎಲ್ಲವೂ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿಹೋಗಿದೆ. ಈಗ ನನ್ನ ಬಳಿ ನನ್ನ ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್ ಅಥವಾ ಸೀಮ್ಯಾನ್ ಗುರುತಿನ ಚೀಟಿ ಕೂಡ ಇಲ್ಲ." ನಝೀರ್ ತಮ್ಮ ಹಳೆಯ ಕಾರ್ಡನ್ನು ನನಗೆ ತೋರಿಸಿದರು.

ಹಡಗಿನ ಮಾಲಿಕರು ಇವರಿಗೆ ತಿಂಗಳಿಗೆ 5,000 ರೂಪಾಯಿ ಸಂಬಳ ಕೊಡುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಅವರ ನಿಜವಾದ ಸಂಪಾದನೆ ಶಾರ್ಜಾ, ಯೆಮೆನ್ ಮತ್ತು ಸೊಮಾಲಿಯಾಗಳಲ್ಲಿ ಸರಕುಗಳನ್ನು ಹೇರುವುದನ್ನು ಮತ್ತು ಇಳಿಸುವ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದಾಗ. ಈ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ವಿದೇಶಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಅವರಿಗೆ ಪ್ರತಿ ಟನ್‌ಗೆ 10 ದಿರ್ಹಮ್ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ತಿಂಗಳ ಒಟ್ಟು ಸಂಪಾದನೆ ಕೆಲಸದ ಲಭ್ಯತೆ, ಸರಕಿನ ಪ್ರಮಾಣ, ವಿದೇಶಿ ವಿನಿಮಯ ದರ ಮತ್ತು ಆ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಹಡಗಿನಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಜನರೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳ ಕೊರತೆ ಹಾಗೂ ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳಿಲ್ಲದ ಈ ನಗರದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಓದಿಲ್ಲದ ನಝೀರ್‌ ಅವರ ಪಾಲಿಗೆ ಈ ಕೆಲಸ ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿತ್ತು.

"ಎರಡು ತಿಂಗಳಿಂದ ಮನೇಲೇ ಕೂತಿದ್ದೀನಿ. ನನಗೆ ತುಂಬಾ ಹೆದರಿಕೆ ಆಗ್ತಿದೆ. ಹಡಗು ಕಟ್ಟೋ ಆ ಯಾರ್ಡ್ ಹತ್ರ ಸುಳಿಯೋದಕ್ಕೂ ಮನಸ್ಸಿಲ್ಲ. ಕಳೆದ ಎರಡು ಮೂರು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ದೋಣಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡೋದಕ್ಕೆ ಪ್ರಯತ್ನ ಪಟ್ಟೆ, ಆದ್ರೆ ಜೂನ್‌ ತಿಂಗಳಿನಿಂದ ಆಗಸ್ಟ್ ನಡುವೆ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಚಂಡಮಾರುತ ಮತ್ತು ಗುಡುಗು-ಮಿಂಚಿನ ಅಪಾಯ ಜಾಸ್ತಿ ಇರುತ್ತೆ. ಹೀಗಾಗಿ ನಮಗೆ ಅನುಮತಿ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ." ಆದರೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತರೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಆತಂಕವಾಗುತ್ತದೆ. ಅರ್ಧಕ್ಕೆ ನಿಂತಿರುವ ಕೆಲಸಗಳು, ಹಣ ಕಳೆದು ಹೋದ ನೆನಪು, ಅನಿಶ್ಚಿತ ಭವಿಷ್ಯ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಕಂಗೆಡಿಸುತ್ತವೆ.

ಹಡಗಿನ ಮಾಲಿಕ ಹೊಸ ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್‌ ಮಾಡಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದಿದ್ದಾರೆ. ಈಗ ಹೊಸ ಪಾಸ್‌ಪೋರ್ಟ್‌ ಮಾಡಿಸಲು ನಝೀರ್‌ 7,000ದಿಂದ 10,000 ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಜೇಬಿನಿಂದಲೇ ಖರ್ಚು ಮಾಡಬೇಕಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಉಳಿದವರಂತೆ ಇವರಿಗೂ ತಾವು ಅನುಭವಿಸಿದ ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಪರಿಹಾರ ಸಿಕ್ಕಿಲ್ಲ.

ನಾವೂ ನಷ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದೇವೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ದೋಣಿ ಮಾಲಿಕರು. ಕಳೆದ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಯುದ್ಧ ಪೀಡಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಸಲಾಯಾದ ಧೌಗಳಿಗೆ ವಿಮಾ ಕಂಪನಿಗಳು ವಿಮೆ ನೀಡಲು ಮುಂದೆ ಬರುತ್ತಿಲ್ಲ. ಇಂತಹ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿರುವ ಈಗಾಗಲೇ ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸಿರುವ ದೋಣಿಗಳಿಗೂ ವಿಮೆ ಪರಿಹಾರ ನೀಡಲು ಕಂಪನಿಗಳು ಒಪ್ಪುತ್ತಿಲ್ಲ.

"ನನ್ನ ಇಡೀ ದೋಣಿ ಕಳೆದುಕೊಂಡಾಗಲೂ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಯಾವುದೇ ಸಹಾಯ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ. ಇಂಡಿಯನ್‌ ಇನ್ಶುರೆನ್ಸ್‌ ಕಂಪನಿಗೆ 13.5 ಲಕ್ಷ ಇನ್ಶೂರ್‌ ಪ್ರೀಮಿಯಂ ಕಟ್ಟಿದ್ದೆ. ಆದರೆ ಏನೂ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ" ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಸಲಾಯದ ಹಡಗು ಮಾಲೀಕ ಸುಲ್ತಾನ್ ಅಹ್ಮದ್ ಸಂಘಾರ. ಒಮಾನ್ ಕೋಸ್ಟ್ ಗಾರ್ಡ್ ರಕ್ಷಿಸಿದ ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಮಿಕರ ವೀಸಾ ಮತ್ತು ಟಿಕೆಟ್ ಖರ್ಚನ್ನು ತಾನೇ ಕೈಯಿಂದ ಕೊಟ್ಟಿರುವುದಾಗಿ ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಸೋಮಾಲಿಯಾದಿಂದ ದುಬೈಗೆ ಹೊರಟಿದ್ದ ತಮ್ಮ ಹಾಜಿ ಅಲಿ ಹಡಗಿನ ಕುರಿತು ಅವರು ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಹೊರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ಷಿಪಣಿ ದಾಳಿಗೆ ಒಳಗಾದ ಇನ್ನೊಂದು ಹಡಗಿದು. ವಾರ್ಷಿಕ ಕುರ್ಬಾನ್ ಆಚರಣೆಯ ಕಡ್ಡಾಯ ಹಜ್ ಆಚರಣೆಗಾಗಿ ಈ ಹಡಗಿನಲ್ಲಿ 480 ದನಗಳು ಮತ್ತು 1,800 ಕುರಿ-ಮೇಕೆಗಳನ್ನು ಇದರಲ್ಲಿ ಸಾಗಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

ಹಡಗಿನಲ್ಲಿದ್ದ 30 ವರ್ಷದ ಐಜಾಜ್ ಅಕ್ಬರ್ ಸಂಘಾರ್ ಮತ್ತು ಇತರ 14 ಮಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ಎಮ್‌ವಿಎಸ್ ಫೈಜ್ ಇ ಸುಲೈಮಾನಿ ಹಡಗು ದಾಳಿಗೆ ತುತ್ತಾಗಿ ಮುಳುಗಿಹೋದ ವಿಷಯ ತಿಳಿದದ್ದು ನಾಲ್ಕು ದಿನಗಳ ನಂತರ, ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಗ್ರೂಪ್ ಒಂದರ ಮೂಲಕ. ಆದರೆ ಮೇ 13, 2026ರಂದೇ ಹಾಜಿ ಅಲಿ ಹಡಗು ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿತ್ತು. "ಆಗ ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ 3:00 ಗಂಟೆ. ನಾವು ತಲುಪಬೇಕಾದ ಜಾಗಕ್ಕೆ ಇನ್ನೂ ಐದು ಗಂಟೆಗಳ ಪ್ರಯಾಣ ಬಾಕಿಯಿತ್ತು, ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಒಮಾನ್ ಕರಾವಳಿಯ ಬಳಿ ಕ್ಷಿಪಣಿಯೊಂದು ಹಡಗಿಗೆ ಅಪ್ಪಳಿಸಿತು" ಎಂದು ಐಜಾಜ್ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. "ನಮ್ಮ ಭಾರತೀಯ ಹಡಗಿನ ಮಾಲೀಕರಿಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಲು ಫೋನಿನಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಲೆನ್ಸ್ ಇರಲಿಲ್ಲ, ಹಾಗಾಗಿ ವಿಷಯ ತಿಳಿಸಲು ಸೊಮಾಲಿಯಾದ ವ್ಯಾಪಾರಿಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿದೆವು. ನಾವೆಲ್ಲ ತೀವ್ರ ಭೀತಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದ್ದೆವು. ಜೀವ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಹೆಣಗಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಆಕ್ರಂದನ ಮುಗಿಲು ಮುಟ್ಟುತ್ತಿತ್ತು. ರಕ್ಷಣಾ ದೋಣಿಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 12 ಜನರಿಗಷ್ಟೇ ಜಾಗವಿತ್ತು, ಆದರೂ ಒಮಾನ್ ಕರಾವಳಿ ಕಾವಲು ಪಡೆ ಬಂದು ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವವರೆಗೂ ನಾವು 14 ಜನರೂ ಅದರ ಮೇಲೆಯೇ ನಿಂತುಕೊಂಡಿದ್ದೆವು."‌

ಎರಡು ತಿಂಗಳ ನಂತರವೂ ಐಜಾಜ್ ಆಘಾತದಿಂದ ಹೊರಬಂದಿಲ್ಲ. ಐಜಾಜ್ ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಹೋಗುವುದು ಅವರ ತಾಯಿಗೆ ಯಾವತ್ತೂ ಇಷ್ಟವಿರಲಿಲ್ಲ. 2002ರಲ್ಲಿ ಒಮಾನ್ ಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಅವರ ಪತಿ ಮುಳುಗಿ ಮೃತಪಟ್ಟಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಐಜಾಜ್ 10ನೇ ತರಗತಿಯ ನಂತರ ಶಿಕ್ಷಣ ಮುಂದುವರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಈ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಉದ್ಯೋಗಗಳೂ ಸಿಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಚಿಕ್ಕಪ್ಪ ಸುಲ್ತಾನ್ ಅವರ ಹಡಗಿನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಇನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಹಡಗಿನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಇಷ್ಟವಿಲ್ಲ.

"ಐಜಾಜ್‌ ನನ್ನಣ್ಣನ ಮಗ. ಅವನಿಗಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ನನ್ನ ಬಳಿ ದುಡಿಯುವ ಯಾರಿಗೂ ಈ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಮರಳಲು ಇಷ್ಟವಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲರೂ ಹೆದರಿ ಹೋಗಿದ್ದಾರೆ. ನನ್ನ ಇನ್ನೊಂದು ಹಡಗು ಹಾಜಿ ಅಲಿ - 1 2026ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ ತಿಂಗಳ ಹೊತ್ತಿಗೆ ನೀರಿಗಿಳಿಯಲು ಸಿದ್ಧವಾಗಲಿದೆ. ಆದರೆ ಹಿಂದಿನ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಮತ್ತೆ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬರಲು ಹೆದರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಯುದ್ಧದ ಕಾರಣ ಸಾಕಷ್ಟು ಯುವಜನರು ದುಬೈ ಬಿಟ್ಟು ಊರಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ನೌಕಾಪಡೆ ಮತ್ತು ಕರಾವಳಿ ಕಾವಲು ಪಡೆ ಜೂನ್-ಆಗಸ್ಟ್‌ ನಡುವೆ ದೋಣಿಗಳನ್ನು ನೀರಿಗಿಳಿಸಲು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ.ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದು ಗೊತ್ತಿದ್ದೂ ಈ ಯುವಕರು ಊರಿಗೆ ಮರಳಿದ್ದಾರೆ. ಜೀವಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಯಾವುದಿದೆ ಹೇಳಿ? ನಾವು ಅವರನ್ನು ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬರುವಂತೆ ಬಲವಂತವಾಗಿ ಕರೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ" ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಸುಲ್ತಾನ್.‌

ಸುಲ್ತಾನ್ ಅವರ ಹಡಗು ಕಟ್ಟುವ ಸ್ಥಳದಿಂದ ಸುಮಾರು ಎರಡು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿ ದುಬೈಯಿಂದ ಇತ್ತೀಚಿಗಷ್ಟೇ ಹಿಂತಿರುಗಿರುವ ಸಲಾಯಾದ ಸುಂಭಾನಿಯಾ ಸಹೋದರರಾದ ಶಕೀಬ್ ಹಾಜಿ ಅಮೀನ್ (30) ಮತ್ತು ಅಜೀಮ್ ಹಾಜಿ ಅಮೀನ್ (33) ಮನೆಯಿದೆ. ಅವರು ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಡಿನ್ನರ್ ಕ್ರೂಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಮಾರ್ಚ್ 2026ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಪಾಮ್ ಜುಮೇರಾ ಮೇಲಿನ ಡ್ರೋನ್ ಮತ್ತು ಕ್ಷಿಪಣಿ ದಾಳಿಯ ವೀಡಿಯೊಗಳು ಅವರ ಫೋನಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದವು. ಶಕೀಬ್ ಅವರ ಫೋನನ್ನು ಪೊಲೀಸರು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ, ಅವರು ದುಬೈ ಜೈಲಿನಲ್ಲಿ 77 ದಿನಗಳನ್ನು ಕಳೆಯಬೇಕಾಯಿತು.

"ಅವು ನನ್ನ ಬದುಕಿನ ಅತ್ಯಂತ ಕೆಟ್ಟ ದಿನಗಳಾಗಿದ್ದವು. ಜೈಲಿನೊಳಗೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಸ್ತುವೂ ದುಬಾರಿಯಾಗಿತ್ತು. ಕುಟುಂಬದವರೊಂದಿಗೆ ಕೇವಲ 5 ನಿಮಿಷ ಮಾತನಾಡಲು 10 ದಿರ್ಹಮ್ ಕೊಡಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ನನ್ನನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಲು ವಯಸ್ಸಾದ ಅಪ್ಪ ತಾವೇ ಹಣದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಮುಟ್ಟುಗೋಲು ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದ್ದ ಫೋನ್ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ. ಮ್ಯಾನೇಜರ್‌ ಕೈಕೊಟ್ಟರು. ಜೊತೆಗೆ, ಯುಎಇ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತೆ ದುಬೈ ಪ್ರವೇಶಿಸದ ಹಾಗೆ ಒಂದು ವರ್ಷದ ನಿಷೇಧ ಹೇರಿದೆ" ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಶಕೀಬ್.‌

ಅಜೀಮ್ ಬಂಧನದಿಂದ ಹೊರಬಂದಾಗ ಅವರಿಗೆ ಅವರಿಗೆ ನಿರೀಕ್ಷಿತ 7,000 ದಿರ್ಹಮ್ ಬದಲಿಗೆ ಕೇವಲ 3,000 ದಿರ್ಹಮ್ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಬಲವಂತದ ವಾಪಸಾತಿ ಮತ್ತು ನಂತರದ ಆದಾಯದ ನಷ್ಟದಿಂದಾಗಿ ಅಣ್ಣತಮ್ಮಂದಿರು ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಖಂಭಾಲಿಯಾದ ಖಾಸಗಿ ಶಾಲೆಯಿಂದ ಬಿಡಿಸಿ, ಸಲಾಯಾದ ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಗೆ ಸೇರಿಸಬೇಕಾಯಿತು.

"ನಾನು ಜುಲೈ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರೇಜೊಂದರಲ್ಲಿ ಬೈಕುಗಳಿಗೆ ಪೇಂಟ್ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ. ಆದರೆ ಸಲಾಯಾ ಸಣ್ಣ ನಗರ - ಕೆಲವು ದಿನ ಗಿರಾಕಿ ಸಿಗುತ್ತಾರೆ, ಇನ್ನು ಕೆಲವು ದಿನ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅಣ್ಣನಂತೆ ನನ್ನ ವೀಸಾ ರದ್ದಾಗಿಲ್ಲ. ಆದರೂ, ಮತ್ತೆ ಯುದ್ಧ ತೀವ್ರಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುರುವ ಕಾರಣ ನಾನು ರಿಸ್ಕ್‌ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ತಯಾರಿಲ್ಲ" ಎಂದು ಅಜೀಮ್ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ.

“ನಮ್ಮ ಅಜ್ಜ ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಲಾಯಾದ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೀಮಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು” ಎಂದು ತಾನು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಡಿನ್ನರ್ ಕ್ರೂಸ್‌ನ ಇನ್‌ಸ್ಟಾಗ್ರಾಮ್ ಪುಟವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಾ ಶಕೀಬ್ ಹೇಳಿದರು. “ಆದರೆ ನಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಎರಡು ಹಡಗುಗಳು ಮುಳುಗಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಕಳೆದುಕೊಂಡೆವು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅಪ್ಪ ಮತ್ತು ಚಿಕ್ಕಪ್ಪಂದಿರು ಬೇರೆ ಕೆಲಸ ಹುಡುಕಬೇಕಾಗಿ ಬಂತು, ನಮಗೆ ನಮ್ಮ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನೂ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಕಳೆದ 3-4 ವರ್ಷಗಳಿಂದಷ್ಟೇ ನನ್ನ ಬದುಕು ಸ್ವಲ್ಪ ಸುಧಾರಿಸಲು ಶುರುವಾಗಿತ್ತು, ನನಗೆ ಸಿಗದ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ನನ್ನ ಮಗನಿಗಾದರೂ ಕೊಡಿಸಬೇಕು ಅಂದುಕೊಂಡಿದ್ದೆ. ಆದರೆ ಈಗ ಕೆಲಸವೂ ಹೋಯ್ತು, ದುಬೈ ಪ್ರವೇಶಕ್ಕೂ ನಿಷೇಧ ಬಿತ್ತು; ಆ ಕನಸೀಗ ನುಚ್ಚುನೂರಾಗಿದೆ.”

ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ತಿಳಿಯಾದ ಮೇಲೂ ಕೂಡಲೇ ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಇಳಿಯಲು ನಝೀರ್‌ಗೆ ಇಷ್ಟವಿಲ್ಲ. "ಅಲ್ಲಾಹ್ ಒಮ್ಮೆ ನನ್ನ ಪ್ರಾಣ ಉಳಿಸಿ ಬದುಕಲು ಇನ್ನೊಂದು ಅವಕಾಶ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ. ಪ್ರತಿ ಬಾರಿಯೂ ಆತ ನನ್ನ ಜೀವ ಉಳಿಸದೇ ಹೋಗಬಹುದು. ಆದರೆ ನಾನು ಮನೆ ಕಟ್ಟಿಸಬೇಕು, ತಂಗಿಯರ ಮದುವೆ ಮಾಡಿಸಬೇಕು; ಹಾಗಾಗಿ ಮತ್ತೆ ಹೋಗಲೇಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ." ಬಹುಶಃ ಇನ್ನೊಂದು 3-4 ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಹೋಗಬಹುದು ಎನ್ನುತ್ತಾ ನಝೀರ್ ತಮ್ಮ ಕೆಲವು ಹಳೆಯ ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿದರು.

ಅವರ ತಾಯಿ ಸಬೀರಾ ಅವರಿಗೆ ಇದು ಸಮಾಧಾನ ತಂದಿಲ್ಲ. "ಇದು ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯರ ವೃತ್ತಿ. ನನ್ನ ಅಣ್ಣ-ತಮ್ಮಂದಿರು, ತಂದೆ, ಗಂಡ, ಅಜ್ಜಂದಿರೆಲ್ಲರೂ ಇದೇ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡಿದವರು. ಸಲಾಯಾದ ಹೆಂಗಸರಿಗೆ ಮನೆಯ ಗಂಡಸರು ತಿಂಗಳುಗಟ್ಟಲೆ ದೂರ ಹೋಗುವುದು ಅಭ್ಯಾಸವಾಗಿ ಹೋಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ಜನ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಹಡಗುಗಳನ್ನು, ಈ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ನಾನು ನಂಬಬಲ್ಲೆ. ಆದರೆ ಆ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳನ್ನು ನಂಬಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ನನ್ನ ಮಗ ಮತ್ತೆ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುವುದು ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಇಷ್ಟವಿಲ್ಲ. ಹಣವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಸಂಪಾದಿಸಬಹುದು, ಆದರೆ ಮಗನನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡರೆ ಎಲ್ಲಿಂದ ತರಲಿ?”